Ирландиялық МакКарти әулетінің тарихы

Кіріспе

Гейл ирландтық MacCarthy (Mac Cárthaigh), сондай-ақ Macarthy, McCarthy немесе McCarty деп те жазылады, – Ирландияның Манстер аймағынан шыққан және орта ғасырларда сол аймақты билеген ру. Ол бірнеше тармаққа (септтерге) бөлінген, олардың ішіндегі ең белгілілері – Маккарти Риг, Маскери Маккартилері және Духаллоу Маккартилері.

Тарих

Маккарти әулетінің бастауы 1045 жылы Лонерганның (олар Еоганахттың басты жауы – Дал гКас тайпасының мүшелері) қасақана тұтандырған үй өртінен қаза тапқан Эоганахт Чайс патшасы Картахтан басталады. Картах – Ұлы король Брайан Борудың замандасы және ашкөз қарсыласы, ал Маккарти кланы XII ғасырдың ортасында О’Брайен руының кеңеюінен Типперридің Алтын аңғарындағы дәстүрлі мекенінен ығыстырылды. Картахтың ұлы Мюреадх мак Картах (яғни «Картахтың ұлы Мюреадх») деп аталды. Бұл сияқты әкесінің есімінен туындаған есімдер сол кезде жиі кездесетін. Алайда, 1092 жылы Мюреадх қайтыс болғаннан кейін оның ұлдары Тадг және Кормак Мак Картахты нақты тегі ретінде қабылдады. 1118 жылы Гланмир шарты бойынша Мюнстер патшалығы Десмонд және Томмондқа бөлінгеннен кейін, осы Тадг Десмондтың алғашқы патшасы болды, ол қазіргі Корк және Керри округтерінің бөліктерін қамтыды. Шамамен бес ғасыр бойы олар Мюнстердің көп бөлігін биледі, төрт негізгі тармаққа бөлінді: MacCarthy Mór (Ұлы Маккарти) бастаған, барлық Маккартилердің номиналды басшысы, ол Оңтүстік Керридің көп бөлігін биледі, Духаллоу Маккарти, Солтүстік-Батыс Коркты бақылады; Оңтүстік-Батыс Корктегі Карбери барондығында орналасқан Маккарти Рег немесе Риах («сұр») және Корк/Керри шекарасындағы Маккарти Мускери. Бұл әулеттердің әрқайсысы Норман және ағылшынның ықпалына қарсы тұруын он жетінші ғасырға дейін жалғастырды, содан кейін, барлық гельдік аристократия сияқты, дерлік барлығын жоғалтты. Бір ерекшелік – Макрум қамалы, ол Кормак Лайдир Мак Картахтың ұрпақтарына, Бентри үйінің Уайт әулетіне тиесілі болды. Ол 1922 жылы өртеліп, қазір жергілікті гольф клубының бөлігі болып табылады. Мускери Маккартилерінің тарихи орны – Корк округіндегі Бларни қамалы. Аңыз бойынша, Бларни тасын Шотландия королі Роберт Брюс Десмонд королі Кормак Маккартиге сыйлық ретінде берген. Ол 1314 жылы Баннокберн шайқасындағы көмегі үшін «жаймашулы» тасты ризашылықпен ұсынды. Бұл жерде салынған үшінші қамалды (қазірге дейін тұрған қамал) 1446 жылы басқа Маккарти ұрпағы Дермот Маккарти салдырды. Дермот сөз шешендігімен танымал болды, сондықтан Бларни тасы оны сүйгендерге сөйлеу қабілетін сыйлайды деген сенім пайда болды. «Иннисфалденнің жылнамалары» сияқты жылнамаларда Маккартилер туралы көптеген сілтемелер бар. Картах – Саоирхреатхтың ұлы, бұл гель тіліндегі есім, ол Джастин деп ағылшыншаланды, және соңғы түрі көптеген ғасырлар бойы Маккартилердің көптеген тармақтарында қолданылып келеді. Олармен байланысты тағы бір еркек есімі – Фингин, ағылшынша Fineen, бірақ бірнеше ғасыр бойы Флоренция (жақындығында Flurry) аты оның ағылшынша түрі ретінде қолданылып келді. Он үшінші ғасырдан бастап, Финен Маккарти 1261 жылы Джеральдиндерді жеңгеннен бастап, қазіргі күнге дейін Финен немесе Флоренс Маккартилер және Джастин Маккартилер Ирландияның әскери, саяси және мәдени тарихындағы есімді көптеген көрнекті тұлғалардың арасында өте танымал болды. 1596 жылы патшалық тарағанға дейін тәж Маккарти Мордің мұрагерлік иелігінде болды (таннистерлік заң бойынша).

The origin of the MacCarthy dynasty begins with Carthach, an Eóganacht Chaisil king, who died in 1045 in a house fire deliberately started by one of the Lonergans (who were members of the Eóganacht's arch enemies, the Dál gCais). Carthach was a contemporary and bitter rival of High King Brian Boru, and what would become known as the McCarthy Clan was pushed out of its traditional homelands in the Golden Vale of Tipperary by the expansion of the O'Brien sept in the middle of the twelfth century. Carthach's son was known as Muireadhach mac Carthaigh (meaning "Muireadhach, son of Carthach"). Such ephemeral patronymics were common at the time. However, when Muireadhach died in 1092 his sons Tadhg and Cormac adopted Mac Carthaigh as an actual surname. Following the treaty of Glanmire in 1118, dividing the kingdom of Munster into Desmond and Thomond, this Tadhg became the first king of Desmond, comprising parts of the modern counties of Cork and Kerry. For almost five centuries they dominated much of Munster, with four major branches: those led by the MacCarthy Mór (Great MacCarthy), nominal head of all the MacCarthys, who ruled over much of south Kerry, the Duhallow MacCarthys, who controlled north west Cork; MacCarthy Reagh or Riabhach ('grey') based in the Barony of Carbery in south west Cork; and MacCarthy Muskerry, on the Cork / Kerry border. Each of these families continued resistance to Norman and English encroachment up to the seventeenth century when, like virtually all the Gaelic aristocracy, they lost almost everything. An exception was Macroom Castle, which passed to the White family of Bantry House, descendants of Cormac Láidir Mac Cárthaigh. This was burnt in 1922 and is part of the local golf club today. The Muskerry McCarthys' historical seat is Blarney Castle in County Cork. Legend has it that the Blarney Stone was given as a gift to Cormac MacCarthy, King of Desmond, from king Robert the Bruce of Scotland, who presented the 'magical' stone in gratitude for his assistance in the battle of Bannockburn in 1314. The third castle built on the site (the castle which stands to this day) was built by another McCarthy descendant, Dermot McCarthy, in 1446. Dermot was known for his eloquence, hence the Blarney Stone's reputation for imparting the gift of the gab upon those who kiss it. The number of references to the MacCarthys in the annals, especially the "Annals of Innisfallen", is very great. Carthach was the son of Saoirbhreathach, a Gaelic name which is anglicised as Justin, and in the latter form has been in continuous use among many branches of the McCarthys for centuries. Another male forename similarly associated with them is Finghin, anglice Fineen, but for some centuries past, the name Florence (colloquially Flurry) has been used as its English form. From the thirteenth century, when Fineen MacCarthy decisively defeated the Geraldines in 1261, down to the present day, Fineen or Florence MacCarthys and Justin MacCarthys have been very prominent among the many distinguished men of the name in Irish military, political and cultural history. Until the dissolution of the kingdom in 1596, the crown was vested in the hereditary possession of the Mac Carthy Mór (by the law of tanistry).

Маскэрридің МакКарти

Маскерридің Маккарти әулеті – Маккарти әулетінің, Десмонд патшаларының, шартты иеленушілер тармағы. Оны Дермот Маккарти, Мускерридің 1-ші лорды, Десмонд королі Кормак Маккарти Мордың екінші ұлы құрды. Доно Маккарти, Кланкартидің 4-ші графы, Ирландиядағы Вильям соғысында Англияның Джеймс II-і үшін, Англияның Вильям III-іне қарсы күресті. Ол 1691 жылы жеңіліске ұшырады және Мускерридің Маккартилері Кланкарти графы, Мускерри виконты және Бларни бароны деген ақсүйек атақтарынан айырылды. 1694 жылы отбасы Ирландиядағы барлық ақсүйек атақтары мен пәрменділіктерінен айырылды.

Маккарти Риг

Маккарти Реа династиясы – Маккарти династиясының бір тармағы. Маккарти Реа 13-шы ғасырда Росскарбериді қоса алғанда, қазіргі оңтүстік-батыс Корк округіндегі Карберидің патшалары болып орналасты. Олардың ұрпақтары аумақтарын едәуір кеңейтіп, ірі Десмонд патшалығынан ерекше және тәуелсіз, сондай-ақ Десмонд графынан және Англиядан дербес, шағын, бай патшалық құрды, ол 17-шы ғасырдың басына дейін сақталды. Династия 14-16 ғасырларда зор табысқа жетіп, көп байлық жинады және қуатты армияға ие болды.