Кіріспе

Америкалық архитектор
архитектор

Арчибальд Куинси Джонс (29 сәуір 1913 – 3 тамыз 1979) – Лос-Анджелестегі архитектор және педагог, модернист стиліндегі жаңашыл ғимараттарымен және жасыл белдеулерді және экологиялық дизайнды алғаш рет қолданған қала құрылысы жобаларымен танымал.

Балалық шағы және ерте мансап

Джонс 1913 жылы Миссури штатының Канзас-Сити қаласында дүниеге келген. Ол Оңтүстік Калифорниядағы Гардена қаласында өскен, бірақ жоғары мектепті Сиэтлде бітірген. Кейін ол Вашингтон университетінің сәулет бағдарламасына оқуға түсті, онда оған оқытушы Лионель Приз әсер етті және сәулет бакалавры (B. Қақпақ.) 1936 жылы. Архитектураның студенті Рут Шнайдермен үйленгеннен кейін Джонс Лос-Анджелеске оралып, 1936 жылдан 1937 жылға дейін модернист сәулетшілер Дуглас Хоннольд пен Джордж Вернон Расселлдің кеңселерінде және 1937 жылдан 1939 жылға дейін Бертон А. Шутттың кеңсесінде жұмыс істеді. Ол 1940-1942 жылдары Сан-Педродағы Allied Engineers, Inc. компаниясында жұмыс істеді, онда ол сәулетші Фредерик Эммонспен кездесті, кейінірек ол серіктес болды. Джонс Сан-Педродағы Рузвельт базасын және Лос-Аламитостағы Әскери-теңіз резервтік әуе базасын әзірлеуге және орналастыруға жауапты болды. 1942 жылы Джонс Калифорниядағы сәулетші куәлігін алды, ажырасып, АҚШ Әскери-теңіз күшінде лейтенант-командир болып тағайындалды. Ол Тынық мұхит аймағында қызмет ететін "Лексингтон" ұшақ тасымалдағыш кемесіне тағайындалды.

Сәулет кеңсесі

1945 жылы теңіз күштерінен босатылған Джонс Лос-Анджелеске оралып, бұрынғы әйелімен бірге салған Лорел-Каньондағы үйдің екі ғимаратының бірінде сәулет бюросын ашты. Бизнесті бастаған күні Джонс өзінің алғашқы тапсырысын алды. Соғыстан кейінгі жылдары Джонс Пол Р. Уильямспен Палм-Спрингс аймағында бірнеше жобада серіктестік құрды. Олардың ішінде Palm Springs теннис клубы (1947), Town & Country мейрамханасы (1948) және Romanoff's On the Rocks мейрамханасы (1950) бар. Джонс сонымен қатар Джон Энтензаның Case Study House бағдарламасына қатысты. 1950 жылғы желтоқсан айындағы Architectural Forum журналында А. Куинси Джонстың жобалаған "Жылдың құрылысшысы үйі" жарияланды. Сол нөмірде Пало-Альтодағы инновациялық құрылыс шебері Джозеф Эйхлер "Жылдың тұрғын алабы" атағына ие болды. Эйхлер кейін Джонсты өзінің жаңадан аяқтаған Пало-Альто құрылысын аралап көруге шақырды, онда ол Джонсқа "Жылдың құрылысшысы" мен "Жылдың архитектор" бірлесіп жұмыс істеуді ұсынды. Бұл қарым-қатынас Эйхлер 1974 жылы қайтыс болғанға дейін жалғасты. Осы қарым-қатынас арқылы Джонсқа саябақтар сияқты ортақ аумақтарды жеке тұрғын үйлерге енгізу концепциясын іске асыруға мүмкіндік және еркіндік берілді. Оның жобалары АҚШ-тағы орташа кірісті тұрғын үйлерге енгізілген алғашқы жасыл белдеулердің бірі болды. 1960 жылы Джонс Уильям Перейрадан Калифорния штатының Ирвин қаласын дамытуда жоспарлау серіктесі ретінде шақырылды, ол қалалық дамуға жасыл белдеулерді интеграциялаудың үлгісіне айналды. Эйхлердің тапсырысы Джонсты соғыстан бұрын танысқан архитектор Фредерик Эммонспен серіктестік құруға итермеледі. Джонс пен Эммонс серіктестігі 1951 жылдан бастап 1969 жылы Эммонс зейнетке шыққанға дейін сақталды. Эммонстың бағалауынша, олардың жобалары Эйхлердің шамамен 5000 үйінде көрініс тапқан. Джонс пен Эммонс 1969 жылы ұлттық AIA "Жыл фирмасы" сыйлығымен марапатталды.

Оқыту және ықпал ету

Джонс сонымен қатар 1951 жылдан 1979 жылы қайтыс болғанға дейін Оңтүстік Калифорния университетінің архитектура мектебінде архитектура профессоры және кейіннен деканы болды. 1960 жылдары Джонс университет кампустарындағы көптеген ғимараттар мен ірі кеңсе ғимараттарын жобалады, соның ішінде 1963 жылы Калифорния штатының Вестчестер қаласындағы IBM Aerospace бас кеңсесін. Калифорния университетінің бірнеше кампусында Джонстың жұмыстарының маңызды мысалдары кездеседі. 1966 жылы Джонс Калифорниядағы Ранчо Миражда Уолтер Анненбергке арналған 200 акр (2,6 км²) жерді және 32 000 шаршы фут (3000 м²) үйді "Саннилендс" деп атап жобалады. Джонс Калифорниядағы қарапайым штукатурлы үйлерді ландшафтқа үйлесімді және жасыл аймақтармен қоршалған логикалық құрылымдарға айналдырды. Ол жаңа материалдарды енгізіп қана қоймай, салынған ортада жаңа өмір салтын қалыптастырды және бейресми, сыртқа бағытталған ашық жоспарды танымал етті. Джонс пен Эммонстың көптеген жобалары қала маңындағы ранчо үйлерінің абстракциясынан гөрі пайдалануға ыңғайлы атриумдарды, биік төбелерді, қабырғалы және тіреулі конструкцияларды және шыны қабырғаларды қамтыды. Соғыстан кейінгі орташа табысты отбасы үшін оның жұмысы тапсырыс бойынша салынған үйлер мен құрылыс салушылар ұсынған үйлер арасындағы қашықтықты қысқартты. Джонс көбінесе өнеркәсіптік жиналмалы элементтерді қолданып, қолжетімді, бірақ әдемі архитектураны жасады. Оның ірі ғимараттары механикалық жүйелерді біріктіруде жаңашылдықтар енгізіп, олардың тиімділігін арттырып, пайдалы кеңістікті кеңейтті. Джонстың эстетикалық стилі, егжей-тегжейлілігі және орналасуы оның ғимараттарын орта ғасыр американдық архитектураның көрнекті үлгісіне айналдырды.

Мұра

2013 жылы "А. Куинси Джонс: Жақсырақ өмір үшін салу" атты Hammer Museum көрмесі, кураторлар бұған дейін Лос-Анджелес модернизмінің тарихындағы маңызды олқылық деп есептеген мәселені түзетті. Осымен бірге, қазірде басылымнан шыққан көрме каталогы жарық көрді. Оның бірнеше ғимараты Лос-Анджелес сақтау қорының тізімінде тіркелген.