Кіріспе

1988 жылы Джон Уотерстің "Шашталғыш" фильмі алғашқы көрсетілімінде орташа табысқа ие болды, 8 миллион доллар жинады. Бірақ, 1990-шы жылдардың басында үйдегі видеожазбалар арқылы көбірек көрермендер назарына ілігіп, культты фильмге айналды. Бұл Дивайнның өмірінде шыққан соңғы фильмі болды, ол фильм жарық көргеннен үш апта кейін қайтыс болды. 2002 жылы фильм осы аттас Бродвей мюзикліне негіз болды, ол сегіз Тони сыйлығын жеңіп алды, оның ішінде 2003 жылы «Үздік мюзикл» сыйлығы да бар. 2007 жылы New Line Cinema сахналық мюзиклден бейімделген «Шашталғыш» фильмінің екінші нұсқасын шығарды, онда түпнұсқа сценарийге көп өзгерістер енгізілді. 2022 жылы Конгресс кітапханасы фильмді «мәдени, тарихи және эстетикалық тұрғыдан маңызды» деп танып, АҚШ Ұлттық кино қорына енгізу үшін іріктеді.

Сюжет

1962 жылы Мэриленд штатының Балтимор қаласында семіз жасөспірім Трейси Тернблад "Корни Коллинз шоуына" (The Corny Collins Show) қатысуды армандайды. «Корни Коллинз шоуы» нағыз өмірде болған «Бадди Дин шоуына» (Buddy Deane Show) негізделген. Уотерс бұрын 1986 жылы жарық көрген «Crackpot: The Obsessions of John Waters» кітабында «Бадди Дин шоуы» туралы жазған еді.

Түсірілім

Негізгі түсірілім 1987 жылдың жазында Балтимор аймағында және оның төңірегінде өтті. Мектеп сахналары Перри Холл орта мектебінде түсірілді, оның ішінде кітапхана, бірінші қабаттағы ағылшын тілі сабағы және директордің кабинеті болды. Директордың кабинетінде бір кезде негізгі вестибюльде ілінген Гарри Дорси Гофтың (Перри Холл сарайына қараңыз) елтаңбасын есік арқылы көруге болады. Tilted Acres ойын-сауық паркі – Пенсильвания штатының Аллентаун қаласындағы Dorney Park & Wildwater Kingdom болды. Гарридің сөзіне қарағанда, Уотерс оның фильмде актерлікпен ғана емес, музыка орындаумен де айналысуын қалаған, бірақ оның дискілік лейблі Sire бұған қарсылық танытқан. Hairspray – Дивайнның өмірінде шыққан соңғы фильм болды; ол 1988 жылдың 7 наурызында, фильмнің премьерасынан үш апта өткен соң және фильмнің көрсетілімінен тоғыз күн кейін қайтыс болды. Hairspray – Уотерспен бірге түскен фильмдерінің ішінде оның басты рөлде ойнамаған жалғыз фильмі. Алғашқыда Дивайнға Трейси мен Эдна рөлін ойнау ұсынылған. New Line Cinema кинопрокат компаниясының басшылары бұл идеяны қолдамады, соның салдарынан ол жойылды. Оның орнына Дивайн Эдна Тернблад және нәсілшіл телеарнаның директоры Арвин Ходжпил рөлін ойнады.

Өшірілген көріністер

Кейбір көріністер пост-өндірісте кесілді, олардың бір бөлігі аяқталған фильмдегі кейбір сюжеттік дамуларға түсінік береді. Біріншісі Трейси мен Пенни Парквилдегі VFW дискотекасына барар алдында болады. Трейси Харди Хар әзіл дүкеніндегі алғашқы жұмысын бастауы тиіс, бірақ барлық клиенттерін қуғаннан кейін, ол дискотекаға баруға рұқсат алады. Әзіл дүкенінің клиенттері соңғы монтаждағы титрлерде әлі де көрсетілген. Тағы бір кесілген көріністе Трейси мектептен қашып, Этта киім дүкенінен туфли ұрлайды, Фон Тюсселдердің үйіне тығылып кіреді және Амбердің ыдысында Амбердің пероксидін қолданып шашын ағартады, осылайша Корни Коллинс алдындағы кастингте шашының түсін өзгерткенін түсіндіреді.

Сыни жауап

"Hairspray" Джин Сискелден 4 баллдың 2-сін, ал Роджер Эберттен 4 баллдың 3-ін алды. Rotten Tomatoes веб-сайтында фильмге 46 рецензия негізінде 98% мақұлдау рейтингі берілді, орташа бағасы 7,9/10. Бұл сайтта Джон Уотерстің екінші ең жоғары бағаланған фильмі (Multiple Maniacs-тан кейін). Сайттың сыншыларының консенсусы: "Hairspray – Джон Уотерстің ең жеңіл түсінілетін фильмі, сондықтан ол ретро-күлкілі, бірақ тартымды фильм". Metacritic, салмақты орташа есептейді, 14 рецензия негізінде 100 баллдан 77 балл берді, бұл "жалпы жағымды" рецензияларды көрсетеді. Уотерс "Hairspray" фильмі туралы ең сүйікті рецензиясы деп Дэвид Эдельштейннің Rolling Stone журналында жазғанын айтты: "Брэддилер де, Мэнсондар да ұнататын отбасылық фильм".

Марапаттар

Фильм алты Independent Spirit Awards сыйлығына және Санденс кинофестивалінің Grand Jury Prize жүлдесіне ие болды.

Бродвей мюзиклі

2002 жылдың ортасында Марго Лайон Марк Шайман және Томас Михан жазушыларымен бірігіп, "Hairspray" фильмін Бродвей мюзикліне айналдырды. Шоу 2002 жылдың 15 тамызында ашылды, онда Трейси рөлін Марисса Джарет Винокур, ал Эдна рөлін Харви Файрштейін сомдады. 2003 жылы шоу сегіз «Тони» сыйлығын жеңіп алды, оның ішінде «Үздік мюзикл» сыйлығы да бар. Шоу 2009 жылдың 4 қаңтарында мәдениеттен алынды.

2007 жылғы фильм

2006 жылы New Line Cinema Адам Шэнкменмен бірлесіп, Бродвейдегі қойылымды музыкалық фильмге бейімдеу үшін күш біріктірді. Фильм 2007 жылдың 20 шілдесінде шықты, онда Джон Траволта Эдна, Мишель Пфайффер Велма, Кристофер Уолкен Уилбур, Аманда Байнз Пенни Пинглтон, Бриттани Сноу Амбер фон Тасл, Королева Латифа Мотормут Мейбелл, Джеймс Марсден Корни, Зак Эфрон Линк және жаңа түскен актриса Никки Блонски Трейси рөлінде ойнады. Фильмнің бюджеті 75 миллион долларды құрады, ал ол әлем бойынша 200 миллион доллардан астам табыс әкелді.

2016 жылы тікелей эфирде теледидарға бейімделген

NBC 2016 жылдың 7 желтоқсанында атышулы мюзиклдің теледидарлық көрсетілімін ұсынды, онда Харви Файрштейн Эдна, Ариана Гранде Пенни Пинглтон, Кристин Ченовет Велма, Мартин Шорт Уилбур, Доув Кэмерон Амбер фон Тасл, Дженнифер Хадсон Мотормут Мейбелл, Дерек Хоуг Корни, Гаррет Клейтон Линк және жаңа актер Мэдди Бейлио Трейси рөлінде ойнады. Көрсетілім сыншылар тарапынан жақсы қабылданып, 9,05 миллион көрермен тамашалады, 18-49 жас аралығындағы көрермендер арасында рейтингтік үлесі 2,3, ал бір түндегі үй шаруашылықтарының рейтингі 5,9 құрады.

Саундтрек

Саундтрек 1988 жылы MCA Records компаниясымен шығарылды. Альбомда Рейчел Свиттің бір авторлық әні және 1960-шы жылдардың басындағы Джин Питни, Туссен Макколл, The Ikettes сияқты әртістердің, сондай-ақ басқалардың он бір әні бар. "You Don't Own Me" және "Mama Didn't Lie" әндері 1963 жылы, ал "Nothing Takes the Place of You" әні 1967 жылы жарық көрді.

Үй медиасы

Hairspray фильмі 1989 жылы RCA/Columbia Pictures Home Video компаниясы арқылы VHS және LaserDisc форматтарында алғаш рет шықты. New Line компаниясы 1996 жылы фильмді VHS форматында қайта шығарды. 2002 жылы New Line компаниясы фильмді DVD форматында шығарды, оған Уотерс пен Лейктің аудио түсіндірмесі және трейлер қоса енді. Ал Blu-ray нұсқасы 2014 жылдың 4 наурызында жарық көрді.