Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Рим сенаторы және ақын (б.з.д. 43 – б.з.д. 2 ж.)
Roman senator and poet (43 BC – 2 BC)
Юл Антоний (б.з.д. 43–2 ж.) – римдік саяси қайраткер және ақын. Марк Антоний мен Фулвияның ұлы, Республиканың азаматтық соғыстарынан кейін император Август оны өлтірмей сақтап қалды және императордың қызының немересіне үйлендірді. Кейіннен ол Августтың қызы Юлияның махаббатына ие болды деген айып тағылып, өз-өзіне қол жұмсады.
Iullus Antonius (43–2 BC) was a Roman magnate and poet. A son of Mark Antony and Fulvia, he was spared by the emperor Augustus after the civil wars of the Republic, and was married to the emperor's niece. He was later condemned as one of the lovers of Augustus's daughter, Julia, and killed himself.
Ерте өмір
Римде туған, әкесінің меценатының құрметіне аталған Иулл мен оның үлкен ағасы балалық шағын қиындықтармен басынан өткерді. Оның анасы Фулвия, Октавианды (Юлий Цезардың немере інісі және асырап алған ұлы) қоса, көптеген жауларын жинады. Оның жарты қарындасы Клаудия Октавианның бірінші әйелі болған; алайда, б.з.д. 41 жылы Октавиан Клаудиямен некені тоқтатып, Юлий Цезардың жалғыз баласы, Үлкен Юлияның анасы Скрибонияға үйленді. Фулвия мұны отбасына жасалған құрметсіздік деп есептеді және Иуллдың ағасы Луций Антониймен бірге Италияда сегіз легион жинап, Антонийдің Октавианға қарсы күресу құқығы үшін соғысты. Армия қысқа мерзімге Римді басып алды, бірақ ақырында Перузияға (қазіргі Перуджа) шегінді. Октавиан Фулвия мен Луцийді б.з.д. 41-40 жылдардың қысында қоршап алып, оларды қарсылықсыз бағындырды. Фулвия Сиционға жер аударылып, сол жерде кенеттен ауырып қайтыс болды. Фулвия қайтыс болған жылы Антонийдің әкесі Марк Антоний Октавианның туған әпкесі Кіші Октавияға үйленді. Октавия сол кезде бірінші күйеуінің баласын күтіп жатқандықтан, некеге Сенаттың келісімі қажет болды. Бұл неке Октавиан мен Марк Антоний арасындағы одақты нығайту мақсатымен жасалды. Октавия адал және сенімді әйел болды, ол жақсылыққа ұмтылып, күйеуінің балаларына да өз балаларына көрсеткендей мейірімділікпен қарады. Б.з.д. 40-36 жылдар аралығында Октавия оның Афинадағы сарайында бірге тұрды. Ол Марк Антонийдің екі ұлын және өзінің алғашқы күйеуінен болған балаларын күйеуімен бірге тәрбиеледі. Олардың барлығы әртүрлі провинцияларға саяхат жасады. Неке барысында Октавия екі қыз дүниеге келтірді: Иуллдың туған әпкелері – Үлкен Антония және Кіші Антония. Үлкен Антония император Неронның әкесінің әжесі және императрица Валерия Мессалинаның анасының әжесі болды. Кіші Антония император Тиберийдің қарындасы, император Калигула мен императрица Агриппинаның әжесі, император Клавдийдің анасы және император Неронның аналық әжесі/әкесінің әпкесі болды.
Born in Rome, and named after his father's benefactor, Iullus and his elder brother had a disruptive childhood. His mother Fulvia gained many enemies including Octavian (nephew and adopted son of Julius Caesar). His half sister, Claudia, had been Octavian's first wife; however, in 41 BC, Octavian divorced Claudia without having consummated the marriage and married Scribonia, the mother of Julia the Elder, Octavian's only child. Fulvia saw this as an insult on her family and, together with Iullus' uncle Lucius Antonius, they raised eight legions in Italy to fight for Antonius' rights against Octavian. The army occupied Rome for a short time, but eventually retreated to Perusia (modern Perugia). Octavian besieged Fulvia and Lucius in the winter of 41 40 BC, starving them into surrender. Fulvia was exiled to Sicyon, where she died of a sudden illness. In the same year of Fulvia's death, Antonius' father Mark Antony married Octavian's full sister, Octavia Minor. The marriage had to be approved by the Senate as Octavia was pregnant with her first husband's child at the time. The marriage was for political purposes to cement an alliance between Octavian and Mark Antony. Octavia appears to have been a loyal and faithful wife who was good and treated her husband's children with the same kindness as her own. Between 40 BC–36 BC, Octavia lived with him in his Athenian mansion. She raised both of Mark Antony's sons and her children by her first husband together for the years of her marriage to their father. They all traveled with him to various provinces. During the marriage Octavia produced two daughters, Iullus' half sisters Antonia Major and Antonia Minor. Antonia Major was the paternal grandmother of the Emperor Nero and maternal grandmother of the Empress Valeria Messalina. Antonia Minor was the sister in law of the Emperor Tiberius, paternal grandmother of the Emperor Caligula and Empress Agrippina the Younger, mother of the Emperor Claudius, and maternal great grandmother/paternal great aunt of the Emperor Nero.
Азаматтық соғыс
36 жылы Марк Антоний Октавияны және оның балаларын Римде тастап, бұрынғы сүйіктісі Клеопатра VII-ге қосылу үшін Александрияға аттанды (олар б.з.д. 41 жылы кездесіп, егіз балаларының ата-анасы болған еді). Марк Антоний шамамен б.з.д. 32 жылы Октавиядан ажырасты. Иулл мен оның жарты әпкелері Октавиямен бірге Римге оралды, ал Иуллдың ағасы Марк Антоний Антилл Мысырда әкесімен қалды. Антилл Клеопатраның тәрбиесінде өсті, оның әкесінен туған Птолемей Филадельф, Александр Гелиос және Клеопатра Селена II, сондай-ақ Антиллдың өгей бауыры Цезарьмен бірге. Актиум шайқасында Антоний мен Клеопатраның флоты талқандалды, олар Мысырға қашты. Б.з.д. 30 жылдың тамыз айында Октавиан, Марк Випсаний Агриппаның көмегімен Мысырға басып кірді. Басқа қашып кетуге жері қалмаған Марк Антоний, Клеопатра бұрыннан-ақ өзіне қол жұмсаған деген алдануға ілігіп, қанжармен өз-өзіне қол жұмсады. Бірнеше күннен кейін Клеопатра да өз-өзіне қол жұмсады. Октавиан мен оның әскері Мысырды басып алып, оны Рим империясының бір бөлігі деп жариялады. Октавиан Иуллдың ағасы Антиллды және оның өгей бауыры Цезарьонды өлтірді, бірақ олардың туған бауырлары Александр Гелиос, Клеопатра Селена II және Птолемей Филадельфқа мейірімділік көрсетті. Олар Иуллдың бірінші өгей анасы Октавияға римдік азаматтар ретінде тәрбиеленуі үшін тапсырылды. 27 жылы олар Римге қайтып оралды, ал Октавиан Август титулын алды.
In 36 BC, Mark Antony abandoned Octavia and her children in Rome and sailed to Alexandria to rejoin his former lover Cleopatra VII (they had already met in 41 BC and were parents of twin children). Mark Antony divorced Octavia circa 32 BC. Iullus and his half sisters returned to Rome with Octavia while Iullus' elder brother, Marcus Antonius Antyllus, remained with his father in Egypt. Antyllus was raised by Cleopatra beside his father's children by her, Ptolemy Philadelphus, Alexander Helios and Cleopatra Selene II, and Antyllus' stepbrother Caesarion. In the Battle of Actium, the fleets of Antony and Cleopatra were destroyed, and they fled to Egypt. In August 30 BC, Octavian, assisted by Marcus Vipsanius Agrippa, invaded Egypt. With no other refuge to escape to, Mark Antony killed himself by falling on his sword, having been tricked into thinking that Cleopatra had already done so. A few days later, Cleopatra did actually die by suicide. Octavian and his army seized control of Egypt and claimed it as part of the Roman Empire. While Iullus' elder brother Antyllus and his stepbrother Caesarion were murdered by Octavian, he showed some mercy to their half siblings Alexander Helios, Cleopatra Selene II and Ptolemy Philadelphus. They were given to Iullus' first stepmother Octavia to be raised as Roman citizens. In 27 BC, they returned to Rome, and Octavian was given the title of Augustus.
Карьерасы мен некесі
Азамат соғыстарынан кейін Октавияның ықпалы арқылы Юлл Августтан жоғары наградалар алды. 21 ж.б.д. Август өзінің қызы Юлия Елді Агриппаға үйлендіруді қалаған, ол сол кезде Юллдың әкесінің қызы Клаудия Марцелла Майорға үйленген еді. Агриппа некеге келісіп, Марцелладан ажырасты. Марцелла осыдан кейін Юллға үйленуге мәжбүр болды. Юлл мен Марцелланың ұлдары – Юлл Антоний, Луций Антоний, ал қызы – Юлла Антония болды. Юлл б.з.б. 13 жылы претор, б.з.б. 10 жылы консул, б.з.б. 7/6 жылы Азия проконсулы болды және Августтың жоғары бағасын алды. Гораций өзінің бір өлеңінде Юллдың Галлиядағы жетістіктері үшін Августы мадақтау мақсатында жоғары сапалы поэзия жазуға ниеттенгенін айтады. Юлл өзі де ақын болған және б.з.б. 13 жылға дейін Диомедия туралы он екі томдық өлең жазған деген мәлімет бар, бірақ ол өлеңдерге дейін жетпеген.
Following the civil wars, Iullus was granted high favours from Augustus, through Octavia's influence. In 21 BC Augustus wanted his daughter Julia the Elder to marry Agrippa, who at the time was married to Iullus' stepsister Claudia Marcella Major. Agrippa agreed to the marriage and so divorced Marcella. Marcella consequently obliged Iullus to marry her. Iullus and Marcella's children were the sons Iullus Antonius, Lucius Antonius and a daughter Iulla Antonia. Iullus became praetor in 13 BC, consul in 10 BC, and Asian proconsul in 7/6 BC, and was highly regarded by Augustus. Horace refers to him in a poem, speaking of an occasion when Iullus intended to write a higher kind of poetry praising Augustus for his success in Gaul. Iullus was also a poet and is credited with having written twelve volumes of poetry on Diomedia some time before 13 BC, which has not survived.
Скандл мен өлім
Олардың қарым-қатынасы қашан басталғаны белгісіз болса да, Юл Антоний Үлкен Юлияның сүйіктісі болды. Агриппа б.з.б. 12 жылы қайтыс болды, ал Юлия өзінің кемеңгері Тиберийге тұрмысқа шығуға мәжбүр болды. Юлияның кемеңгерімен некесі қиындыққа толы болды, ол ажырасуға бел буған еді, ал Юл оның тілегін орындауға дайын еді. Тиберий б.з.б. 8 жылы Римді қалдырып, Юлия мен оның Агриппадан туған бес баласын – Гай Цезарь, Луций Цезарь, Кіші Юлия, Үлкен Агриппина және Агриппа Постумды қалдырды. Юлия балаларының қорғаусыз қалғанын сезініп, әсіресе, Аугусттың мұрагерлері болған үлкен ұлдары Гай мен Луций үшін Юлдан қорғау сұраған болуы мүмкін. Қазіргі және ежелгі тарихшылар Юлдың монархияны бағындыру ниеті болғанын және Юлияның балалары Гай мен Луций ересек болғанға дейін оған үйленгісі келгенін, мүмкін, регенттік құру мақсатында болғанын айтады. Алайда, Юлия әкесі мен ұлдарын қауіпке тігуге бармас еді. Ол Тиберийден ажырасып, Юл Антонийді ұлдарының қорғаушысы етіп тағайындауды жоспарлаған болуы мүмкін. Бұл оқиға б.з.б. 2 жылы жария болды. Август қызы Юлияның көптеген қарым-қатынастарын білген соң, Антоний оның танымал сүйіктісі екені анықталды. Юлиямен зина жасады деп айыпталған басқа ер адамдар жер аударылды, бірақ Юлға мұндай жеңілдік болмады. Ол мемлекетке опасыздық жасады деп айыпталып, өлім жазасына кесілді, содан кейін өзін-өзі өлтірді. Қазіргі ғалымдар Юл Антонийдің римдік құрбандық тақтасының – Ара Пацистің солтүстік жағында бейнеленген тұлғалардың бірі болуы мүмкін екенін болжайды.
Although when their relationship began is uncertain, Iullus Antonius became a lover of Julia the Elder. Agrippa died in 12 BC and Julia had been forced to marry her stepbrother, Tiberius. Julia's marriage to her stepbrother had become a disaster and she was desperate to divorce him, and Iullus was open to satisfy her desires. Tiberius had left Rome in 8 BC leaving behind Julia and her five children by Agrippa, Gaius Caesar, Lucius Caesar, Julia the Younger, Agrippina the Elder, and Agrippa Postumus. Julia felt that her children were unprotected and may have approached Iullus to be a protector for her children, especially her two elder sons, Gaius Caesar and Lucius Caesar, who were Augustus' joint heirs. Both contemporary and modern historians have suggested Iullus had designs upon the monarchy and wanted to marry Julia before her children Gaius and Lucius came of age possibly to form some sort of regency. It is unlikely, however, that Julia would have put her father or her sons at risk. It is possible that she planned to divorce Tiberius and make Iullus Antonius protector of her sons. The scandal finally broke in 2 BC. When Augustus took action on his daughter Julia's copious promiscuity, Antonius was exposed as her prominent lover. The other men accused of adultery with Julia were exiled but Iullus was not so lucky. He was charged with treason and sentenced to death; subsequently, he killed himself. Modern scholars have speculated that Iullus Antonius is one of the figures represented on the north face of the Ara Pacis, a Roman altar.
Іулл халық мәдениетінде
Иулл қазіргі заманғы әдебиеттерде және телеарналарда түрлі бейнелерде көрсетіледі. Көптеген қазіргі жазушылар оны әйелдерге құмар адам ретінде бейнелейді және оның Юлиямен арақатынасын – саяси ма, не романтикалық ма – ерекше атап көрсетеді.
Iullus is portrayed in many modern literature and television adaptations in a variety of ways. Many modern writers portray him as a womanizer and stress the relationship between him and Julia, be it political or romantic.