Кіріспе

Шахматта артта қалған пішік – көршілес қатардағы бір түстің барлық пішіктерінен қалып қойған және қауіпсіз түрде жылжытуға болмайтын пішік. Диаграммада c6 жақшасындағы қара пішік артта қалған.

Кемшіліктер

Артқа қарай жылған пештер көбінесе позициялық кемшілік болып саналады, себебі оларды басқа пештер қорғай алмайды. Сонымен қатар, қарсылас пештің алдына, әдетте, жылқыны, пештің оны қуу қаупі болмайтындай етіп қоя алады. Артқа қарай жылған пеш иесінің сол қатардағы мүліктерінің (тура және патшайымының) пештің алдындағы бос орынға шабуыл жасауына да кедеріс келтіреді. Егер артқа қарай жылған пеш жартылай ашық қатарда болса, кемшілік одан да үлкен болады, өйткені қарсыластың мүлігі (тура немесе патшайымы) пешке оңай шабуыл жасай алады. Пештер артқа қарай жылған пешті қорғауға жұмсалғанда әлсіз болуы мүмкін, себебі олардың пешті қорғау міндеті оларды басқа мақсаттар үшін пайдаланудан шектейді.

Іс жүзінде

Қазіргі заманғы ашылу теориясында бірнеше ашылулар бар, онда ойыншылардың бірі бастамашылық сияқты немесе жақсырақ позицияға қол жеткізу үшін, әдейі артқа қалған пешканы қабылдайды. Мысалы, Сицилия қорғанысының Свешников вариациясын қарастыруға болады. Ходтар: 1. e4 c5 2. Nf3 Nc6 3. d4 cxd4 4. Nxd4 Nf6 (немесе 4. e5 5. Nb5 d6 – Калашников вариациясы) 5. Nc3 e5!? 6. Ndb5 d6 (диаграмманы қараңыз), қараның d6-да артқа қалған пешкасы бар, бірақ ақ енді аттарының орнын ауыстыруға және 7. Bg5 a6 8. Na3 b5 9. Bxf6 gxf6 10. Nd5 (аттардың қауіпті пешка шабуылынан қашып) 10. f5! (немесе 10. Bg7 11. c3 [а3 атты Na3–c2–e3 жолымен ортаға қайтаруға мүмкіндік береді] 11. f5!) 11. c3 Bg7, және т.б.