Кіріспе

Америка Азамат соғысының шайқасы

Ньютонияның екінші шайқасы 1864 жылдың 28 қазанында Миссури штатының Ньютония қаласының жанында, Одақ армиясының генерал-майоры Джеймс Г. Блант басқаратын әскер мен Миссури Конфедерация армиясының бригадир генерал Джозеф О. Шелбидің артқы күзеті арасында өтті. 1864 жылдың қыркүйегінде Конфедерация генерал-майоры Стерлинг Прайс Миссури штатына штаттың Одақ бақылауына қарсы халық көтерілісін тудыру ниетімен кірді. Сентябрь айының соңындағы Пилот-Кноб шайқасындағы жеңіліс және Джефферсон-Ситидегі Одақ әскерлерінің күші Прайсты науқанның басты мақсаттарынан бас тартуға мәжбүр етті. Оның орнына ол әскерін батысқа қарай Канзас-Ситиге жылжытты, онда 23 қазанда генерал-майор Сэмюэл Р. Кертис Вестпорт шайқасында оны ауыр жеңіліске ұшыратты. 25 қазанда үш жеңіліске ұшырағаннан кейін Прайс әскері 28 қазанда Ньютония маңында демалу үшін тоқталды. 28-і күні түстен кейін Блант басқарған Одақ әскері Прайсты қуып жетіп, оның алғы шебін кері шегіндірді. Прайс негізгі әскерін кері қайтаруға бұйрық берді және Шелбиге артқы күзетті ұстап тұруды тапсырды. Шелби бастапқыда сандық артықшылыққа ие болды және оны Бланттың қысқа шебін айналып өту үшін пайдаланды. Әскерлерінде оқ-дәрі азайып бара жатқандықтан, Блант күн батқанға дейін шегінуді қарастырып жатқанда, бригадир генерал Джон Б. Санборн мен оның бригадасы күше түсті. Санборн Бланттың сол жағында орналасты, ал Одақ әскерлері қарсы шабуылға көшті. Шелби шегінуге бұйрық берді, ал Одақ әскерлері 30 қазанға дейін қуып жете бастады. Қуып жете беру Арканзас өзеніне дейін жалғасты. Конфедерация Техасқа жеткенше шегінуін тоқтатпады; Прайс науқан барысында әскерінің үштен екісінен айрылды. Екі тарап та бастапқыда жеңіске жеткенін мәлімдесе де, қазіргі тарихшылар Ньютония шайқасындағы жеңісті Одаққа жатқызады. Шайқас кезіндегі қазалардың саны бойынша әртүрлі бағалаулар бар.

Өмірбаян

1861 жылы АҚШ-та Азамат соғысы басталғанда Миссури штаты құл мемлекеті болған, бірақ бөлініп шықпаған. Мемлекеттің саяси жағынан екіге бөлінген: губернатор Клейборн Фокс Джексон және Миссури мемлекеттік гвардиясы (MSG) бөлінуді және Америка Конфедеративтік Штаттарын қолдады, ал бригадир генерал Натаниел Лион мен Одақ армиясы АҚШ-ты қолдады және бөлінуге қарсы болды. Генерал-майор Стерлинг Прайс басшылығымен MSG 1861 жылы Одақ армиясына қарсы бірнеше жеңіске жетті, бірақ жылдың аяғына қарай Прайс пен оның адамдары штаттың оңтүстік-батыс бөлігінде ғана болды. Осы арада Джексон және штаттың заңнамалық құрамының бір бөлігі Конфедерацияға қосылу үшін дауыс берді, ал заң шығарушы құраманың басқа элементі сецессияны қабылдамауға дауыс берді, бұл мемлекетке екі бәсекелестік үкімет берді. 1862 жылдың наурызында Арканзастағы Пи Ридж шайқасында Конфедерацияның жеңілісі Миссуридің билігін Одаққа берді, ал штаттағы Конфедерацияның қызметі 1862 және 1863 жылдар бойы партизандық соғыс пен рейдтерге дейін шектелген. 1864 жылдың қыркүйек айының басында АҚШ-тың шығысындағы оқиғалар, әсіресе Атлантадағы конфедерацияның жеңілуі, 1864 жылғы АҚШ президенттік сайлауында Авраам Линкольнге басымдық берді. Линкольн соғысты жалғастыруды қолдады, ал оның қарсыласы Джордж Б. Макклеллан қақтығысты тоқтатуды жақтады. Бұл кезде Конфедерацияның жеңіске жету мүмкіндігі өте аз болды. Миссисипи өзенінің шығысындағы оқиғалар Конфедерацияға қарсы болғандықтан, Транс-Миссисипи департаментінің Конфедерация қолбасшысы генерал Эдмунд Кирби Смитке өзінің қолбасшылығындағы жаяу әскерді Шығыс және Батыс театрлардағы шайқастарға ауыстыруға бұйрық берілді. Бұл мүмкін емес болып шықты, өйткені Одақ теңіз флоты Миссисипи өзенін бақылап, үлкен масштабтағы өтуді болдырмады. Шабуылға арналған ресурстары шектеулі болғанына қарамастан, Смит одақтық әскерлерді негізгі шайқас театрларынан ауыстырып жіберу үшін жасалған шабуыл Миссисипидің шығысындағы Конфедерация әскерлерінің сандық айырмашылығын азайту арқылы әскерлерді ауыстырудың ұсынысымен бірдей әсер етеді деп шешті. Прайс және Миссуридің Конфедерациялық губернаторы Томас Коут Рейнольдс Миссуриге шабуыл жасау тиімді шабуыл болатынын ұсынды; Смит жоспарды мақұлдады және Прайсты шабуылға басшылық етуге тағайындады. Прайс шабуыл Миссуридің одақ бақылауына қарсы халық көтерілісін туғызады деп күтті, одақ әскерлерін негізгі ұрыс театрларынан алыстатты (миссуриді қорғаған одақ әскерлерінің көбі штаттан көшірілді, бұл штаттың негізгі қорғаныс күштері ретінде Миссури штатының милициясын қалдырды) және Макклелланның Линкольнді жеңу мүмкіндігіне көмектесті. сайлау. 19 қыркүйекте Прайс Арканзастан штатқа Миссури армиясымен бірге кірді. Бастапқыда Прайс және оның әскері Сент-Луисті басып алуға үміттенген еді, бірақ қыркүйек айының соңында Пилот-Ноб шайқасында жеңіліс Конфедерация әскерлерін сол қалаға шабуыл жасамауға итермеледі. Екінші мақсат - Джефферсон-Сити, қазан айының басында қол жеткізген кезде оған шабуыл жасау үшін тым күшті деп саналды, сондықтан Конфедерация батысқа қарай Канзас-Ситиге қарай қозғала бастады. Миссури штатының одақ департаменті қолбасшысы генерал-майор Уильям С. Роузкранс Прайсқа қарсы әскерлерді жұмылдыра бастады. 23 қазанда одақ генерал-майоры Сэмюэл Р. Кертис және шекара армиясы Прайсты Канзас-Ситидің маңында ұстап алды және оны Вестпорт шайқасында қатты жеңді. Миссури армиясы Канзас арқылы кері шегінуді бастады және 25 қазанда үш рет жеңілді, соның ішінде Майн-Крик шайқасы болды, бұл үлкен көлемде зауыт-жабдықтар мен сарбаздар тұтқындалған апатты жағдай болды. Конфедерация әскерлері одақтық әскерлерге қарағанда сегіз сағатқа артықшылыққа ие болды, бірақ қуушылар көп ұзамай 26-шы күннің түстен кейін екі жарым сағатқа дейін айырмашылықты қысқартты. Одақ әскерлері шегіну кезінде аштықтан өліп жатқан конфедерациялық артта қалғандарды тапқандығын хабарлады, ал Прайс көптеген адамнан айырылды. Екі әскер де тұтқындарды өлтірген деп айыпталды. 28 қазанда Прайс Ньютония, Миссури қаласына жақын жерде (Ньютонияның бірінші шайқасы болған жер) өзінің шаршаған адамдарына демалуға мүмкіндік береді деп үміттеніп, кері шегінуін тоқтатты. Нютония аймағынан астық алуға болады, ал Прайстың кері қайтқан жолы Арканзастың салыстырмалы түрде құнарсыз бөлігі арқылы өтеді. Қалада шағын одақтық форпост орналасқан. Конфедерация сарбаздары Ньютонияның жергілі...

Шайқас

Прайс жігіттері Ньютонияның оңтүстігінде, МакКлейн фермасының маңындағы ормандарда қоныстанды. Сол кезде қалаға бірнеше сарбаз жіберіліп, ұн диірменін іске қосты. Одақ сарбаздарының жақындап келе жатқаны туралы хабар Конфедерация лагеріне жетті, ал бригадир генерал М. Джефф Томпсон өзінің бригадасының сарбаздарын тобын қауіп-қатерге қарсы ұйымдастыруға тырысты. Томпсон шаршаған конфедераттардың көпшілігін демалуды бұзуға көндіре алмады және оған 200-ге жуық адамды ғана ала алды. Біріккен Одақ әскерлері келмеген кезде және Конфедерация әскерлері келіп, дау-дамайға қарсы шыққанда, Томпсон өз адамдарын лагерге жіберді. 14:00-де союздық сарбаздар полковнигі Джеймс Х. Фордтың қолбасшылығымен солтүстік-батыстан майданға жақындады. Форд Маклейннің Колорадо батареясын және 2-ші Колорадо және 16-шы Канзас кавалерия полкілерін орналастырды. Конфедерация әскерлері астық жинаумен айналысып жатқанда одақтық әскерлер келді және олардың шабуылшылары тез арада Матью Х. Ричи фермасына жақын қаладан батысқа қарай өз позициясынан қуып шығарылды. Бұл іс-қимыл жүріп жатқанда, одақ генерал-майоры Джеймс Г. Блант іс-қимылдың командасын алуға келді; ол жеке соғыстың осы кезеңінде 16-шы Канзас кавалериясымен шайқасты. Прайс күтпеген жерден ұсталды; ол Бригад генерал Джозеф О. Шелбиге арткы күзетті қамтамасыз етуді бұйырды, ал оның қалған әскері кері шегінді, өйткені ол Кертистің және бүкіл одақ әскерінің оған шабуыл жасағанын сенді. Бұл қозғалыс Прайске Шелбиге келесі шайқаста күш-жігер жіберуді болдырмады, тіпті олар сұралған болса да; Шелбидің командасы Конфедерация армиясында қалған жалғыз тиімді күш болды. Генерал-майор Джеймс Ф. Фаганның дивизиясының бір элементі бұрын одақтық әскерлердің жақындауы туралы хабарлаған болатын, бірақ бұл хабарды Фаган жоққа шығарған болатын. Осы арада Блант екі дұрыс емес болжам жасады: Кертис оның күшін қолдап, және Конфедерация агрессивті әрекет етпейтінін. Нәтижесінде Блант өзінің екі бригадасымен шабуыл жасауға шешім қабылдады, олардың саны 1000 адамнан құралған. Бригадалар номиналды түрде полковник Чарльз Р. Дженнисон мен Фордтың қолбасшылығында болды, бірақ полковник-лейтенант Джордж Х. Хойт бұрынғы бөлімнің уақытша командалығын ұстады, өйткені Дженнисон ауырып қалды. Хойттың бірлігі Фордтың бірлігінен көп ұзамай алаңға келді, ол жетекші бірліктің артында болды, ол Фордтың қозғалысы арқылы қалыптасқан шаң бұлты арқылы жүруге мәжбүр болды. Одан кейін одақ әскерлері Макклен фермасының солтүстік шетіне төрт ат әскері полкімен солдан оңға қарай 16-шы Канзас ат әскері, 3-ші Висконсин ат әскері полкі, 2-ші Колорадо ат әскері және 15-ші Канзас ат әскері полкі бойынша көтерілді; Макклен батареясы төрт Парротт мылтығымен қолдаушы позицияда қалыптасты. Шелби өз адамдарын ферманың екінші жағына орналастырды, ортада Томпсон мен полковник Сидни Д. Джекман бригадалары және екі кішкентай атлы жасақ флангілерді жауып тұрды. Слейбектің Миссури кавалерия батальоны мен 5-ші Миссури полкі Томпсонның негізгі корпусы мен конфедерацияның сол жағындағы атты топтың арасында орналасты. Коллинстің Миссури батареясының екі пулеметтері артиллериялық қолдау көрсетті; және өз кезегінде Николстың Миссури кавалерия полкі мен Хантердің Миссури кавалерия полкі қолдады. Қазіргі заманғы тарихшы Чарльз Д. Коллинз кіші Шелбидің дивизиясы Ньютонияда шамамен 1500-2000 адамды салған деп есептейді, ал тарихшы Марк А. Лауз бұл шайқаста 3500-4000-нан астам Конфедерация жасағы соғысқа қатыспағанын айтады. Екі жақтың артиллериясы от ашты, Коллинз батареясы Маклейнге қарағанда ерте артықшылыққа ие болды, оның бөлшектері Конфедерация жауынгерлерінің қашықтығын табуда қиындыққа тап болды. Екі бөлім арасындағы қашықтық жеткілікті болды, сондықтан ұсақ қарудың атысы кең ауқымды түрде қолданылмады және атылғанның әсері болмады. Хойт союз желісіне екі немесе төрт тау гаубицасын қосты; олар Маклейннің бөлшектерінен тиімді болды, бірақ Коллинске қарағанда артықшылық ала алмады. Одақтың қаруларының сандық артықшылығы ақырында Коллинзді басып алады деп қорқып, Шелби соғыс желісін қоршап, бастапқыда сәттілікке қол жеткізді. Союз сарбаздары кері шегінді. Тек Томпсонның бригадасы шабуылға қатысты, өйткені Джекменнің адамдары Коллинстің батареясын қолдауға қалды. 11-ші Миссури кавалерия полкінің командирі полковник Мозес В. Смит шабуыл кезінде өлімге алып баратын жарақат алды. Екі тау гаубицасы одақтың оң жағын ...

Кейінгі әсері және сақталуы

Екі әскер де жеңіске жеткенін мәлімдеді. Кертис Конфедерация әскерлері "жеңілгенін" мәлімдеген, ал Прайс Бланттың кері шегініп, ауыр зардап шеккенін мәлімдеді. Шелбидің штаб бастығы Джон Ньюман Эдвардс "Конфедерацияның қарулы күштеріне тағы бір ғаламат жеңіске қол жеткізді" деп мәлімдеді. Американдық шайқас алаңының сенімділігі мен Азаматтық соғыс орындарының консультативтік комиссиясы бұл нәтижені одақтың жеңісі деп түсіндіреді. Сондай-ақ, қаза тапқандар саны да әртүрлі. Қазіргі уақыттағы газеттерде одақтың 113 және конфедерацияның 200-ден аз құрбандығы туралы хабарланған. Қазіргі заманғы тарихшы Альберт Э. Кастель Конфедерацияның жалпы құрбандарын 24 -ке, ал Одақтың 26 -ға, ал қазіргі тарихшы Кайл Синиси Одақтың 114 -ге жоғалғанын айтады және Конфедерацияның жоғалтулары Одақтың жоғалтуларына ұқсас немесе аз болған деп есептейді. Лаузе Бланттың союздық шығынды 118 адам қаза тапқан және жараланған деп мәлімдегенін және союздық офицер Ричард Дж. Хинтон союздық шығынды 114 адам деп көрсеткенін айтады. Конфедерацияның жоғалтулары туралы жоғары сандарды Лаузе береді, ол конфедерация "егерде" 275 адамнан айырылған деп хабарлайды. Көп жағдайда сенімсіз Эдвардс кейіннен Конфедерация Ньютонияда 800-ге жуық адамын жоғалтты деп мәлімдеді. Американдық "Батлфилд Траст" 250 және 400-ге бағалайды. Біріккен әскерлер 46 жарақаттанған конфедерация әскерін тұтқындағандығы белгілі, олар ұрыс аяқталғаннан кейін Прайс армиясының оларды тасымалдауға қабілетсіздігіне байланысты тастап кеткен. Ричи мен Маклейн үйлері, сондай-ақ Маклейн фермасының оңтүстік-батысында орналасқан Уизерспун үйі да далалық аурухана ретінде пайдаланылды. Соғыстан кейінгі және қазіргі уақыттағы жазушылар Блантты жеңіске шешуші рөл атқарғаны үшін мақтады немесе оның кішкентай күшпен шабуылдау шешімін ойланбасты деп сынға алды. Ұрыс аяқталғаннан кейінгі түнде Шелбидің адамдарының көпшілігі саланы тастап, Прайстың негізгі командасына қосылды. Конфедерацияның 12-ші Миссури кавалерия полкі таңға дейін бақылау күшінің құрамында далада қалды. Санборнның адамдары түнді Ньютонияның шығысында өткізді, ал басқа екі одақтық бригада қаладан солтүстік-батысқа қарай кері шегінді. Прайстың әскері, Кастель 25 қазандағы Мармитон өзенінің шайқасынан кейін қарулы топ ретінде сипаттады, толықтай ыдырай бастады. Роузкрандар генерал Улисс С. Гранттан Миссисипидің шығысында Прайспен күресуге қажет емес әскерлерді аудару туралы бұйрық алды, сондықтан Санборнның екі бригадасы 29 қазанда Кертистен бөлінді. Кертис қуғынды тоқтатуды жоспарлады, бірақ бөлінген әскерлер келесі күні оған қайтарылды және қуғын қайтадан жалғастырылды. Прайс Арканзас өзеніне Арканзас штатының Кэйн Хилл арқылы кері шегінді; Кертистің қуғындауы 8 қарашада Арканзас өзенінде аяқталды. Үндістан аумағы арқылы жүріп өткеннен кейін Конфедерация құрамасы Техасқа жетті. Бұл жорық Прайс Миссуриге алып келген сарбаздарының үштен екісін құртты. Соғыс өңірі 2004 жылы 23 желтоқсанда Ньютонияның екінші шайқасы ретінде тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілген. Тарихи ауданның ішінде төрт үлестіруші мүлік бар: майданның өзі, жотадағы Маклейн батареясының орны, Ричи фермасының орнындағы жүгері өсіру орны және Гранбиге апаратын тарихи жолдың орны. Соғыс болған аймақтардың көпшілігі ауданның аумағында сақталған, ол Ньютонияның бірінші шайқасы тарихи ауданымен екі жерде шекаралас. Қазіргі заманғы ландшафтты пайдалану 1864 жылғымен ұқсас, бірақ темір жол құрылысы мен ашық шахталар бұл жерге еніп кетті. Американдық "Баттлфилд Траст" Ньютониядағы жерлерді сақтауға қатысады. Ричи үйі мен 25 акр ұрыс алаңы, соның ішінде Ескі Ньютония зираты 2022 жылы Уилсонның Крик ұлттық ұрыс алабына қосылды.