Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гуамдағы Рим католик архиепископиясы
Roman Catholic archdiocese in Guam
Аганья архиепископиясы (лат. Archidiœcesis Aganiensis, исп. Arquidiócesis de Agaña) – Латын шіркеуінің рухани аймағы немесе діоцезі. Ол АҚШ-тың Гуамға тәуелділігін қамтиды. Басқарушы – архиепископ, оның кафедралық соборы – Дульче-Номбре-де-Мария соборы базиликасы. Архиепископия Тынық мұхиты епископтық конференциясының (CEPAC) және Океания католик епископтық конференциялары федерациясының мүшесі, сондай-ақ АҚШ Католик епископтары конференциясының байқаушысы.
The Archdiocese of Agaña (Latin: Archidiœcesis Aganiensis, Spanish: Arquidiócesis de Agaña) is a Latin Church ecclesiastical territory or diocese. It comprises the United States dependency of Guam. The prelate is an archbishop whose cathedral is the Dulce Nombre de Maria Cathedral Basilica. The archdiocese is a member of the Episcopal Conference of the Pacific (CEPAC) and of the Federation of Catholic Bishops' Conferences of Oceania, and an observer to the United States Conference of Catholic Bishops.
Тарих
Гуамда алғашқы католик шіркеуі 1668 жылғы 15 маусымда испандық-филиппиндік миссионерлер Диего Луис де Сан-Виторес және Педро Калунсод тарапынан құрылды. Гуамдағы католиктер Филиппиннің Себу епархиясының құрамына кірді. АҚШ 1898 жылғы испан-американ соғысынан кейін Гуамды Испаниядан иеленді. 1902 жылғы 17 қыркүйекте Гуамды қамтитын Мариан аралдарының апостольдық префектурасы құрылды. 1911 жылғы 1 наурызда Гуамның апостольдық викариаты канондық түрде орнатылды. 1946 жылғы 4 шілдеде Мариан, Каролин және Маршалл аралдарының таратылған апостольдық викариаттарының аумағы қосылды. 1965 жылғы 14 қазанда Ватикан апостольдық викариатты Сан-Франциско Рим католик архиепархиясының суфраган епархиясы – Аганья епархиясына көтерді. 1984 жылғы 8 наурызда Гуамда және оның айналасындағы католицизмнің өсуіне жауап ретінде епархия митрополиттік орынға көтеріліп, Аганья архиепархиясы және митрополиттік провинциясы құрылды. Митрополиттік провинция Аганья архиепархиясы, оның суфрагандық Шалан-Каноа және Каролин аралдарының Рим католик епархиялары, сондай-ақ Маршалл аралдарының Рим католик апостольдық префектурасынан тұрады.
The first Catholic church was established on Guam on June 15, 1668 by Spanish Filipino missionaries Diego Luis de San Vitores and Pedro Calungsod. Catholics in Guam were part of the Diocese of Cebu, the Philippines. The United States acquired Guam from Spain after the Spanish–American War of 1898. On September 17, 1902, the Apostolic Prefecture of Mariana Islands was established which included Guam. On March 1, 1911, the Apostolic Vicariate of Guam was canonically erected. On July 4, 1946, territory was added from the suppressed Vicariate Apostolic of Marianne, Caroline, and Marshall Islands. On October 14, 1965, the Vatican elevated the apostolic vicariate to the Diocese of Agaña, as a suffragan diocese to the Roman Catholic Archdiocese of San Francisco. On March 8, 1984, in response to the growth of Catholicism in Guam and its vicinity, the diocese was elevated to a metropolitan see, the Archdiocese and Metropolitan Province of Agaña. The metropolitan province consists of the Archdiocese of Agaña and its suffragan Roman Catholic Dioceses of Chalan Kanoa and of Caroline Islands, and the Roman Catholic Apostolic Prefecture of the Marshall Islands.
Жыныстық қатынас туралы аңыз және банкроттық
2016 жылы архиепископтық тарихында алғаш рет оның ординарына (сол кездегі архиепископ Антони Апуронға) қатысты сексуалдық құқық бұзушылықтар туралы мәлімдемелер пайда болды. Нәтижесінде, 2016 жылдың 6 маусымында Папа Франциск архиепископ Савио Хон Тай Файды, S. D. B., жергілікті шіркеудің пасторалдық және әкімшілік басқаруына жауапты апостолдық әкімші етіп тағайындады. 2016 жылдың 31 қазанында, бірнеше айлық апостолдық басқарудан кейін, Папа Франциск Майкл Джей Бернсті Детройт архиепископтығының архиепископы Аганьяның қосымша архиепископы етіп тағайындады, арнайы өкілеттіктермен. Бұл өкілеттіктерге архиепископтықтағы барлық пасторалдық және әкімшілік мәселелерде толық билік кірді, азаматтық және шіркеулік тұрғысынан. 2018 жылдың 16 наурызында архиепископ Апурон Ватикан трибуналында жасырын айыптаулар бойынша сотталғаннан кейін қызметтен алынды. Апурон шешімге шағымданып, үкімді тоқтатты. Алайда, бірінші инстанциядағы канондық қылмыстық соттың үкімін 2019 жылдың 7 ақпанында Иман туралы доктриналық конгрегацияның (CDF) апостолдық трибуналы растады. 2019 жылдың 4 сәуірінде CDF соңғы шешім шығарды, ол да айыптауды растады. Соңғы шешім бойынша Апурон енді епископ ретінде қызмет ете алмайды, сонымен қатар епископтық белгілерді, мысалы, епископ сақинасын, митраны және таяқшаны кие алмайды, сондай-ақ Аганья архиепископтығына тиесілі мүлікте тұруға құқығы жоқ. Банкротқа түсуіне қарамастан, архиепископтықтың 45 миллион долларлық қарызы болды және 2019 жылдың 15 тамызына дейін сексуалдық зорлық-зомбылықтан зардап шеккендермен келісімге келу үшін өтініш беруі керек еді. Архиепископтық мүлікті кейіннен 6,1 миллион долларға сатты, бұл күтіліп отырған келісімге үлес қосуға көмектесті. 15 тамыздағы соңғы мерзімге дейін, сексуалдық зорлық-зомбылық туралы талаптарды ескере отырып, архиепископтыққа сексуалдық зорлық-зомбылық үшін сотқа бергендердің саны 240-тан асты, сонымен қатар кінә Епископтың Хагатнадағы резиденциясы мен кеңсесіне де таңылды. Архиепископтық пен сексуалдық зорлық-зомбылықтан аман қалғандар 2019 жылдың 30-31 қазаны аралығында келісімге келу үшін келіссөздер жүргізді. Алайда, Гавайи округінің банкроттық судьясы Роберт Дж. Фарис тарапынан делдалдық етілген 2019 жылғы қазан айындағы келіссөздер аман қалғандар келісім ұсыныстарын қабылдамағандықтан және сот процесін жалғастыруды шешкендіктен тоқтатылды. Алайда, сексуалдық зорлық-зомбылықтан аман қалғандардың жаңа келісімді мақұлдайтыны әлі белгісіз. Сол күні жаңа сот құжаттарында Аганья архиепископтығына қарсы бұрынғы алтарь ұлының 1978-1979 жылдары Барригадағы шіркеу аумағында және Америка Скауттарының Лонфит өзеніндегі саяхаттары кезінде Луи Бруйлардтың оны бірнеше рет зорлағанын айтқан жаңа сот ісі қозғалғаны белгілі болды. 2021 жылдың тамызында жарияланған сот құжаттарында Апуронның бұрынғы Дюнас еске алу мектебінің оқушысының 1994-1995 оқу жылында Агана Хайтс қаласындағы архиепископтың жеке резиденциясында Апуронның оны бірнеше рет зорлап, сексуалдық зорлық-зомбылық жасағаны туралы айыптауларын жоққа шығару үшін сотта куәлік бергені көрсетілді.
In 2016, for the first time in the history of the archdiocese, sexual allegations surfaced against its Ordinary (at the time Archbishop Anthony Apuron). Consequently, on June 6, 2016, Pope Francis appointed Archbishop Savio Hon Tai Fai, S. D. B., as apostolic administrator sede plena, i. e., in charge of the pastoral and administrative governance of the local Church. On October 31, 2016, after months of an Apostolic Administration, Pope Francis appointed Michael J. Byrnes of the Archdiocese of Detroit to become Coadjutor Archbishop of Agaña with special faculties. Those faculties included complete authority in all pastoral and administrative matters in the Archdiocese, both civilly and ecclesiastically. On March 16, 2018, Archbishop Apuron was removed from office by a Vatican tribunal after being convicted of undisclosed charges in a canonical penal trial. Apuron appealed the decision, which suspended the verdict. However, the verdict of the First Instance canonical penal trial was upheld by the Apostolic Tribunal of the Congregation for the Doctrine of the Faith (CDF) on February 7, 2019. A final ruling was then published by the CDF on April 4, 2019, which also upheld the conviction. The final ruling made so Apuron could not only no longer serve as Bishop, but also could no longer wear the "insignia" associated with it, such as a bishop's ring, miter and staff, or dwell in property owned by the Archdiocese of Agana. Despite the bankruptcy filing, the archdiocese had only $45 million in liabilities and had until August 15, 2019, to successfully file a motion for a settlement with the sex abuse victims. The archdiocese afterwards sold its Yona property for $6.1 million to help contribute to the pending settlement. By the time of the August 15 deadline, which also accounted for sex abuse claims, was reached, the number of people suing the Archdiocese for sex abuse had expanded to more than 240, with blame also being directed at the Bishop's residence and office in Hagatna. Both the Archdiocese and sex abuse survivors negotiated for a settlement between October 30 and 31 2019. However, the October 2019 negotiations, which were mediated by U. S. Bankruptcy Judge for the District of Hawaii Robert J. Faris, were cut short after the survivors rejected the settlement offers and continued to pursue their lawsuits. However, it remained to be seen if the sex abuse survivors will approve of the new settlement offer. The same day, however, it was revealed in new court documents that a new lawsuit was filed against the Archdiocese of Agana by a former altar boy who claimed that Father Louis Brouillard abused him multiple times from around 1978 to 1979 on the grounds of the Barrigada church and during Boy Scouts of America outings at Lonfit River. In August 2021, court filings which were made public revealed the Aproun had testified in court to deny a former Father Duenas Memorial School student's allegations that Apuron raped and sexually abused him multiple times in the school year 1994 1995 at the then archbishop's private residence in Agana Heights.
Кәдімгілер
Жоқ. Аты-жөні 1 Франсиско Ксавье Вила и Матю, OFMCap 25 тамыз 1911 1 қаңтар 1913 2 Агустин Хосе Бернаус и Сера, OFMCap 9 мамыр 1913 14 қыркүйек 1913 3 Хоакин Фелипе Олоиз и Забалза, OFMCap 20 шілде 1914 1 қаңтар 1933 4 Леон Анхель Олано и Уртеага, OFMCap 9 шілде 1934 20 тамыз 1945 5 Аполлинарис Уильям Баумгартнер, OFMCap 14 қазан 1945 18 желтоқсан 1970 6 Феликсберто Камачо Флорес, OFMCap 21 сәуір 1971 25 қазан 1985 7 Энтони Саблан Апурон, OFMCap 11 мамыр 1986 16 наурыз 2018 8 Майкл Джей Бернс 4 сәуір 2019 28 наурыз 2023
No. Name From Until 1 Francisco Xavier Vilá y Mateu, OFMCap August 25, 1911 January 1, 1913 2 Agustín José Bernaus y Serra, OFMCap May 9, 1913 September 14, 1913 3 Joaquín Felipe Oláiz y Zabalza, OFMCap July 20, 1914 January 1, 1933 4 León Angel Olano y Urteaga, OFMCap July 9, 1934 August 20, 1945 5 Apollinaris William Baumgartner, OFMCap October 14, 1945 December 18, 1970 6 Felixberto Camacho Flores, OFMCap April 21, 1971 October 25, 1985 7 Anthony Sablan Apuron, OFMCap May 11, 1986 March 16, 20188 Michael J. Byrnes April 4, 2019 March 28, 2023
Серра 1913 жылы Никарагуадағы Блюфилдс апостолдық викариятына тағайындалды. Апурон 1983-1986 жылдары көмекші епископ болды; содан кейін мұнда архиепископ болып тағайындалды. Бёрнс 2016-2019 жылдары архиепископтың көмекшісі болды.
Serra was appointed Vicar Apostolic of Bluefields, Nicaragua in 1913. Apuron was Auxiliary Bishop (1983 1986); appointed Archbishop here. Byrnes was Coadjutor Archbishop (2016 2019).