Кіріспе

Санскрит сөзі және үнді діндеріндегі ізгілік – санскрит сөзі және үнді діндеріндегі ізгілік. Сатья – үнді діндеріндегі маңызды ұғым және қасиет. Ригведада Сатья туралы ең алғашқы пікірталас кездеседі. Бұл сөз үнді діндеріндегі шыншылдыққа да қатысты, ол адамның ойларында, сөздерінде және іс-әрекеттерінде адал болуды білдіреді. Йогада сатья – бес яманың бірі, яғни өрнектеріңізде және іс-әрекеттеріңізде жалғандықтан және шындықты бұрмалаудан сақтану.

Этимологиясы мен мағынасы

Ведаларда және кейінгі сутраларда «сатья» сөзінің мағынасы ақиқатқа ұмтылу және маңызды жақсы қасиет туралы этикалық ұғымға дамиды. Ол – ойда, сөзde және істе шындыққа сай болу, дәйімділік танытуды білдіреді.

Йога сүттері

Патанджалидің "Йога-сутраларында" былай деп жазылған: "Шындықты айтуға нық қадамы басқанда, іс-қимылдың нәтижесі оған бағынады". Йога сутрасында сатья – бес яманың бірі, яғни ахимса (кез келген тірі жандағы зорлық-зомбылықтан немесе зиян келтіруден тыйылу); астея (ұрлықтан тыйылу); брахмачарья (ұрысқа немесе серігіне адалсыздық жасамау); және апариграха (ашкөздік пен құштарлықтан тыйылу). Патанджали сатьяны – адамның іс-қимылында (денеде), сөзінде (сөйлеуде, жазуда) немесе сезімінде/ойында (ақылда) жалғандықтан сақтану деп есептейді. Патанджалидің үйретімінде, адам әрқашан шындықтың барлығын немесе толық шындықты білмейді, бірақ жалғандықты, артық айтуды, бұрмалауды, құрастыруды немесе алдауды жасап жатса, қолдап жатса немесе білдіріп жатса, оны сезінеді.

Буддизм

Сатья (пали: sacca) термині ағылшын тілінен "шындық" немесе "ақиқат" деп аударылады. Төрт асыл шындық (ariyasacca) тұрғысынан, пали тілінде сакка, татта, ананататаха және дхарма деп жазуға болады. "Төрт асыл шындық" (ariya sacca) – буддизмнің барлық ілімдерінің ең қысқаша жиынтығы, себебі үш пали канонының барлық сан алуан доктриналары, ешбір ерекшеліксіз, оның ішінде қамтылған. Олар – азаптың (әдеттегі психикалық және физикалық құбылыстар), азаптың пайда болу себебінің (танха, құштарлық), азаптың тоқтатылуының (Ниббана немесе нирвана) және азапты тоқтатуға жетелейтін Асыл сегіз жолдың (сегіз трансценденттік сана факторлары) шындығын білдіреді.

Үнді елтаңбасының ұраны

Үндістан Республикасының елтаңбасының ұраны – "Сатьямева Джаяте" және ол сөзбе-сөз "Шындық ғана жеңіске жетеді" деп аударылады.