Кіріспе

Ross, 456 U.S. 798 (1982), – АҚШ Жоғарғы Сотында қарастырылған іздестіру және тәркілеу ісі. Жоғарғы соттан автомобильді заңды түрде ордерсіз тінтіп қарау кезінде, көлікте (әсіресе, багаж бөлімінде) табылған жабық контейнерлерді де тінтіп қарауға бола ма деген мәселе бойынша шешім қабылдау сұралды. Алдын ала сот инстанциясы жабық, көшіруге болатын контейнерлерді ордерсіз ашу және тінтіп қараудың Төртінші түзетуді бұзу болып табылатынын бұрынғы шешімдерге сәйкес, ордерсіз көлікті тінтіп қарауға рұқсат берілгеніне қарамастан, бұрынғыдан қабылдаған шешімімен растады.

Өмірбаян

1978 жылғы 27 қарашада Вашингтон қаласының полиция детективтері сенімді дерек көзінен "Бандит" деген атпен танылатын, машинасының багажында заңсыз есірткі сақтап, сататын адам туралы ақпарат алды. Ақпарат беруші көліктің тұрған жерін және көлік пен жүргізушінің сипаттамасын берді. Детективтер тұрақтап тұрған көлікті тауып, көлікті компьютерлік деректер базасынан тексеруді сұрады, нәтижесінде көліктің иесінің сипаттамаға сәйкес келетіні және "Бандит" деген лақап атты қолданғаны расталды. Біраз уақыттан кейін олар сол сипаттамаға сай адамның көлік жүргізіп бара жатқанын көрді. Олар көлікті тоқтатып, жүргізушіге көліктен шығуын бұйырды. Алдыңғы орындықта оқ бар екенін байқағаннан кейін, олар қолғап салмасын қарап, тапанша тапты, сол сәтте жүргізушіні тұтқындады, оның есімі Альберт Росс екені анықталды. Сосын бір детектив багажникті ашып, жабық қоңыр қағаз қапты тапты. Ол қапты ашқанда, ішінде ақ ұнтақ толтырылған бірнеше қап болды, кейін бұл ұнтақтың героин екені анықталды. Кешікпей, тағы бір іздеу кезінде олар 3200 доллар ақшасы бар қызыл теріден жасалған сыдырмалы қалтаны тауып, ашты. Бұл іздеулерге сот санкциясы алынбаған. Росс адвокаттары сотқа дейінгі мәлімдеме жасап, қап пен қалтадан табылған дәлелдерді жасыруды сұрады, себебі ордерсіз жүргізілген көліктегі іздеу, ішіндегі жабық контейнерлерді іздеуге қатысты емес. Бұл өтініш қабылданбады, бірақ апелляциялық сот бұл шешімді өзгертіп, екі жабық қапты ордерсіз іздеудің конституцияға қайшы екенін анықтады. Бұл мәселе Жоғарғы Сотқа шағымданылып, 1982 жылғы 1 наурызда сотта қарастырылды.

Келіспеушіліктер

Судья Маршалл, қарсы пікірді жазған, полиция қызметкерінің ықтимал себепті бағалауы судья бағалауымен тең екендігі туралы соттың мәлімдемесіне қарсылық білдірді, соттың жарлықтарды беру үшін бейтарап және мүдделі емес судьяның маңыздылығын ескермейтінін айтты. Бұл туралы Маршалл судья бұрынғы сот шешіміне сілтеме жасап, былай деді: «Жарлық шығаруға уәкілетті судья екі талапқа сай болуы керек. Ол бейтарап және мүдделі емес болуы керек, сондай-ақ сұралған қамау немесе тінтіру үшін ықтимал себептердің бар-жоғын анықтауға қабілетті болуы керек. Бұл сот ұзақ уақыттан бері «қылмысты іздеумен айналысатын, көбінесе бәсекелестік ортада жұмыс істейтін қызметкердің орнына бейтарап және мүдделі емес судьяның» ықтимал себептерді анықтауын қатаң талап етеді. Джонсон АҚШ-қа қарсы, жоғарыда 14-бетте; Giordenello АҚШ-қа қарсы, жоғарыда 486-бетте. (Шадвик пен Тампа қаласы арасындағы іс, 407 U.S. 345) Маршалл судья соттың пікірі Каролл мен АҚШ арасындағы іске негізделгеннен бір қадам алға басып отырғанын айтты, өйткені Каролл ісі «тінтіру судья жарлық бойынша рұқсат еткендей кең болуы мүмкін екенін ұсынбады». Қарсы дауыс берген судьялар сот шешімін «автомобильге қатысты ерекшелік» үшін алғашқы негіздеме ескерілмейтінін айтып сынады. «Каролл АҚШ-қа қарсы» ісінде енгізілген «автомобильге қатысты ерекшеліктің» себептерінің бірі автомобильдердің жылдамдығы ордер алуды қиындатады. Бірақ көптеген жағдайларда полиция жүргізуші қамауға алынғаннан кейін, тіпті автомобиль толығымен жылдамдығынан айырылғаннан кейін де ордерсіз тінтіру жүргізеді. Басқа жағдайларда полиция автомобильді және жүргізушіні ордер күтіп тұрып ұстап алуға шешім қабылдауы мүмкін, бірақ сот автомобильді және жүргізушіні ордер шығаруға кеткен уақытқа ұстап алуды бірден ордерсіз тінтіруден гөрі үлкен бұзушылық деп тануға болатындығын мойындады. Жылдамдық себебі болмаған жағдайда, Каролл шешімінің басқа себебі ордерсіз тінтіру кезінде қолданылатын жалғыз себеп болып табылады: автомобильдегі жеке өмірге қатысты күту деңгейінің төмендеуі. Қарсы дауыс берген судьялар атап өткендей, автомобильде жеке өмірге қатысты күту деңгейі төмен болғанымен, сот контейнерлердің осындай төмендеуге ұшырамайтынын үнемі мойындап келеді. Сонымен қатар, автомобильді және жүргізушіні ұстап тұрудан айырмашылығы, сот күту үшін машинаның ішіндегі заттарды тәркілеу қиын емес. Сондықтан Каролл шешіміндегі жылдамдық негіздері машинадағы контейнерлерге қолданылмайды, оларды алып тастауға болады, сондықтан олар автомобильдегідей «практикалық жылдамдық мәселесіне» ие емес.