Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1979 жылғы канадалық қысқа әңгіме
1979 Canadian short story
«Хоккейлік свитер» (Le chandail de hockey) – канадалық автор Рох Карьердің қысқа әңгімесі, оны Шила Фишман ағылшын тіліне аударған. Алғаш рет 1979 жылы «Une abominable feuille d'érable sur la glace» («Мұздағы қорқынышты клен жапырағы») деген атаумен жарияланған. 1980 жылы Канаданың Ұлттық кино кеңесі (NFB) осы әңгіме бойынша «Свитер» (Le Chandail) атты анимациялық қысқаметражды фильм жасап, суретші Шелдон Коэн салған. Оқиғаның негізінде Карьердің 1946 жылы Квебек штатының Сент-Жюстин қаласында Монреаль Канадиенс хоккей командасының және оның жұлдызы Морис Ричардтың жанкүйері болған кездегі нақты оқиғасы жатыр. Карьер мен оның достарының барлығы Ричардтың 9-шы нөмірі жазылған «Канадиенс» командасының свитерлерін киеді. Анасы ескі свитер тозығы жеткен соң үлкен қаладағы Итон дүкенінен жаңасын тапсырыс береді, бірақ қателік орын алып, Монреальдің басты қарсыласы – Торонто Мейпл Лифс командасының свитері жіберіледі. Карьер құрбыларының қысымына ұшырайды, ал жаттықтырушысы оны ойынға жібермейді. «Хоккейлік свитер» – Карьердің ең танымал туындысы және канада әдебиетінің ең маңызды туындыларының бірі саналады. Бұл әңгіме 300 000-нан астам данада сатылып, көптеген антологияларда қайта басылған. Ол елдің хоккейге деген құштарлығын көрсетеді, сонымен қатар франкофондар мен англофондар арасындағы қарым-қатынас пен шиеленісті бейнелейтін аллегория ретінде қарастырылады. Әңгімеден алынған бір сөз тіркесі 2001 және 2013 жылдар аралығында басылған «Канадалық саяхат» банкноттары сериясының бөлігі ретінде Канаданың бес долларлық банкнотасында қолданылған.
The Hockey Sweater (Le chandail de hockey in the original French) is a short story by Canadian author Roch Carrier and translated to English by Sheila Fischman. It was originally published in 1979 under the title "Une abominable feuille d'érable sur la glace" ("An abominable maple leaf on the ice"). It was adapted into an animated short called The Sweater (Le Chandail) by the National Film Board of Canada (NFB) in 1980 and illustrated by Sheldon Cohen. The story is based on a real experience Carrier had as a child in Sainte Justine, Quebec, in 1946 as a fan of the Montreal Canadiens hockey team and its star player, Maurice Richard. Carrier and his friends all wear Canadiens' sweaters with Richard's number 9 on the back. When his mother orders a new sweater from the Eaton's department store in the big city after the old one has worn out, he is mistakenly sent a sweater of Montreal's bitter rival, the Toronto Maple Leafs, instead. Carrier faces the persecution of his peers and his coach prevents him from playing. The Hockey Sweater is Carrier's most famous work and is considered an iconic piece of Canadian literature. The story has sold over 300,000 copies and has been republished in numerous anthologies. It exemplifies the nation's passion for hockey, and while it is often considered an allegory of the relationship and tensions that exist between francophones and anglophones, the story is popular throughout the entire nation. A line from the story appears on Canadian five dollar bills as part of the Canadian Journey banknote series printed between 2001 and 2013.
Өмірбаян
Квебектің Тыныш революциясынан кейін провинциядағы франкофондар мен англофондар арасындағы шиеленіс, 1970 жылдардың соңында үкіметтегі Квебек партиясының басшылығымен Канададан бөлінуге бағытталған провинциялық қозғалыстың күшеюіне әкелді. Квебектің тәуелсіздік қозғалысын түсіндіру үшін Канадалық телерадиокорпорациясының (CBC) Торонто бөлімшесі Рох Карьерге жүгінді. Оның тұңғыш романы – «Соғыс, иә, мырза» – француз және ағылшын канадалықтарының арасында кең танымал болған еді. Карьер бірнеше апта бойы сұраққа жауап іздеп, ақырында «жазық эссе», тіпті «газеттегі редакциялық мақаладан да жалықтыратын» туынды жазды. Мерзіміне үш күн қалғанда, Карьер CBC-ге жобаны аяқтай алмайтынын хабарлады. Оған арна студия уақытын алдын ала брондап алғанын және оның қатысуын жарнамалап жатқанын айтты. Эссесін ұсынуға құлықсыз болғандықтан, Карьерге уақытты толтыру үшін қалаған тақырыпта жазуды ұсынды. Фильмнің бюджеті 199 000 долларды құрады. Бұл фильм Ұлттық кино кеңесінің ең танымал туындыларының біріне айналып, көптеген сыйлықтарға ие болды. 1981 жылы Британдық кино және телеарналар академиясының сыйлығында «Ең үздік анимациялық фильм» атанды. 1982 жылы Коэн Tundra Books баспасының негізін қалаушы Мэй Катлермен бірге осы оқиға бойынша суреттелген балалар кітабын жасау туралы келісімге келді. 1984 жылы «Хоккей свитері» деген атпен жарық көрген кітап 2014 жылға қарай 300 000 данадан астам сатылды. Кітаптың сәттілігінен кейін Катлер Карьерден Коэннің суреттерімен балалық шағынан тағы үш әңгіме жазуды сұрады, олар әртүрлі маусымдардағы әртүрлі спорт түрлерін қамтыды. Олар «Бокс чемпионы» (1991), «Ең ұзын хоум-ран» (1994) және «Баскетболшы» (1996) аттарымен жарық көрді. 2017 жылдың күзінде Монреальдегі Сегал сахналық өнер орталығы оқиғаның музыкалық бейімделуін қойды. «Хоккей свитері: Музыкалық әлем» Монреальдің 375 жылдығын мерекелеуге арналған премьерасымен ашылды. Бастапқы актерлік құрамында Дрю Дэвис, Беркли Сильверман және Джесси Ноа Груман сияқты балалардан тұратын ансамбль болды. Қойылымды Донна Феор хореографиялап, режиссерлік етті, сценарийін Эмиль Шер жазды, ал музыкасын Джонатан Монро жазды. Бұл қойылым Оттавадағы Ұлттық өнер орталығы сахнасында екінші рет көрсетілді.
In the aftermath of Quebec's Quiet Revolution, tensions between francophones within the province and anglophones escalated as a provincial movement, led by the governing Parti Québécois, to separate from Canada reached its peak in the late 1970s. Seeking to explain Quebec's independence movement, the Canadian Broadcasting Corporation's (CBC) Toronto affiliate asked Roch Carrier, whose debut novel La Guerre, Yes Sir had been popular among both French and English Canadians, to explain "what does Quebec want?" Carrier spent several weeks trying to answer the question, ultimately producing what he described as a "flat essay" that was "dull as an editorial in a newspaper". Three days before his deadline, Carrier informed the CBC that he would not be able to complete the project. He was told that the network had already booked studio time for him and had been promoting his appearance. As he remained unwilling to present his essay, Carrier was asked to write about anything he wanted to fill the time. The film had a budget of $199,000 (. The film became one of the National Film Board's most popular works and has won numerous awards. It was named the Best Animated Film at the 1981 British Academy Film Awards. In 1982 Cohen approached May Cutler, founder of Tundra Books, to create an illustrated children's book of the story. It was published in 1984 as The Hockey Sweater, and by 2014 had sold over 300,000 copies. Following the success of the book, Cutler asked Carrier to write three more stories of his childhood to be illustrated by Cohen, each covering a different sport in a different season. They were published as The Boxing Champion (1991), The Longest Home Run (1994) and The Basketball Player (1996). During the fall season of 2017, The Segal Centre for Performing Arts in Montreal, staged a musical adaptation of the story. The Hockey Sweater: A Musical world premiered in celebration of Montreal's 375th anniversary. The original cast features an ensemble of mainly children, including Drew Davis, Berkley Silverman and led by Jesse Noah Gruman, among others. The original production was choreographed and directed by Donna Feore, written by Emil Sher and composed by Jonathan Monro. The production made its second appearance on the National Arts Center stage in Ottawa.
Тақырыптар
Карриер мен оның достарының хоккейге, әсіресе «Монреаль Канадиенс» командасына деген құштарлығы – осы әңгіменің басты тақырыбы. Американдық сыншы Леонард Мальтин, Канада Ұлттық кино басқармасының «Леонард Мальтиннің сүйікті анимациялары» атты видео антологиясында фильмді таныстыра отырып, хоккейдің «балалардың, тіпті көптеген адамдардың өмірін билейтін, бүкіл елде кең таралған құштарлық» екенін атап өтті. Ол «Свитер» фильмінің Ұлттық кино басқармасының күлкі мен мәдени маңыздылықты үйлестірген ең үздік анимациялық туындыларының бірі екенін айтты. Балалардың Морис Ричардқа деген қызығушылығы ерекше аталып өтті. 1942 жылдан 1960 жылға дейін «Монреальдің» жұлдызды ойыншысы болған Ричард өте көп гол соққан ойыншы еді. 1944-45 маусымында – «Хоккей свитері» оқиғасынан бір жыл бұрын – Ричард Ұлттық хоккей лигасы тарихында 50 ойын маусымында 50 гол соққан алғашқы хоккейші болды. Ричард 1980 жылы Монреальде «Свитер» фильмінің премьерасына қатысты, ал Карриердің сөзіне сүйенсек, фильм оны көріп жылатып жіберді. Ол сондай-ақ, оны балаларына көрсету үшін фильмнің көшірмесін сұрады. 2004 жылы Ричардқа арналған көрмені ашқан кезде Канада өркениет мұражайының кураторы Шелдон Позен, Ричард Квебекте ұзақ жылдар бойы құдай саналғанын, бірақ Карриердің оқиғасы Ричардтың ағылшын тілді Канададағы беделін кеңейтіп, оның бүкіл Канада бойынша танымал батыр ретіндегі орнын нығайтқанын атап өтті. Бұл Карриердің мансабындағы ең маңызды туынды, ол өзінің басқа жұмыстарын одан көлеңкеде қалдырғанына өкініш білдірсе де, оның танымалдылығы оған қандай мүмкіндіктер бергенін бағалайды: «Менің өмірімде оқиғаның арқасында жақсылық болмаған бір күн де жоқ». Бұл оқиға 2012 жылы Торонто симфониясы, Калгари филармониясы және Ұлттық өнер орталығы оркестрлері тапсырыс берген музыкалық шығарманың бір бөлігі ретінде композитор Абигейл Ричардсон Шульте тарапынан музыкаға қойылды.
The passion Carrier and his friends had for the game of hockey, particularly for the Montreal Canadiens, is the dominant theme of the story. In introducing the film for his video anthology Leonard Maltin's Animation Favorites from the National Film Board of Canada, American critic Leonard Maltin noted that hockey is "an obsession, a country wide preoccupation that dominates many lives", particularly those of children. He argued that The Sweater is one of the National Film Board's best animated works that combined humour with cultural significance. Of particular emphasis was the children's fascination with Maurice Richard. Montreal's star player from 1942 until 1960, Richard was a prolific goal scorer. In the 1944–45 season – one year before the events of The Hockey Sweater – Richard became the first player in National Hockey League history to score 50 goals in a 50 game season. Richard attended the 1980 premiere of The Sweater in Montreal, and according to Carrier, was moved to tears by the film. Richard also requested copies so that he could show it to his own children. Sheldon Posen, curator of the Canadian Museum of Civilization, noted during the opening of an exhibit dedicated to Richard in 2004 that he had long been an idol in Quebec, but it was Carrier's story that expanded Richard's reputation in English Canada and sealed his place as a pan Canadian hero. It is the defining work of Carrier's career, and while he has lamented the fact that it has so overshadowed his other works, Carrier appreciates what its popularity has given him: "There is almost not one day in my life that there is not something nice that happens because of the story." The story has also been set to music by composer Abigail Richardson Schulte as part of a piece commissioned by the Toronto Symphony, the Calgary Philharmonic and National Arts Centre Orchestras in 2012.