Кіріспе

О'Дауд (Ó Dubhda) – ирландтық гэльдік руы, ең көп таралғаны бүгінгі Майо және Слиго округтерінде. Ру атауы 9-шы ғасырда оның негізін қалаушы Дубда мак Конмхақтың ұрпағы ретінде пайда болған. О'Дауд руының тамыры Майо округінің Балликасл приходінің Дунфини аймағына дейін жетеді. "Рат О'Дубда" деп аталатын үлкен топырақ қоршауы әлі де сақталған. Дунфинидегі жақын орналасқан ежелгі діни орын О'Даудтардың демеушілігімен дамыған болуы мүмкін. Олар Коннахтаның Уи Фиакрах руынан әкелік желісі бойынша шыққан. О'Даудтардың тікелей аталары 7-ші және 8-ші ғасырларда Коннахт патшалары болған: Дунчад Муйриски, Индрехтах мак Дунчадо, Айлиль Медрайге мак Индрехтаиг және Донн Котайд мак Катайл, бірақ кейін Уи Бриуин руына қаратылды. Тегі бойынша олар О'Шонесси, МакФирбис, О'Финнерти (Ó Fiannachta) руларымен тығыз байланысты, бәрі де Конвей руының (яғни Конмхах) мүшелері. Шындығында, О'Даудтар Ирландия тарихының маңызды еңбектерін жазған МакФирбис руының басты демеушілері болды, мысалы, Леканның Ұлы кітабы және Туқұмдар кітабы. 8-ші ғасырдан 15-ші ғасырға дейін О'Даудтар Коннахт Корольдігінің ішкі патшалығы Уи Фиакрах Муайдхтың патшалары болды. Олардың патшалығы Ирландия Корольдігіне қосылғаннан кейін, Тир Фиакрахтың иелері атанды.

Анализдік сілтемелер

АИ1126.12 Уи Амальгаданың патшасы Уа Дубда екі салдың экипажымен бірге суға батып кетті. АИ1127.11 Ценéл Эогайн Аэлайгтің Гилла Крист Уа Дубда қайтыс болды.

Тарих

О'Дауд кланы немесе септасы өзінің тегін Фиакрадан, Ниаллдың тоғыз құлының ағасынан, Нат И мак Фиакрах (Датхи) арқылы, Ирландияның соңғы язычник Жоғарғы Королінен шығарады. Ирландия жырлары мен ежелгі мәтіндер Датидің 455 жылы Альп тауларының етегіне әскерін бастап келе жатқанда, шаңқайдан қаза тапқанын айтады. Оның немересі Аилль Коннахт патшасы болды, кейін 482 жылға дейін Тара патшасы болды. Ғасырлар бойы олар қазіргі Майо және Слиго округтерін мекендеген тайпалық топ – солтүстік Уи Фиакрахтың жетекші септасы болды. Уи Фиакрах ұзақ жылдар бойы Коннахт патшаларын таңдап отырды, бірақ олардың ықпалы Солтүстік Коннахтпен шектелді. 10 ғасырдың соңында олардың патшасы Аэд Уа Дубхда (Хью О'Дуда) аталды. Ол 982 жылы «тыныш өліммен» қайтыс болды, бұл есімді Еуропадағы ең көне есімдердің бірі етеді. Оның немересі Мулрони, 1005 жылы қайтыс болды, Гифиакрахтың иегері атағын алды. О'Даудтар 12-13 ғасырларда теңіз күшімен көзге түсті. Құрлықта олар Берктер мен Бирмингемдердің басым күштеріне қарсы өз территорияларын сақтап тұруға тырысты. Олардың территориясы ең кеңейген кезде Майодағы Эррис және Тир Амхауд туаттарын, ал Слигодағы Тир Фьякрах Муайдхты қамтыды. Олар Уи Фиакрах Муайдхеде (Солтүстік-Батыс Коннахт) патшалық құрды, оны 20 қамалмен қоршады, олар көбінесе «10 фунттық қамалдар» деп аталды және англо-нормандардың шабуылына дейін ғасырлар бойы барлық келушілерді ұстап тұрды. Бұл кішкентай ирландтық қамалдардың стилі мен дизайны 1429 жылы Генрих IV берген 10 фунттық жәрдемақыдан туындады деседі. Алайда О'Даудтың көптеген қамалдарының тарихы Тас дәуірі мен қола дәуірінің бекіністеріне дейін жетеді. Олар дәстүрлі түрде Уи Фиакрахтың князьдері ретінде Слиго мен Майо шекарасындағы Киллала шығанағының шығыс жағалауындағы Карн Амхалгайда тағайындалған. 13 ғасырда Коннахтқа англо-нормандардың шабуылынан олар көп шығын көрді, бірақ әлі де күшті болды және 1354 жылы Сен Брайан О'Дауд Тирерахтан англо-нормандарды бір уақытқа қууға қол жеткізді. О'Даудтар тайпа басшысының инаугурация рәсімі туралы егжей-тегжейлі мәлімет қалдырды. Бұл 1397-1418 жылдары Тирерахтағы Эннискрон маңында жазылған, қазір Дублинде сақталатын Леканның Ұлы кітабы деп аталатын ежелгі қолжазбада жазылған. Әрбір О'Даудтың инаугурациялық рәсімін кланның тұқымдық жазбагерлері – МакФирбистер басқарды. МакФирбис ғалымдарының ең жомарт демеушілерінің бірі 1417 жылы Тирерахтың Таоишигі болған Тадг Риахх О Дубхда («Қараңғы Тейге») болды. Ол осы қолжазбада Енискрон қамалында қайтыс болғаны туралы айтылады. О'Дауд Таоишигінің соңғы сайлауы 1595 жылы өтті. Бұл кезде олар Слигодағы О'Коннорлар кланының қарауында болды. Бұл Тоғыз жылдық соғыспен бірге болды, онда соңғы тәуелсіз ирландтық тайпалар Ольстердің ағылшын оккупациясына қарсы көтерілді. Клан соғыста құрметті рөл атқарды, 1599 жылы Эссекс графының шабуылынан Ольстердің батыс шекарасын қорғауда Хью Ро О'Доннеллге көмектесті (көптеген болжамдар бойынша, Керлв асуының шайқасында). 1603 жылы ирландтықтар жеңілгеннен кейін олардың күші тез азайды және олардың мұралық иеліктерінен айырылды. 1636 жылы үйленген Дейти Ог О'Дауд МакФирбис кланның шежіресінде О'Даудтардың соңғы ұрпағы болды. Бұл тарихи оқиғалармен де сәйкес келеді, атап айтқанда, Ольстердің 1641 жылғы көтерілісінен кейінгі Кромвельдік қайта басып алу (1642). Бүгінде есімнің сирек кездесуіне байланысты, осы соғыстардың, әсіресе 17 ғасырдағы ағылшындарға қарсы соғыстардың және одан кейінгі қатыгездікпен қуғын-сүргін О'Даудтардың санын және олардың күшін азайтқанына көз жеткізуге болады. Бірнеше О'Даудтар Киллала епархиясының епископтары болды. 1579 жылы азапталған және асылған Джон О Дуада әкесі Ирландияның францискандық шейіттерінің бірі саналады. Көптеген адамдар Конфедерация католиктерінің қатарында және кейіннен 17 ғасырда Ирландиядағы Вильям соғысы кезінде Англияның католик королі Джеймс II армиясында кездеседі (1688–1691). Сол кездегі септа басшысы Бойн шайқасында (1690) қаза тапқан, оның бойы жеті футқа жетеді дегенді айтады. О'Дауд қамалы 1477 жылы Карн Амхалгайда салынды. О'Даудтар қамалды Кромвельдіктер қайта басып алғанға дейін басқарды. Кейінгі соғыс кезінде қамал Вильям әскерінің базасы ретінде пайдаланылды және одан кейін көп ұзамай қоныстанбай қалды. 1520 жылы Баллина маңындағы Каслконнерде сол кездегі Таоиш болған Конор О'Дауд кішкентай қамал салды. Екі қамал да қазір қираған күйде. Белгілі ирландтық шежіреші Дубалтах Мак Фирбисих отбасының соңғы «сенчайы» немесе тұқымдық тарихшысы болды. Ол 1671 жылы өлтірілді.

О'Дауд қамалы

О'Даудс патшалығы 20 қамалмен қоршалған, олардың көпшілігі қазір қираған күйде. Бұл қамалдардың орналасқан жерлері: No:1 Лоу Конн; No:2 Маунт Балкон, Мой өзені; No:3 Бофилд; No:4 Беллек қамалы, Баллина; No:5 Каслконр, Мой өзені; No:6 Кастлтон сарайы; No:7 Эннискрон; No:8 Караддуф; No:9 Ратли; No:10 Россли, Иски; No:11 Дромор; No:12 Дуонкой; No:13 Картон; No:14 Дромард; No:15 Ломфорд; No:16 Флуонен; No:17 Баллимоте; No:18 Марккри; No:19 Лоу Гилл; No:20 Драмклиф шығанағы. Бұл қамалдар мен қираған орындарды О'Дауд руының тарихшысы Конор Мак Хейл көп жыл бойы зерттеп, анықтаған. О'Даудс (О'Даудс) – англо-норман дәуірінде Батыс Слайгоның басшылары болған. Олар 1447 жылы Баллинада қамал салған. О'Даудс Кромвель дәуіріне (17 ғасыр) дейін қамалға иелік еткен. Қамал үш қабаттан тұрады. Екі ерекшелігі – диагональды түрде қарама-қарсы бұрыштарда орналасқан қосалқы мұнаралар. Сыртқы өлшемдері шамамен 20 метр ұзындық және 10 метр енді. Қабырғалардың қалыңдығы 1,65 метрден 2,13 метрге дейін жетеді. Қамал жылдар бойы жаңартылып, 17 ғасырда екі мұржа қосылған. Көптеген түпнұсқалық садақшы ойықтары сақталған. 1650 жылдардағы Кромвель плантациясы кезінде О'Даудс қамалдан қуылғаннан кейін, қамал мен жер Роберт Морганға берілген. Ол католик король Джеймс пен протестант Вильгельм Оранский арасындағы соғыс кезінде Вильгельм әскерінің әскери орны ретінде пайдаланылды. 17 ғасырдың соңында қамал адамдар тұрмайтын орынға айналды.

Ноттингем О'Даудс

Бірінші дүниежүзілік соғысқа дейін құрылған Ноттингем О'Даудтары – үлкен отбасы. Эдвард О'Даудтың әкесі Ирландиядан белгісіз күні көшіп келген. Кейін Эдвард Люсиге үйленді және олардың 9 баласы болды: екі қыз және жеті ұл. Ең үлкен ұлының аты да Эдвард. Ең үлкен қызы – Джойс, одан кейін Патрик О'Дауд. Ноттингем О'Даудтарының қалған балаларының есімдері: Терри, Питер, Барри, Дайан, Энтони және Тревор. Бүгінгі күні Ноттингем мен оның төңірегінде О'Даудтың шамамен 20 отбасы бар деп саналады.

Аргентиналық О'Дауд

Дауд (немесе О'Дауд) есімді кем дегенде үш отбасы бар, олардың ұрпақтары қазір Аргентинада тұрады. Бір отбасы 1828 жылы Дублинде туған және Мэри Энн Хириге үйленген Джеймс Даудтан тараған. Тағы бір отбасы 1824 жылы Вестмитте туған Майкл Доудтан тараған, ол Айлин Беркке үйленгені жазылған. Үшінші отбасы 1804 жылы Ирландияда туған деген басқа Майкл Доудтан тараған. Аргентинада тағы бір Дауд тармағы бар, ол Эдвард О'Дауд, ол Ирландияда Кэтлин Линчке үйленген (күні белгісіз), Эдвард Майкл О'Даудтың (1856 немесе 1857 жылы Вестмитте туған) әкесі. Эдвард Аргентинаға көшіп, Буэнос-Айрес провинциясындағы Наварро қаласына қоныстанды, фермада жұмыс істеді. Ол Мэри Келли Моранға үйленді (оның ата-анасы Уильям Келли мен Энн Моран, екеуі де Ирландияда туып, Аргентинаға көшіп келген) және 4 балалары болды: Энн "Энни" Дауд, Кэтлин "Китти" Дауд, Эдвард Дауд және Джон Дауд. Энни, Китти және Джон баласыз қайтыс болды. Эдвард Уинифред Люси Рейнольдсқа (1898 жылдың 16 сәуірінде Жаңа Зеландияда туған) үйленді және 53 күннен кейін қайтыс болды. Құдайға шүкір, Виннифред жүкті болды және 1931 жылдың 31 наурызында Эдуардо Хосе Доудты дүниеге әкелді, ол өз кезегінде Мерседес Гарсияға үйленді (1931 жылдың 19 желтоқсанында Испанияның Астуриясында туған). Олардың 5 баласы бар, олар Аргентинада тұрады.

Жаңа Зеландия О'Даудс

О'Даудтардың (және Даудтардың) Жаңа Зеландиядағы тармағы Патрик О'Дауд пен Аннадан (құрметті Кенни) тараған. Патрик О'Дауд 1805 жылы Ирландияның Слайго округіндегі Эскиде дүниеге келген. 1824 жылы, 16 жасында 97-ші жаяу полкіне (Ольстер графының полкі – формаларындағы түсті белгілерге байланысты "Celestials" деп те аталады) қатарына қосылған. Ол сарбаз болды және 16 жыл британдық армияда қызмет етті, оның ішінде 11 жылын Цейлонда полкпен бірге өткізді. Британ армиясынан зейнетке шыққаннан кейін әйелі Анна мен 4 баласымен Манчестерде тұрды. Ол Жаңа Зеландия Корольдік қорғаныс жасағына (қорғануға қабілетті деген сөзден шыққан) қосылып, 1847 жылдың 1 шілдесінде отбасымен бірге "SS Minerva" кемесімен Грейвсендтен Жаңа Зеландияға аттанды. 1847 жылдың 8 қазанында Окленд портына жетті. Бұл Фенциблдердің екінші жасағы болды және 80 Фенцибл, 67 әйел және 145 баладан тұрды. Жаңа Зеландияда, әсіресе Окленд аймағында О'Дауд немесе Дауд фамилиясын тасыған шамамен 180 отбасы бар. Белгілі "All Black" ойыншысы Крейг Доуд осы ұрпақтың бірі.