Кіріспе

Джордж С. Уильямстың 1966 жылғы кітабы «Адаптация және табиғи іріктеу: кейбір қазіргі эволюциялық ой-пікірлерге сын» – американдық эволюциялық биолог Джордж С. Уильямстың 1966 жылғы еңбегі. Уильямс, эволюциялық биологтардың классикалық туындысы санайтын кітабында эволюцияға генге негізделген тұрғыдан қарап, эволюциялық прогресс тұжырымдамаларын жоққа шығарады және Альфред Эмерсон, А. Х. Стюртевант теорияларын, сондай-ақ В. К. Уинн Эдвардстың жұмысын (шамалы дәрежеде) сынға алады, осылардың бәрі топтық іріктеудің заманауи үлгілеріне жатады. Кітаптың атауы Джордж Гейлорд Симпсонның 1947 жылғы қаңтарда Принстон университетінде оқыған лекциясынан алынған. Кітаптың кейбір аспектілерін Ричард Докинс 1976 жылғы «Өзімшіл ген» кітабында кеңінен таныстырды. Кітаптың мақсаты – «эволюциялық процестер мен бейімделуді зерттеудегі белгілі бір мәселелерді түсіндіру». Бұл кітап ғылыми-популярлы кітаптарға қарағанда көбірек техникалық терминдерді қолданады, бірақ оның негізгі аудиториясы – мамандар емес, жалпы биологтар және осы тақырыпты терең зерттеген студенттер. Кітаптың көп бөлігі 1963 жылдың жазында, Уильямс Калифорния университетінің (Беркли) кітапханасын пайдаланған кезде жазылған. Ол бір нәрсенің функциясы оның жобалаудың нәтижесі екеніне күмәндіз келмесе ғана анықталуы керек деп жазады, әйтпесе ол жай ғана кездейсоқтық болуы мүмкін. Мысалы, ол мутацияларды тек қателіктер деп санайды, өзгерістерді қамтамасыз етуге және эволюциялық мүмкіндіктерді ұсынуға арналған процесс емес. Егер бір нәрсе (сынап қарағаннан кейін) бейімделу деп танылса, онда процестегі іріктеу бірлігінің мүмкіндігінше қарапайым болуын қабылдануы керек, бірақ бұл дәлелдермен сәйкес болуы тиіс. Мысалы, егер екеуі де мүмкін болса, топтық іріктеуге қарағанда жеке тұлғалар арасындағы іріктеуге басымдық берілуі керек. Уильямстың пікірінше, бейімделулердің пайда болуының немесе сақталуының жалғыз жолы – табиғи іріктеу. Эволюциялық прогресс идеясын талқылай келе, Уильямс табиғи іріктеудің жұмыс істеуі үшін «үлгі алу қателері, іріктеу коэффициенттері және кездейсоқ өзгерістердің қарқыны арасындағы белгілі бір сандық қатынастар» болуы керек деп мәлімдейді.