Гиполидийлік лад: Орта ғасырлық музыка теориясының алтыншы режимі
Hypolydian mode
Гиполидий мод – ортағасырлық музыка теориясының алтыншы режимі. Птолемейдің тондарынан алынған, F финалындағы диатоникалық октава, мелодиялық функциясы бар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Гиполидиялық режим, сөзбе-сөз "Лидиядан төмен" дегенді білдіреді, ортағасырлық музыка теориясының сегіз шіркеу режимінің алтыншысы. Бұл атау Александриялық Птолемейдің жеті тонойдың, яғни транспозициялық кілттердің бірін атау үшін қолданған терминінен алынған. Бұл режим – аутентикалық бесінші режимнің плагальдық әріптесі. Орта ғасырлардағы теорияда Гиполидиялық режим (1) соңғы F-ке бөлінген C-ден октава жоғары C-ге дейінгі диатоникалық октава түрі ретінде (C–D–E–F + F–G–A–B–C) немесе (2) соңғы F және соңғы C-ден жоғары D-ге дейінгі амбитус ретінде сипатталды. Соңғыдан жоғары үшінші, A – алтыншы псалм тонының речитативтік тоны немесе "тенорымен" сәйкес келетін – осы режимде маңызды мелодиялық функция атқарады деп есептелді. Интервалдар тізбегі соңғыға қатысты төменгі тетрахордты тон-тон-жартытон және жоғарғы пентахордты тон-тон-тон-жартытон болып бөлінді. Алайда, Хукбальд заманынан бастап Гиполидиялық режим – тіпті сәйкес аутентикалық режимнен, яғни Лидиялық режимнен де көп – соңғыдан жоғары төртінші дәрежеде B орнына B басымдығымен сипатталды. F және A-ға негізделген мелодиялық орталық, сондай-ақ B орнына B-ді қолдану, "Requiem aeternam" реквиеміндегі кіріспе мысалында көрсетілген. Кейде масштаб дәрежелерінің арасында нақтырақ ажыратулар жасалады, онда соңғыдан төменгі D "медиант" деп аталады, ең төменгі нота C – "қатысушы" (медиантқа көмекші тон), G, B және B – "қосымша модуляциялар" (қосалқы дәрежелер), ал ең төменгі C, соңғы F және (сирек) D – "абсолютті бастаулар".
The Hypolydian mode, literally meaning "below Lydian", is the common name for the sixth of the eight church modes of medieval music theory. The name is taken from Ptolemy of Alexandria's term for one of his seven tonoi, or transposition keys. This mode is the plagal counterpart of the authentic fifth mode. In medieval theory the Hypolydian mode was described either as (1) the diatonic octave species from C to the C an octave higher, divided at the final F (C–D–E–F + F–G–A–B–C) or (2) a mode with F as final and an ambitus from the C below the final to the D above it. The third above the final, A—corresponding to the reciting tone or "tenor" of the sixth psalm tone—was regarded as having an important melodic function in this mode. The sequence of intervals was therefore divided by the final into a lower tetrachord of tone tone semitone, and an upper pentachord of tone tone tone semitone. However, from as early as the time of Hucbald the Hypolydian mode—even more than the corresponding authentic mode, the Lydian—was characterized by the predominance of B instead of B as the fourth degree above the final. The melodic centering on F and A, as well as the use of B instead of B, is illustrated in the accompanying example from the Requiem Mass introit, "Requiem aeternam". Finer distinctions among the scale degree are sometimes made, with the D below the final called the "mediant", the lowest note, C, the "participant" (a tone functioning as an auxiliary to the mediant), the G, B, and B the "conceded modulations" (subsidiary degrees), and the lowest C, the final, F, and (rarely) the D the "absolute initials".