Кіріспе
1580 және 1640 жылдар арасындағы испан-португал одағы – тарихи кезең. Иберия одағы – Испания монархиясының династиялық одағын сипаттау үшін қолданылатын тарихнамалық термин. Бұл, өз кезегінде, Кастилия мен Арагон тажтарының және Португалия Корольдігінің, сондай-ақ олардың тиісті отар империяларының династиялық одағы болды. Ол 1580 және 1640 жылдар аралығында қалыптасып, Иберия түбегінің барлық бөлігін (Андоррадан басқа), сонымен қатар испан Габсбург монархтары Филипп II, Филипп III және Филипп IV билігіндегі португал және испан теңіз иеліктерін біріктірді. Одақ португалдық мұрагерлік дағдарысынан және одан кейінгі Португалия мұрагерлік соғысынан кейін басталды. Ол Португалияны қайта жарату соғысына дейін жалғасты, оның барысында Браганса әулеті Португалияның жаңа билеуші әулеті ретінде құрылды және Жуан IV Португалияның жаңа королі болып жарияланды. Жеке одақ ретінде Португалия Корольдігі, Кастилия Корольдігі және Арагон Корольдігінің мемлекеттері тек бір монархты бөлісіп, тәуелсіз мемлекеттер болып қала берді. Габсбургтер әулетінің испандық тармағының патшалары – Кастилия, Арагон, Португалия, Италия, Фландрия, Бургундия және Үндістанның алты жеке үкіметтік кеңесімен басқарылатын көптеген патшалықтар мен аумақтарды байланыстыратын жалғыз фактор болды. Португалияда король тағайындаған вице-корольдер болды, бірақ олардың қызмет мерзімі көбінесе қысқа болды. Одақтың 60 жылында елде 13 вице-король және төрт регенттік кеңес болды (Португалияның вице-корольдерінің тізімін қараңыз). Арагон, Каталония, Валенсия және Одақтың басқа патшалықтарында да ұқсас вице-корольдер тағайындалды. Әр патшалықтың үкіметтері, институттары және заңдық дәстүрлері бір-бірінен тәуелсіз болды. Шетелдік заңдар (Leyes de extranjería) бойынша, бір патшалықтың азаматы басқа барлық патшалықтарда шетелдік саналды. Одақ Португалияның Испанияға қарсы голланд революциясына қатысуына әкелді. Голландия Республикасы одақты португалдық колонияларын бағындыруға негіз ретінде қарастырды.
the historical period
The Iberian Union is a historiographical term used to describe the dynastic union of the Monarchy of Spain, which in turn was itself a dynastic union of the crowns of Castile and Aragon, and the Kingdom of Portugal, and of their respective colonial empires, that existed between 1580 and 1640 and brought the entire Iberian Peninsula except Andorra, as well as Portuguese and Spanish overseas possessions, under the Spanish Habsburg monarchs Philip II, Philip III, and Philip IV. The union began after the Portuguese crisis of succession and the ensuing War of the Portuguese Succession, and lasted until the Portuguese Restoration War, during which the House of Braganza was established as Portugal's new ruling dynasty with the acclamation of John IV as the new King of Portugal. As a personal union, the Kingdom of Portugal, the Crown of Castile and the states of the Crown of Aragon remained independent states, sharing only a single monarch. The kings from the Spanish branch of the House of Habsburg were the only element that connected the multiple kingdoms and territories, ruled by the six separate government councils of Castile, Aragon, Portugal, Italy, Flanders Burgundy, and the Indies. For periods, Portugal maintained a viceroy, appointed by the King, although the turnover was often rapid; in the 60 years of the Union, the country had 13 viceroys and four regency councils (see List of viceroys of Portugal). Similar viceroys were appointed in Aragon, Catalonia, Valencia and other kingdoms of the Union. The governments, institutions, and legal traditions of each kingdom remained independent of one another. Alien laws (Leyes de extranjería) determined that a national of one kingdom was a foreigner in all other kingdoms. The union led to Portugal's involvement in the Dutch revolt against Spain. The Dutch Republic in turn saw the union as a justification to start targeting Portuguese colonies.
Өмірбаян
Жарты аралдың бірігуі бұл өңірдегі монархтардың ұзақ уақыттан бергі мақсаты болды, мақсаты – вестгот монархиясын қайта орнату. Наварраның Санчо III және Леон мен Кастилияның Альфонсо VII екеуі де "Барлық Испанияның императоры" деген мағына беретін Imperator totius Hispaniae атағын алды. Альфонсо VII 1109 жылы қайтыс болғаннан кейін, түрлі мемлекеттерді біріктіруге көптеген әрекеттер жасалды, әсіресе теңдес неке саясаты арқылы. Ең белгілі әрекеттердің бірі – Португалия, Леон, Кастилия және Арагон тажын мұраға алуға тиіс, бірақ жас кезінде қайтыс болған Мигель да Паздың және Португалияның принці Афонсоның, егер атынан құлап қаза болмаса, католик монархтарының үлкен қызына үйленуі керек еді.
Құру
1578 жылы Алкасер-Квибир шайқасында жас король Себастьян қаза тапты. Себастьянның үлкен ағасы және мұрагері, кардинал Генри, сол кезде 66 жаста болды. Генрихтің өлімінен кейін мұрагерлік дағдарыс туды, Мануэль I-нің үш немересі таққа таласты: Инфанта Катарина, Браганса герцогинясы (Брагансаның 6-шы герцогы Жоаоға үйленген), Антониу, Крату премьері және Испания королі Филипп II. Антониу 1580 жылдың 24 шілдесінде Сантарем халқы тарапынан Португалия королі деп жарияланды, содан кейін елдің көптеген қалалары мен кенттерінде де осылай жарияланды. Португалияда Филиппті қолдаған Губернаторлар Кеңесінің бірқатар мүшелері Испанияға қашып, оны Генрихтің заңды мұрагері деп жариялады. Филипп Португалияға жорық жасап, Алькантара шайқасында Крату премьеріне адал әскерлерді жеңді. Альбаның 3-ші герцогы басқаратын, елді (терцио) басып алған әскерлер Лиссабонға келді. Альба герцогы Лиссабонға кірмес бұрын португалдық провинциялардың Филиппке бағынуын талап етті, содан кейін ол зор қазынаны тартып алды; осы уақытта ол әскерлеріне астана маңында тонауға рұқсат берді. 1581 жылы Филипп Томар Кортесінде король ретінде мойындалды, бұл Португалияда Габсбургтер әулетінің билеуін бастады. 1583 жылы Филипп Мадридке кеткенде, ол өзінің жүйесі Альберт Австрияны Лиссабондағы вице-король етіп тағайындады. Мадридте ол португалдық мәселелер бойынша кеңес беру үшін Португалия Кеңесін құрды. Антониу 1589 жылдың сәуір айында Елизавета мен Филипп арасындағы соғыстың мүмкіндігін пайдаланып, португалдықтарға қарсы десант шабуылына ағылшындарды көндіруге тырысты. Фрэнсис Дрейк пен Джон Норрис басқарған 120 кеме мен 19 000 сарбаздан тұратын экспедиция нашар жоспарланғандықтан сәтсіз аяқталды. Португалияның мәртебесі Одақтың алғашқы екі королі Филипп II және Филипп III билігінде сақталды. Екі монарх та португалдық ақсүйектерге испан сарайында жоғары лауазымдар берді, сонымен қатар Португалия тәуелсіз заңдар, валюта және үкіметке ие болды. Тіпті патшалық астананы Лиссабонға көшіру туралы да ұсыныс жасалды.
Әкімшілік жүйедегі сабақтастық
Португалия тарихы 1578 жылғы династиялық дағдарыстан бастап Браганса әулетінің алғашқы монархтарына дейінгі кезең – өткел кезеңі болды. Осы кезеңнің басында Португалия империясының дәмдеуіш саудасы өркендеді. 1497–1498 жылдары Африканы айналып Шығысқа жеткен Васко да Гамадан кейін де оның зор ықпалы сақталды. Васко да Гаманың жетістігі Энрике Теңізші бастаған зерттеулерді аяқтады және Таяу Шығысты айналып өтіп, Еуропаға пайдалы дәмдеуіш саудасы үшін теңіз жолын ашты. Үкімет басқарудың күрделілігіне байланысты испан монархына кеңестер (Consejos) сияқты қосымша органдар қажет болды, олар кеңес беруге және мәселелерді шешуге арналған және монархтың білімі мен жарлығына бағынды. Бұл күрделілік тұрақты орынды қажет етті, сондықтан Испания королі Филипп II 1562 жылы Мадридте тұрақты астананы құрды, ол Король сарайы мен әкімшілік қызметкерлерінің орны болды, бірақ қысқа мерзімде (1601–1606) барлық әкімшілік қызметкерлерімен бірге Вальядолидке көшірілді. Жұмыс істеу тәртібіне келсек, әкімшілік хат-хабар түрлі кеңестерге, Мадридке келді, содан кейін әрбір кеңестің хатшысы патшаның назарына жеткізуге тиісті материалдарды дайындады, ал кейіннен патша кеңестің пікірін сұраған хатшылармен кездесті. Содан кейін кеңес мәселені қарастыру үшін және монархқа ресми кеңес беру үшін отырыс өткізді. Хатшы кеңес беруді патшаға жеткізді, ал кеңеске жауап беру үшін қайтарылды. Кеңестер патша сарайында жиналатын, бірақ патшаның қатысуын міндетті түрде талап етпеді. Бұл көп кеңестік жүйеде «Consejo de Estado» (Мемлекеттік кеңес) маңыздылығымен ерекшеленді. Мадридтегі Consejo de Estado испан монархиясының ұйымдастырылуы мен қорғанысына қатысты маңызды шешімдерді қабылдауға жауапты болды және ол португалдық мәселелерге жиі араласуға мәжбүр болды. Тіпті Соғыс кеңесі (Consejo de Guerra) Португалия жағалауындағы Кастилия бекіністерінде орналасқан әскерлерге билігін жүзеге асырды. Сонымен қатар, нақты аумақтық кеңістікте мамандандырылған функцияларды атқаратын аумақтық сипаттағы кеңестер болды: Кастилия кеңесі, Арагон кеңесі, Наварра кеңесі, Италия кеңесі, Индия кеңесі, Фландрия кеңесі және Португалия кеңесі. 1582 жылы құрылған Португалия кеңесі президенттен және алты (кейін төрт) кеңесшіден тұратын, ал 1668 жылы Испания королі Карл II Португалия королі атағынан бас тартқанда, соғыс аяқталғаннан кейін таратылды. Кеңестің міндеті – корольге жақын Португалияның корольдік соттарын, әділеттілік, рақымшылық және Португалия корольдік иелігінің экономикасына қатысты мәселелер бойынша өкілдік етуден тұрады. Патшаның өз патшалығына қатысты кез келген шешімі Лиссабон кеңсесіне және тиісті соттарға жіберілместен бұрын кеңеспен келісілуі керек болды. Португалия кеңесі екі рет тоқтатылды: 1619 жылы Лиссабонда корольдың болуына байланысты және 1639 мен 1658 жылдар аралығында Португалия Хунтасымен алмастырылды. Реставрациядан бастап кеңес өз қызметін жалғастырды, өйткені Филип IV Португалияның тәуелсіздігін мойындамады және португалдықтардың испан монархына адал болуын және Сеута үкіметін жүзеге асырды. Португалия патшалығының өзіне қатысты мәселелерге келетін болсақ. Португалия корольдігінің испан монархиясына қосылуы кезінде испан Габсбургтары 1581 жылы Томарда жасалған Португалияның едәуір автономиясын сақтау және оның империясының аумақтарына құрмет көрсету туралы уәделерін жалпы алғанда сақтады. Мемлекеттік лауазымдар елде де, шетелде де португалдықтарға берілді. Лиссабонда патшаны кейде губернатор, кейде вице-король өкілдік етті. Сондықтан Испания Португалия мен оның империясын басқаруды негізінен португалдықтарға қалдырды, Мадридтен жалпы қадағалау Лиссабондағы вице-король арқылы жүзеге асырылды. Алайда маңызды мәселелер Мадридке жіберіліп, Португалия кеңесіне берілді. Португалия корольдігінде көп кеңестік жүйе күшейтілді: Мемлекеттік кеңес. Лиссабонның Conselho de Estado – корольдің жеке кеңесі, ол корольге қатысты маңызды мәселелерді, әсіресе сыртқы саясатты талқылауға жауапты болды. Кеңесшілер өз пікірлерін патшаға жібере алатын, ал патша олармен вице-королі арқылы кеңесетін. Лиссабонның Conselho de Estado патшаның өкілі кеңесінің үлкен кеңесшісі ретінде жұмыс істесе де, бұл Мемлекеттік кеңес нақты анықталмаған әкімшілік өкілеттіктерге ие болды және іс жүзінде тиісті үйлестіру рөлін атқармады. Испания патшалары екі мемлекеттік хатшы жүйесін сақтады, біреуі корольдық үшін, екіншісі «Индия» үшін, яғни отарлар үшін, бірнеше сот дауларына қарамастан, 1604 жылы Conselho da Índia құрылғанға дейін. Сол сияқты, испан патшалары Mesa da Consciência e Ordens сақтап қалды, ол діни мәселелер бойынша сот және кеңес еді және отарларда да, елде де шіркеу тағайындамаларын басқаруға және әскери ордендердің мүлігіне жауапты болды. Португалия Инквизициясы Mesa da Consciência e Ordens-тан тәуелсіз болды. Лиссабон, Коимбра және Эворада үш ірі сот болды. Сондай-ақ Desembargo do Paço сақталды. Португалияның барлық сот жүйесінің ең жоғары деңгейі Лиссабондағы Desembargo do Paço немесе Корольдік Әділет Кеңесі болды. Бұл кеңес, корольдіктегі ең жоғары сот, барлық судьялар мен соттардың тағайындалуын бақылап, Лиссабондағы Casa da Suplicação немесе Апелляциялық сотты, сондай-ақ португалдық теңіз территорияларындағы жоғары соттарды қадағалады. Desembargo do Paço-ның бірінші міндеті – судьяларды таңдауды (leitura de bacharéis) бақылау және олардың қызметін қадағалау, оның бақылауы барлық құқықтық мамандықтарға таралады. Desembargo do Paço корольдіктегі басқа соттар арасындағы дауларды шешуге тиіс болды. Бұл сот рұқсаттар, заңдастыру актілері және әділеттілік пен рақымшылыққа қатысты басқа да маңызды мәселелерді берді, сонымен қатар патшаға саяси және экономикалық, сондай-ақ сот мәселелері бойынша кеңес берді. Сонымен қатар, заң жүйесін реформалау үшін құрылған заңгерлер комиссиясы Португалия үшін жаңа кодекс, Ordenações Filipinas-ты жасады, ол 1603 жылы жарияланды. Casa da Suplicação және Casa do Cível – екеуі де азаматтық және қылмыстық істер бойынша корольдік апелляциялық соттар. Casa do Cível корольдіктің солтүстік бөлігінде сот өкіметін жүзеге асырды, ал Casa da Suplicação – қалған бөлігінде, соның ішінде аралдар мен теңіз территорияларында. 1591 жылы төрт Vedores da Fazenda (Қаржы басқармасының бақылаушылары) бір Vedor da Fazenda төрағалық ететін және төрт кеңесші (олардың екеуі заңгерлер) және төрт хатшыдан тұратын Conselho da Fazenda-мен алмастырылды. Conselho da Fazenda қаржы шенеуніктерін бақылап, корольдің жеке мүлігін басқарды және кедендік және қару-жарақтар, есептік палата және теңіз арқылы монополиялық саудаға билігін жүзеге асырды. 1604 жылдан бастап, жаңа құрылған Conselho da Índia Мадейра, Азор аралдары және Марокко бекіністеріне қатысты мәселелерден басқа, барлық теңіз істеріне қатысты өкілеттіктермен қамтамасыз етілді және отарлық шенеуніктер тағайындалды және олардың хаттары осы кеңеспен өңделді. Алайда, Conselho da Fazenda теңіз экспедицияларымен, бұрыш сатып алу және сатумен және корольдік кірістерді жинаумен, шын мәнінде барлық экономикалық істермен айналысты. Сондықтан, Conselho da Índia тек шектеулі өкілеттіктерге ие болды. Испан королінің құрылысы болғандықтан, ол португалдықтар тарапынан ұнамады және қызғануға байланысты…
Council of State. The Conselho de Estado of Lisbon is the King's private Council, entrusted of debating major issues related to the Crown, especially as for foreign policy. The counselors could send their remarks to the king, and the King consulted them through his Viceroy. Although the Conselho de Estado of Lisbon, worked as the great adviser Council of the King's delegate, this Council of State was without clearly defined administrative powers and actually it did not perform relevant role of coordination. The Spanish kings maintained the system of two secretaries of state, one for the kingdom and the other for "India", that is to say, for the colonies, despite several conflicts over jurisdiction, until the creation of the Conselho da Índia in 1604. In the same way, Spanish kings retained the Mesa da Consciência e Ordens, which was both tribunal and council for religious affairs and was responsible for administering ecclesiastical appointments and for the property of the military orders in the colonies as well as in the home country. Portuguese Inquisition remained independent from the Mesa da Consciência e Ordens. There were three major courts in Lisbon, Coimbra and Évora. Also preserved was the Desembargo do Paço. The pinnacle of the entire Portuguese judicial system was the Desembargo do Paço or Royal Board of Justice in Lisbon. This board, the highest court in the kingdom, controlled the appointment of all magistrates and judges and oversaw the Casa da Suplicação or Court of Appeals in Lisbon, as well as the high courts in the Portuguese overseas territories. The first function of the Desembargo do Paço was to control the recruitment of the magistrates (leitura de bacharéis) and to monitor them in the exercise of their charge, its control spreads to the whole of the juridical professions. The Desembargo do Paço had to arbitrate conflicts between other courts of the kingdom. This court granted dispensations, acts of legitimization and another relevant issues about the justice and the grace, and which on occasions advised the king on political and economic as well as judicial matters. Moreover, a commission of jurists set up to reform the legal system produced a new code for Portugal, the Ordenações Filipinas, promulgated in 1603. The Casa da Suplicação and the Casa do Cível, both are two royal courts of appeal for civil cases as criminal cases. The Casa do Cível exercised jurisdiction over the northern part of the kingdom, and the Casa da Suplicação over the rest on the realm including the islands and overseas. In 1591, the four Vedores da Fazenda (overseers of the Treasury) were replaced by a Conselho da Fazenda composed of one Vedor da Fazenda presiding over four councillors (two of them lawyers) and four secretaries. The Conselho da Fazenda exercised a control over the officials of finance, administered the particular king's goods and exercised its jurisdiction over the customs and the arsenals, the court of accounts and the administration of the monopolistic trade with overseas. From 1604, the newly created Conselho da Índia was invested with powers for all overseas affairs, apart from matters concerning Madeira, the Azores and the strongholds of Morocco, and colonial officials were appointed and their dispatches handled by it. However, it was the Conselho da Fazenda which dealt with naval expeditions, the buying and selling of pepper and the collection of the royal revenues, in fact with all economic business. The Conselho da Índia, therefore, exercised only limited powers. As a creation of the Spanish king, it was regarded with disfavour by the Portuguese and because of the jealousy of the Mesa da Consciência e Ordens disappeared in 1614. Nevertheless, the political conjuncture need urgent reactions, and in this context a system of meetings appeared for specific issues, as the Junta for the reform of the Council of Portugal (1606–1607, 1610), the Junta for the classification of the debts to the treasury (since 1627) or the Juntas for the organization of the navies of succor of Brazil (since 1637).
Португалия империясының сынға алынуы
XVII ғасыр бойы португалдық сауда кемелеріне голланд, ағылшын және француз каперлері жасаған шабуылдар, Африка, Азия және Америкада сауда бекеттерін құру Португалияның құнды дәмдеуіштер саудасындағы монополиясын әлсіретті. Бұл португал дәмдеуіш саудасының ұзаққа созылған құлдырауына себеп болды. Габсбург монархиясының Португалиядан байлықты Католик тарапын қолдау үшін аударуы Отыз жылдық соғыста керісінше шиеленістер тудырды, бірақ Португалия Бразилияны сақтап қалуға және голланд саудасын бұзуға испан әскери күшінің көмегі тиді. Осы оқиғалар, сондай-ақ Авиз әулетінің соңы мен Иберия одағы кезеңіндегі жағдайлар Португалияны алдымен Үндістанға, содан кейін Бразилияға тәуелді етуге әкелді. Екі тәждің бірігуі Португалияны жеке сыртқы саясаттан айырды, ал Испанияның жаулары Португалияның жауларына айналды. Англия 1386 жылғы Виндзор шартынан бері Португалияның одақтасы болған. Испания мен Англия арасындағы соғыс Португалияның ең көне одақтасымен қарым-қатынастың нашарлауына және Хормуздың жоғалуына әкелді. Англия королевасы Елизавета I-нің патшаларға қарсы бүлікте португалдықтарға көрсеткен көмегі одақтың сақталуын қамтамасыз етті. Голландтармен соғыс Азияның, соның ішінде Цейлонның (қазіргі Шри-Ланка), Жапонияның, Африканың (Мина) және Оңтүстік Американың коммерциялық мүдделеріне бағытталған шабуылдарға әкелді. Португалдықтар Цейлон аралының барлығын басып ала алмаса да, олар аралдың жағалау аймақтарын ұзақ уақыт бойы бақылауда ұстады. Бразилияның бір бөлігін Франция да, Жети провинция да жаулап алды. XVII ғасырда Португалияның әлсіздігін пайдаланып, голландтар Бразилиядағы көптеген португалдық аумақтарды басып алды, осы арқылы қант плантацияларына қол жеткізді. 1637 жылы Голландтың Батыс Үндістан компаниясы Джон Морис Нассау-Сигенді Бразилиядағы голланд иеліктерінің губернаторы етіп тағайындады. Ол 1637 жылдың қаңтарында Пернамбуко порты Ресифеге қонды. Бірқатар сәтті әскери операциялар арқылы ол голланд иеліктерін оңтүстіктегі Сергипеден солтүстіктегі Сан-Луис-де-Мараньяоға дейін кеңейтті. Сонымен қатар, ол Африканың батыс жағалауындағы португалдық иеліктерді – Эльмина, Сент-Томас және Анголаның Луанда қалаларын басып алды. 1640 жылы Одақ таратылғаннан кейін Португалия Португалия империясының жоғалған аумақтарына билігін қайта орнатты. Голландтардың Бразилияға жасаған шабуылдары Португалия үшін ұзаққа созылған және қиындық тудырды. Жети провинция Баияны (және оның астанасы Сальвадорды) және Пернамбуконы (және оның астанасы Олинтаны) қоса алғанда, Бразилия жағалауының үлкен бөлігін басып алды. Бразилияның бүкіл солтүстік-шығысы басып алынды, бірақ голландтардың жаулауы ұзаққа созылмады. 1625 жылы испан-португал флотының Сальвадорды қайтарып алуы жоғалған аумақтарды тез қайтаруға әкелді. Голландтар 1630 жылы қайта оралып, әлемдегі ең ірі және ең бай қант өндіруші аймақ болған Пернамбуко капитаны Ресифе мен Олинтаны басып алды. Бұл Бразилия үшін соғыстың бастамасы болды, нәтижесінде голландтар Жаңа Голландия деп аталатын колония құрды. Алайда, Пернамбукана көтерілісі деп аталатын қақтығыстың екінші және шешуші шайқасы болған Гуарарапестің екінші шайқасы португалдық Бразилия колониясын голландтардың басып алуын аяқтады. Екінші жағынан, Иберия одағы екі елге де бүкіл әлем бойынша бақылау аймағын кеңейтті, өйткені Португалия Үнді мұхитын қоршаған Африка мен Азия жағалауларын, ал Испания Тынық мұхитын және Орталық және Оңтүстік Американың екі жағын бақылады, ал екеуі де Атлант мұхиты кеңістігін бөлісті.
Одақтың құлдырауы және Португалияның көтерілісі
Филипп II Португалияның (және Испанияның III) қайтыс болғаннан кейін, оның орнына португал мәселелеріне өзгеше көзқараспен қараған Филипп III (және Испанияның IV) келді. Салықтардың өсуі негізінен португал саудагерлеріне әсер етті (Кармо Рейс, 1587 жыл). Португалия ақсүйектері Испания Кортесіндегі ықпалын жоғалта бастады, ал Португалиядағы мемлекеттік лауазымдар испандықтармен толтырылды. Нәтижесінде, Филипп III Португалияны корольдік провинцияға айналдыруға тырысты, португал дворяндарының барлық билігінен айырылды. Португалияның Испаниямен одақтасуына қарсы басқа да қиындықтар да әсер етті. Олардың бірі – Оливарес граф-герцогынан келген орталықтандыру қысымы, Кастилияның Еуропадағы соғыстарының қаржылық және әскери жүгін бөлісуге бағытталған талаптар еді. Бірақ португалдықтар мұнда көмектесуге құлшынбады, себебі Испания португал және испандықтар номиналды түрде бір тәждің астында болғанына қарамастан, голландтардың Португалияның бірнеше колонияларын басып алуына жол берді. Бұл жағдай 1640 жылдың 1 желтоқсанында, Филипп I таққа отырғаннан кейін 60 жыл өткен соң, дворяндар мен жоғары буржуазия жасаған төңкеріске әкеп соқты. Халықтың қолдауы дереу байқалды, жақын арада Брагансаның 8-ші герцогы Жуан бүкіл елде Жуан IV ретінде Португалия королі деп жарияланды. Содан кейін король шекара маңындағы бекіністерді, Лиссабонның шартты түрдегі қорғалуын, гарнизон мен теңіз порттарын күзетуге арналған Шекаралық Хунтаны құрды. 1641 жылдың желтоқсанында барлық бекіністерді жаңартуды қамтамасыз ету үшін, аймақтық салықтармен төленетін мерзімді жалдау құрылды. Жуан IV әскерді қайта ұйымдастырды, король Себастьянның Әскери заңдарын бекітті және Англиямен жақсы қарым-қатынасты қалпына келтіруге бағытталған қарқынды дипломатиялық жұмыстарды жүргізді. Осы уақытта испандық әскердің ең жақсы бөлімдері Каталонияда, Пиренейде, Италияда және Төмен елдерде француз әскерлерімен шайқасты. Португалиядағы испандық күштер жеткілікті қолдау алмады. Дегенмен, Филипп IV өзінің заңды мұрасын тастағысы келмеді. 1659 жылы Франциямен соғыс аяқталған кезде португал әскері жақсы дамыған және испан режиміне қарсы күреске дайын болды. Англиялық сарбаздар Португалияға жіберілді және 1663 жылдың 8 маусымында Эстремоз маңындағы Амеисиал шайқасында Дон Жуанның әскерін жеңуге көмектесті. Испан әскері 8000 адамын және барлық артиллериясын жоғалтты, ал португалдықтардың 2000-ға жуығы қаза тапты. 1664 жылдың 7 шілдесінде шамамен 3000 португалдық Фигейра-де-Каштелу-Родригу маңында 7000 испандыққа шабуыл жасап, 2000 испандық сарбазды өлтірді және 500-ін тұтқынға алды. Көптеген испандық қалалар халқы азайды және олардың құлдырауына Португалияға қарсы соғыс себеп болды деп айыптады. Людовик XIV француз әскерлерін Лиссабонға жіберді, ал 1665 жылдың 17 маусымында неміс генералы Фридрих Герман Шомберг 20 000 португалдық әскерді Вила-Висоса маңындағы Монтес-Кларос шайқасында жеңіске жеткізді, тек 700 сарбаз қаза тауып, 2000-ы жарақат алды. 22 600 сарбаздан тұратын испандық әскер 4000 қаза тапқан және 6000 тұтқынға алынған күйі қирады. Мадридте Испания Португалиямен болған апатты соғысқа 25 миллион дукат жұмсағанына наразылық білдірілді. Испаниялықтар соғысты тағы екі жылға созуға тырысты. Испания Португалияның тәуелсіздігін мойындады және 1668 жылдың 13 ақпанында бейбіт келісімге келді.
Мұра
Испанияның Баск автономиялық қауымдастығында Вальдеговия Иберия одағы кезеңінде корольдық гербін қабылдады, сонда Наварра мен Португалия гербтері құрметтік орынға қосылды. Испанияның Сеута қаласы 1640 жылғы Иберия одағының аяқталуына дейін Португалия империясының бір бөлігі болды, одан кейін Испаниямен бірге қалуды шешті. Осылайша, қаланың гербі Португалия Корольдігінің гербіне өте ұқсас, қызыл жиектің үстінде жеті қамал және күміс шеңберлері бар бес кіші герб бейнеленген, ал оның туының гирондық бөлігі Лиссабон туымен бірдей, себебі осы ту 1415 жылы португалдар қаланы жаулап алғанда Сеутада алғаш көтерілгенін еске түсіру үшін жасалған.