Кіріспе

Калдуэлл классы эсминеці

USS Craven (DD 70), кейін USS Conway (DD 70) деп аталды, 1918 жылдан 1922 жылға дейін және 1940 жылы қысқа мерзімге АҚШ Әскери-теңіз күштерінде, ал кейіннен 1940 жылдан 1945 жылға дейін Ұлыбритания Корольдік Әскери-теңіз күштерінде HMS Lewes ретінде қызмет етті.

Құрылыс

Командир Тюнис Крейвеннің (1813–1864) есімімен аталған АҚШ Әскери-теңіз күштерінің екінші кемесі «Крейвен» 1917 жылдың 20 қарашасында Вирджиния штатының Портсмут қаласындағы Норфолк әскери-теңіз кеме жасаушылығында салынды және 1918 жылдың 29 маусымында командир Крейвеннің қызы, Ф. Лернедтың қолдауымен суға түсірілді. «Крейвен» 1918 жылдың 19 қазанында құрамына қабылданды.

Техникалық сипаттамалары

Крейвен кемесінің жалпы ұзындығы 96 метр (315 фут), су сызығы бойынша 94 метр (310 фут) болды, ені 9 метр (30 фут), суға бату тереңдігі 2 метр (8 фут) шамасында. Көшіру қалыпты және толық жүктемеде еді. Төрт Торникрофт қазандығы Парсонс тісті бу турбиналарын қуаттандырып, екі пропеллер білігін қозғады, жобалық жылдамдығы болды, ал кемеге төрт түтік орнатылды. Крейвен теңіз сынақтары кезінде жылдамдыққа жетті. Басты қару-жарақ құрамына төрт /50 калибрлі зеңбірек кірді, олардың біреуі кеменің бағытында, біреуі кормасында, ал қалған екеуі кеменің енінде орналастырылған. Әуе шабуылына қарсы қару-жарақ екі 3"/23 калибрлі зеңбіректерден, ал торпедалық қару-жарақ он екі 21 дюймдік (533 мм) торпеда түтігінен тұрды, олар кеменің енінде орналасқан төрт үштік ұяда жиналған. 1940 жылы Корольдік теңіз күштеріне өткеннен кейін кеме қайта қаруланды, алдыңғы 4 дюймдік зеңбірек екі 2 фунттық автокөліктік зеңбірекпен алмастырылды, ал қалған үш 4 дюймдік зеңбірек кеменің енінде және кормасында орналасқан бір американдық 3"/50 калибрлі зеңбіректермен ауыстырылды, сондай-ақ екі 20 мм зеңбірек орнатылды. Барлық торпеда түтіктері алынып тасталды, ал кемеде 20 зарядтан тұратын салыстырмалы түрде кішкентай тереңдік бомбасы орнатылды, бұл кеменің Ұлыбританияның шығыс жағалауында конвойлерді сүйемелдеу міндетін орындауына сәйкес келеді, онда басты қауіп жау авиациясы болды. Кейіннен QF 12 фунт 12 кВт теңіз зеңбірегі алдыңғы жағына орнатылды, ал екі 2 фунттық зеңбірек кеменің еніне көшіріліп, ендік 3 дюймдік зеңбіректерді алмастырды.

АҚШ Әскери-теңіз флоты

1919 жылдың 3 мамырына дейін Craven АҚШ-тың шығыс жағалауы мен Кариб теңізінде жаттығулар, маневрлер және торпедалық жаттығулар жүргізіп, круиз жасады. Содан кейін ол Нью-Йорктен Ньюфаундленд штатының Трепасси шығанағына аттанды. Мұнда ол метеостанцияда қызмет етіп, Атлантика мұхитын әуемен алғашқы рет басып өткен Әскери-теңіз күштерінің су ұшақтарының ұшуын қадағалады. Жөндеуден кейін Craven Вирджиния штатының Форт-Сторидегі Армияның қару сынақтарына қатысты, сондай-ақ Вирджиния штатының Хэмптон-Роудс, Массачусетс штатының Фолл-Ривер және Род-Айленд штатының Ньюпорт қалаларында рекруттерлік қызмет атқарды. 1919 жылдың 10 қазанында Пенсильвания штатының Филадельфия қаласында резервке қойылды. 1940 жылдың 9 тамызында қайтадан қолданысқа енгізілген Conway 1940 жылдың 17 қазанында Канаданың Новая Шотландия провинциясындағы Галифаксқа келді, ал 1940 жылдың 23 қазанында қызметтен босатылды.

Корольдік теңіз флоты

Британдық билік органдарына «Базалар үшін эсминецтер» келісімі аясында берілген эсминец, 1940 жылғы 23 қазанда, ауыстырылған күні, Корольдік теңіз күштерінде HMS Lewes (Англияның Шығыс Суссекстің Льюес қаласының атымен) болып тіркелді, оның белгі нөмірі G 68. «Льюс» 1940 жылғы 1 қарашада Галифакстан шығып, 9 қарашада Солтүстік Ирландияның Белфаст қаласына жетті, саяхаты барысында неміс крейсері «Адмирал Шер» немесе неміс шайқас кемесін іздеді. Ол Англияның Плимут қаласында жөнделді және Плимуттың Бас қолбасшысының басқаруында қалуға бұйрық берілді. 1941 жылғы 21 және 22 сәуірде жаудың әуе шабуылынан ауыр зақымданған ол 1941 жылғы желтоқсанға дейін істен шықты, содан кейін Отандық флотқа қосылды. 1942 жылғы ақпанда ол Розит эскорт күштеріне қосылып, Темза мен Форт арасында конвойлерді сүйемелдеді. 1942 жылғы 9 және 10 қарашада ол Лоустофт маңында конвойіне шабуыл жасаған неміс E катерлерімен шайқасты. «Льюс» 1943 жылғы 18 мамырда Таяу Шығысқа бара жатқан әскер конвойын сүйемелдеп, Оңтүстік Африканың Саймонстаун қаласына келді. Ұшақтарды оқыту кезінде нысана ретінде пайдаланылғаннан басқа, ол Жақсы Үміт мүйісін айналып өтетін жаудың су асты қайықтарын іздеді. 1944 жылы «Льюс» Шығыс флотына су асты қайықтарға қызмет көрсетуші және торпедалық нысана кемесі ретінде қосылды. Ол 1944 жылғы 13 тамызда Оңтүстік Африканың Дурбан қаласынан шығып, бір айдан кейін Цейлонға келді. Ол 1945 жылғы қаңтарға дейін Цейлонның Тринкoмали қаласында орналасқан, содан кейін ұшақтарды оқыту үшін нысана кемесі ретінде Британдық Тынық мұхит флотына ауыстырылды. 1945 жылғы 11 ақпанда Австралияның Фримантл қаласына келген ол, 1945 жылғы 20 ақпанда Австралияның Сидней қаласына көшіп, Жапониямен соғыстың аяқталуына дейін, 1945 жылғы 15 тамызда Екінші дүниежүзілік соғысты аяқтағанға дейін онда қалды. 1945 жылғы 12 қазанда «Льюс» флотқа қажет емес деп жарияланды және оны жоюға бұйрық берілді. Ол құнды металлдардан тазартылып, 1946 жылғы 25 мамырда Сиднейдің жанындағы Тасман теңізіне батырылды.