Кіріспе

1864 жылы американдық Азамат соғысының шайқасында Худ солтүстік Алабама арқылы өтіп, Флоренцияда 30 қазаннан 21 қарашаға дейін әскерін шоғырландырды. Ол жабдықтауды күтіп, жаңа тағайындалған атты әскердің қолбасшысы генерал-майор Натан Бедфорд Форрестпен байланысуға дайындалды. Шерманды Джорджия арқылы қуудың орнына, Худ жаңа жоспарды іске асыруға шешті: солтүстікке қарай Теннессиге жылжу, Томас әскерін жинақталмай-ақ жеңіп, маңызды Нэшвилл өндіріс орталығын басып алып, Кентуккиге, мүмкін Огайо өзеніне дейін солтүстікке қарай жылжу. Осыдан кейін ол Вирджинияға шығысқа қарай барып, Петербургте генерал Роберт Лимен қосыла алады. Оның театр қолбасшысы генерал П. Г. Т. Борегард Худты Шерманның ілгерілеуін бұзу үшін дереу әрекет етуге шақырды, Томас күштерін біріктіре алмас бұрын қимыл жасаудың маңыздылығын атап өтті. Теннесси армиясы 21 қарашада Флоренциядан солтүстікке қарай үш бағытта жүрді: генерал-майор Бенджамин Ф. Читам корпусы сол жақта, генерал-лейтенант Стивен Д. Ли ортада және генерал-лейтенант Александр П. Стюарт оң жақта, барлығы Форресттің атты әскерімен қорғалды. Стенли корпусына және өз корпусына басшылық еткен Скофилд бұл ілгерілеуге қарсы кері шегінді, Пуласкиден Колумбияға дейін солтүстікке қарай жылдам жол тартты. Федералистер Колумбияға жетіп, конфедераттар келгенге дейін бірнеше сағат бұрын бекіністер салды. 24-29 қарашада «Колумбия шайқасы» Колумбияға қарсы бірнеше шайқастар мен артиллериялық оқ жаудырудан тұрды. 28 қарашада Томас Скофилдке солтүстікке, Франклинге қарай шегінуге дайындық жасауды бұйырды. Ол (бұрыс) генерал-майор Эндрю Смиттың XVI корпусы Миссуриден келуі жақын деп күтті және біріктірілген күшті Колумбиядағы Қазан өзенінің орнына Франклиндегі Харпет өзенінің бойында Худқа қарсы қорғауға ниеттенді. Скофилд 800 вагондық жабдықтау колоннасын алдымен жіберді, оны бригада генерал Джордж Д. Вагнердің IV корпусының бөлімшесі күзетті. Сол күні Худ Колумбиядан шығысқа қарай шақырымда орналасқан Нейтан Бедфорд Форрест басқарған үш атты дивизияны жіберді, олар өзеннен өтіп, солтүстікке бет алды. 29 қарашада Худ Читам мен Стюарт корпустарын флангтан шабуыл жасап солтүстікке жылжытты, Колумбияның шығысындағы Дэвис Фордта Даукс өзенін кесіп өтті, ал Ли корпусының екі дивизиясы мен армияның көп бөлігі артиллериясы оңтүстік жағалауда қалды, Скофилдті Колумбияға қарсы жалпы шабуыл жоспарланғанын ойлатып, жаңылыстыру үшін. Худ, Читам корпусымен бірге колоннаның басында, федералистер Колумбиядан солтүстікке шегінгенде Скофилдті жеңіп алу ниетімен, өзінің әскерін Скофилд пен Томас арасына енгізуді жоспарлады. Стюарт корпусы Читамды ертіп, олардың соңынан генерал-майор Эдвард «Аллегени» Джонсонның (Ли корпусы) дивизиясы ілесті. Ли корпусының қалған бөлігі Колумбияның оңтүстігінде қалды, Дактың солтүстігіндегі Скофилд әскеріне қарсы артиллериялық оқтармен көрсетіп тұрды. Кавалерия шайқасы генерал Джеймс Х. Уилсонның одақтық атты әскері мен Форресттің конфедераттық әскерлері арасында конфедераттардың ілгерілеуімен күні бойы жалғасты. Форресттің 4000 сарбазымен жасаған кең айналма қозғалысы Вильсонды солтүстікке, Хурт бұрышына дейін кері шегіндірді, одақтық атты әскердің Худтың жаяу әскерінің ілгерілеуіне кедергі келтіруіне жол бермеді. 29 қараша күні сағат 10-ға қарай Форрест өз әскеріне батысқа қарай Спринг-Хиллге бұрылуға бұйрық берді. Вилсон Скофилдке Худтың ілгерілеуі туралы бірнеше хабарлама жіберді, бірақ 29 қарашаның таңында ғана Скофилд есептерге сенді, Лидің артиллериялық оқ жаудыруымен жасалған алдауды түсінді және өзінің қандай қиын жағдайда екенін сезді. Ол Стенлиді бригада генерал Нейтан Кимболлдың IV корпусы дивизиясымен, Вагнер дивизиясының қалған бөлігімен және федералдық резервтік артиллерияның көп бөлігімен солтүстікке жіберді. Олардың алғашқы міндеті пойыздарды қорғау, сондай-ақ Спринг-Хиллдегі жол торабын ұстап тұру және бүкіл армияның Франклинге қауіпсіз түрде шегінуіне мүмкіндік беру болды.

Шайқас

Форресттің атты әскерлері Кармел тауындағы Спринг-Хиллге жақындады және шамамен сағат 11:30-да IV корпустың күзетшілеріне тап болды. Стенли солтүстікке жылдам жылжып, Вагнер дивизиясымен бірге Спринг-Хилл ауылын үш жағынан қорғаған позициялар құрды. Ауылдың солтүстік-батысында полковник Эмерсон Опдикке бригадасының қатарлары үлкен жабдықтау колонналарын қорғады, бригада. Генерал Лютер П. Брэдли бригадасы. Лейн бригадасы алға жылдамдап, аттан түскен атты әскерді, негізінен бригада. Генерал Фрэнк С. Армстронгтың Миссисипи бригадасын кері итерді. Форрест Худтан жаяу әскер келгенше, позицияны қандай да бір қиындыққа қарамастан ұстап тұру туралы бұйрық алды. Генерал-майор Патрик Р. Клебурнның Читэм корпусының дивизиясы Форресттің сол жағына түстен кейін келді. Оқ-дәрісі азайған атты әскерлер қатардан шығып, Худ армиясының одан әрі жылжуын немесе Скофилдтің шегінуін тоқтатуға дайын болу үшін солтүстікке жылжи бастады. Форресттің әскері оңтүстікке жылжыды, ал ол бригада. Генерал Тайри Х. Беллдің бригадасына МакКатчон сағасының оңтүстігіндегі төбеден шағын атты әскер күшін қууды бұйырды. Олар Брэдли бригадасымен шайқасып жатты, ол оларды ауыр артиллериямен бірден кері қайтарды. Форрест: "Олар сол жерде болды, олар емес пе, Чалмерс?" деді. Ұрыстың алғашқы бұйрыққа байланысты қателігі Худтың келгенінде болды, өйткені ол өзінің штабын Абессалом Томпсонның үйінде "Оуклан" деп орналастырды. Читэм генерал-майор Уильям Б. Бейттің дивизиясына Клебурнмен бірлесіп Спринг-Хиллге қарсы шабуыл жасауды бұйырды, ирландтың сол жағында қалыптасуды бұйырды. Содан кейін Худ Бейтке Колумбия жолына қарай жылжуға және "Колумбияға қарай шабуылдауға" бұйрық берді. Бейт пен Худ бұл бұйрықтың өзгергенін Читэмге хабарлауға тырыспады. Бейттің әскері шайқас формасында шамамен 3000 метр алға жылжыды, содан кейін екі сағаттан астам уақытқа созылатын жолға жетеді. Сағат 17:30-да оның алдыңғы бөлігі, майор Томас Д. Касвелл басқаратын шабуылдаушылар, сол жақтан жақындап келе жатқан федералды колоннаға оқ атты - генерал Томас Х. Ругердің XXIII корпусының дивизиясы, Скофилдтің негізгі күшінің алғы шебі. Бірақ екі дивизия шайқасқа кіріспей тұрып, Читхемнің штабынан келген офицер Бейттің Читхемнің бастапқы бұйрығын орындап, Клебурнның шабуылына қосылуын талап етті. Сол түні кешке Бейт федералды колоннамен байланыс туралы хабарлады, бірақ Читэм кездесудің маңыздылығын жоққа шығарды. Колумбияға оралғанда, Скофилд Confederates оған шабуыл жасамайтынына сағат 15:00-де сенімді болды және ол 15:30-да Спринг-Хиллге қарай шабуылдаған Ругер дивизиясының екі бригадасына қосылды. Ол өзінің қалған күштеріне қараңғыға дейін күтіп, содан кейін солтүстікке қарай шабуылға қосылуға бұйрық берді. Скофилд кеткеннен кейін Стивен Д. Ли одақтың позициясына қарсы шабуыл жасады, бірақ өзеннен өту үшін понтондық көпірлерді орналастыруда қиындықтар болды. Оның екі дивизиясының басым бөлігі өтіп бара жатқанда, Колумбияда қалған аға одақтық қолбасшы, бригада. Генерал Джейкоб Д. Кокс өзінің шегінуін бастады және соңғы әскерлер Франклин жолымен кешкі сағат 10-ға дейін жолға шықты. Клебурнның 3000 адамы Брэдли бригадасына қарсы шабуыл бастады. Оңнан солға қарай оның бригадаларын бригада жетектеді. Генералдар Марк П. Лоури, Дэниел С. Гован және Хайрам Б. Гранбери. Беллдің атты әскері бригадасы оң жақтан қолдау көрсетті, бірақ олардың оқ-дәрісі азайды және күресте әсері аз болды. Читэм Клебурнның солтүстікке қарай Спринг-Хиллге қарай жүретінін күткен болса, Худтың бұл құрамын пайдаланып, шоссеге қарай шабуылдап, сол жақтан Скофилдтің келген бөлімшелерін тосқауылға алуды көздеді, бірақ ол, әрине, қаладан оңтүстікке қарай одақтың позицияларын байқамады. Сондықтан баспалдақ эшалоны Брэдлидің оң және алдыңғы жақтағы бекіністі позициясына қарсы тиімділігі төмен болды, бұл бастапқыда оларды Лоури бригадасына ғана қарсы алуға мүмкіндік берді. Лоури көмек сұрағаннан кейін, Клебурн Гованның Арканзас бригадасын жеке алдыға шығарып, оларды Брэдлидің оң жақ қанатына қарсы солтүстік бағытта орналастырды. Гован мен Лоуридің шабуылы Брэдлиді қоршап алды, ал оның адамдары тәртіпсіздікке ұшырады. Клебурнның екі бригадасы оларды күшті қуып, оларды тек IV корпустың артиллериясының қатты атысымен тоқтатты. Осы уақытқа дейін Читэмнің генерал-майор Джон К. Браунның (Читэмнің өзі корпустың басшысы болғанға дейін) дивизиясы Рутерфорд өзенін кешіп, Читэмнің Спринг-Хиллге қарсы тағы бір шабуылға дайындалуы үшін орналастырылды, Клебурнның оң жағында. Қараңғылық күшейгенде, Браунның зеңбіректерінің дыбысы Клебурнның адамдарына шабуылды жаңарту сигналы болар еді. Бірақ Браун шабуыл жасамады. Оның оң жақтағы бригада командирі, бригада. Генерал Ото Ф. Страл өзінің оң жақ қанаты мен алдында одақтың әскерлері бар екенін және оның оң жақ қанатын қорғауға уәде берген Форресттің атты әскерлері болмайтын сияқты екенін хабарлады. Оның бригадасы, бригада. Генерал Стейтс Райтс Гист шабуылға қосылу үшін әлі келмегендіктен, Браун шешім қабылдамас бұрын корпустың командирімен кеңесуге шешім қабылдады. Читэм сол кезде Бейтті тауып, оны біріктірілген шабуылға бағыттауға тырысып жатты. Браун Читэмді іздеу үшін екі штаб офицерін жіберді және шешім күткенде әскерін тоқтатты. Читэм мен Браун сөйлесе алғанға дейін, шамамен сағат 18:15-те, шайқас алаңы толығымен қараңғы болды, және екі офицер оң жақ қанатының жағдайы белгісіз болғанда шабуыл жасау апатқа ұшырауы мүмкін деп шешті. Читэм армия командирімен кеңесу үшін Худ штабына аттанды. Худ шабуыл жоспарланғандай жүрмегеніне және жол әлі де ашық екеніне ашуланды. Читэм өзінің оң жақ қанатын қорғау үшін Стюарттан көмек қажет екенін айтты, сондықтан Худ Стюартты іздеу үшін штаб офицерін жіберді. Таңнан бері ұйықтамаған Худ бұл кезде өте шаршаған еді. Ол Оукланда үлкен кешкі ас ішіп, көптеген сусын ішіп, сағат 21:00-де ұйықтап қалды, күні бойы армиясының басынан өткен кез келген қиындықтарды таңдағысы келетініне сенімді. Бұрын түстен кейін Худ Стюарт корпусын Рутерфорд өзенінен өткізіп, Спринг-Хиллдің солтүстігіне жылдырып, федералды колоннаны кесіп тастауды бұйырған еді. Қате жолға түскеннен кейін Стюарт Форрест штабына Калдвелл үйінде келді. Ол Форрестпен армияның орналасқан жері туралы кеңесті, содан кейін Читэмнің штаб офицерінің бірі келіп, Худ атынан Стюарт корпусын Браун шабуылын қолдау үшін жылжытуды бұйырды. Стюарттың колоннасы жолын кері қайтарғаннан кейін, ол Браунның штаб-пәтеріне келді, бірақ алған бұйрықтардағы айқай-шуға қызықты, сондықтан түсіндіру үшін Худ штабына қайта оралды. Ол Худқа өзінің әскері шаршаған және таңнан бері жолда болғандықтан - енді сағат 23:00 болғандықтан - күткенде бивақтауға бұйрық бергенін хабарлады. Худ жағдайды қабылдады және Стюартқа ертең таңда Франклин бағытында әскерлер демалыстан кейін жылжуды бұйырды.

Салдары

Спринг-Хилл шайқасы қазалар саны бойынша шағын болды – 350 одақтық және 500 конфедерациялық, бірақ байланыс қателігі мен нашар әскери басқару салдарынан түнде Скофилдтің барлық әскері, Кокс та оның ішінде, Колумбиядан Спринг-Хилл арқылы өтіп кетті, ал конфедерация командирлері ұйықтап жатқанда. Әскердің өтуіне кейбір сарбаздар назар аударды, бірақ жолға кедергі келтіруге ешқандай күш салынбады. Бригада генералы Лоренс С. Росс басқаратын атты әскер бригадасы Спринг-Хиллдің солтүстігіндегі Томпсон стансасында жабдықтау пойыздарының өтуін тоқтатуға тырысты, бірақ оларды ертіп келген одақтық жаяу әскер кері қайтарды. Бір қарапайым сарбаз генералдың сағат 2-де оятып, одақтың солтүстікке қарай жылжып бара жатқанын хабарлады, бірақ Худ Читхэмге хабарлама жіберіп, өтетін көліктерге оқ атудан басқа ештеңе істемеді. 30 қарашада сағат 6-ға дейін Скофилдтің барлық әскері Спринг-Хиллдің солтүстігіне жетті және оның алғы шебі Франклинге жетіп, қаланың оңтүстігінде бекініс салуға кірісті. Таңертең Худ Скофилдтің қашып кеткенін білді және бағынышты командирлерімен ашулы кеңес өткізіп, сәтсіздікке өзін кінәлағаннан кейін, әскеріне қуып жете беруге бұйрық берді, сол күні апатты Франклин шайқасын ұйымдастырды. Спринг-Хилл, мүмкін, Худтың одақтық әскерді оқшаулап, жеңудің ең жақсы мүмкіндігі болды (Теннесси армиясының тарихшысы Томас Л. Коннелли Спринг-Хиллдің маңыздылығын жоғары бағалап көрсеткенін және Скофилдтің Франклинге немесе Нэшвиллге үш баламалы жолы болғанын айтады). Жоғалтқан мүмкіндік үшін кінәлаулар тез басталды. Браунның мас екендігі туралы әңгімелер тарады, бірақ олар ешқашан расталмады және кейін ол Теннесси губернаторы болып сайланды. Худ Читхэмді ең жауапты деп есептеді, бірақ ол Читхэмнің екі дивизия командирі Клебурн мен Браунды да сынға алды. Оның ресми есебінде: «Генерал-майор Читхэмге бірден жауға күшпен шабуыл жасап, жолды басып алуға бұйрық берілді, бірақ бұл бұйрықтар жиі және қатты қайталанғанына қарамастан, ол әлсіз және ішінара шабуыл жасады, көрсетілген нүктеге жетпеді». Тарихшылар Томас Л. Коннелли, Эрик Джейкобсон және Уайли Свордтың барлығы Худ пен Читхэмді кінәлады. Худтың жеке сәтсіздіктері туралы әртүрлі теориялар тарихшыларды жылдар бойы мазалады. Ең таралғаны – генералдың кешкісін лауданум ішкеннен әлсірегені, сол күні ұзын, ылғалды жолмен жүргеннен кейін ампутацияланған аяғының ауырсынуын және жайсыздығын басуға тырысқаны. Эрик Джейкобсонның «Заң үшін және ел үшін» кітабында осы оқиғаны қолдаған көптеген авторлардың тізімі келтірілген, бірақ ол «Худтың Спринг-Хиллде есірткі немесе тіпті алкоголь қолданғанына ешқандай дәлел жоқ» деп мәлімдейді.

Жауынгерлік алаңның сақталуы

Жер бедерінің бір бөлігі өзгертілген, бірақ ең маңызды ерекшеліктері сақталған. Өнеркәсіптік және тұрғын үй салу, сондай-ақ жол және коммуникациялық инфрақұрылым тарихи шайқас алаңының үстінен жылдам басып өтуде. Қорғалатын жерлерге Rippavilla, Inc. (98.44 акр), Азамат соғысын сақтау трасты (70.00 акр), Теннесси жер трасты (82.70 акр) және Мори округінің парктері мен демалыс департаменті (20.00 акр) кіреді.