Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үнді хинди тіліндегі фильм
Indian Hindi language film
«Пианисті ату» (; Ұлыбританиялық атау: «Пианисті ату») — Франсуа Трюффоның 1960 жылғы француз жаңа толқынының қылмыстық драмасы. Басты рөлдерді Шарль Азнавур, Мари Дюбуа, Николь Бергер және Мишель Мерсье сомдаған. Фильм Дэвид Гудис жазған «Төменде» романы негізінде түсірілген. Фильмде кәсіби пианист өзінің мансабының барлығын әйелінің талантты агентпен болған қарым-қатынасына қарыздар екенін біледі. Әйелінің өзіне-өзі қол жұмсауынан кейін жесір псевдоним алып, барда жұмыс істей бастайды. Оның бауырлары гангстерлердің олжасын ұрлағанда, пианист пен оның жаңа сүйіктісін ұрлауға тырысады.
Shoot the Piano Player (; UK title: Shoot the Pianist) is a 1960 French New Wave crime drama film directed by François Truffaut that stars Charles Aznavour as the titular pianist with Marie Dubois, Nicole Berger, and Michèle Mercier as the three women in his life. It is based on the novel Down There by David Goodis. In the film, a professional pianist learns that he owes his entire career to his wife's affair with a talent agent. Following his wife's suicide, the widower starts using a pseudonym and finds work in a bar. When his brothers steal the loot of gangsters, the pianist and his new love interest are targeted for kidnapping.
Сюжет
Парижде Эдуард Сароян әйелі Тереза концерттік пианист ретіндегі мансабының жоғары агентпен қарым-қатынасының нәтижесі екенін айтқаннан кейін өмірінің ең төменгі нүктесіне жетеді, ал ол жауап бермеген соң, Тереза өз-өзіне қол жұмсайды. Чарли Коллер деген атпен ол Плайннің барындағы клавишаларды шертеді, ал клиенттері болмағанда, түннің қалған уақытын кіші інісі Фидоға тамақ дайындайтын проститутка Клариссамен өткізеді. Бардың официанты Лена Чарлиге ғашық болып жатыр және оның нағыз кім екенін жасырын біледі. Оның екі үлкен інісі қылмыскерлердің тонауын ұрлағанда, қылмыскерлер Чарли мен Леннаны ұрлайды, бірақ олар Ленаның шапшаң ойлауының арқасында қашып құтылады. Лена оны өз бөлмесіне алып барып, олар махаббаттасады. Содан кейін қылмыскерлер Фидоны ұрлап алады, ол ағаларының таулардағы жасырын орнын көрсетеді. Лена қылмыскерлердің Чарли мен Фидоның ізін Плайн арқылы тапқанын түсінеді, ол онымен бірге болуды қалайды және Чарлидің сәтіне қызғанады. Бардағы төбелес кезінде Чарли Плайнды қасақана өлтіреді, ал Лена оны Парижден таулардағы жасырын орнына жеткізеді. Лена қылмыскерлер Фидомен бірге келгенде болған атыс кезінде қаза табады.
In Paris, Édouard Saroyan hits rock bottom after his wife Thérèse confesses that his career as a concert pianist is due to her having slept with a top agent, and when he fails to respond, she kills herself. Under the assumed name of Charlie Koller, he now strokes the keys in Plyne's bar, and when she has no clients, he spends the rest of the night with Clarisse, a prostitute who cooks for his little brother Fido. Léna, the bar's waitress, is falling in love with Charlie, and she secretly knows his true identity. When his two older brothers steal the loot of a pair of gangsters, the gangsters abduct Charlie and Léna, who escape through Léna's quick thinking. Léna takes him to her room, where they make love. The gangsters then abduct Fido, who reveals his brothers' mountain hideout. Léna realises that the gangsters traced Charlie and Fido through Plyne, who wants to sleep with her and who is jealous of Charlie's luck. In a confrontation at the bar, Charlie accidentally kills Plyne, and Léna then smuggles him from Paris to the mountain hideout. Léna is killed in a shoot out when the gangsters arrive with Fido.
Жаңадан айырмашылықтары
Фильм романның мұңды сюжетін бөліседі, онда адам өзінің қираған өмірінен жасырынып, білетін жалғыз нәрсені істейді, бірақ өткеннен қашуға мүмкіндік таппайды. Дегенмен, Труффоның туындысы американдық әдеби және кинематографиялық фильм-нуар жанрына жасалған құрмет пен өнер мен коммерция арасындағы қарым-қатынас туралы терең ой-толғанысқа айналады. Труффо Чарлидің мінезін едәуір өзгертеді. Алғашында Гудис Эдвард Вебстер Линнді (Труффо оны Чарли етіп бейімдейді) "жеке өмірін өзі таңдаған, салыстырмалы түрде күшті және өзіне сенімді жігіт ретінде бейнелейді, ал Труффоның Чарли Колері сөзсіз оқшауланған; ол әрқашан ұялшақ, жабық және жалғыздықта болған".
The film shares the novel's bleak plot about a man hiding from his shattered life by doing the only thing he knows how to do while remaining unable to escape the past. However, Truffaut's work resolves itself into both a tribute to the American genre of literary and cinematic film noir and a meditation on the relationship between art and commercialism. Truffaut significantly changes Charlie's personality. Originally, Goodis's Edward Webster Lynn (whom Truffaut adapts as Charlie) is "pictured as a relatively strong, self confident guy who has chosen his solitude [whereas] Truffaut’s Charlie Kohler has found his isolation inevitably; he was always shy, withdrawn, reclusive".
Бастапқы және жазу
Труфо Дэвид Гудистің романын алғаш рет 1950 жылдардың ортасында «Ле Мистонс» фильмін түсіріп жатқанда оқыды, оған әйелі Мадлен Моргенштерн оқып, оны оған ұсынған болатын. Ол кітаптың диалогтары мен поэтикалық мәнерін бірден ұнатып, авторлық құқықтарды сатып алған продюсер Пьер Браунбергерге көрсетті. Труфо кейін Нью-Йоркте Гудиспен кездесті, ал романист Труфоға АҚШ фильмінде екінші режиссер ретінде қысқа ғана тәжірибесінен қалған винтаждық видоискатель сыйлады. Труфо бұл фильмді «400 соққы» фильмінің сәттілігіне реакция ретінде түсіргенін айтты, оны өте француздық деп есептеді. Ол американдық фильмдерден алған әсерін көрсетуді қалады. Кейін ол журналистерге «400 соққы» фильмін жақсы көрген көрермендерді таң қалдыру үшін, «нағыз киноға ғашықтарды және оларды ғана» қуанту үшін фильм жасағысы келетінін айтты. Ол бұрын балалар туралы бірнеше фильм идеяларымен келген, бірақ екінші фильмінде өзін қайталаудан қорқып, олардан бас тартты. Ол журналиске: «Мен өзімнің алғашқы табысымның тұтқыны болғым келмеді. Мен сол табысты қайталауға ұмтылуды «үлкен тақырыпты» таңдау арқылы жоққа шығардым. Мен баршаның күткеніне емес, тек өзімнің ләззатыма бас идім» деді. Труфо сценарийді «400 соққы» фильмінің авторларының бірі Марсель Муссимен бірге жаза бастады. Мусси кітапты түсінбегенін және кейіпкерлердің нақты әлеуметтік тамырларын анықтауға тырысқанын айтты. Труфо фильмді еркін және абстрактілі қалдыруды қалады; Мусси бірнеше аптадан кейін кетіп қалды, ал Труфо сценарийді өзі аяқтады. Труфоның бір мәселесі Гудидің романының тым әдемі болуы болды, сондықтан ол кейіпкерлерді батырлық емес, керісінше беймәлім етуге шешім қабылдады. Кітаптағы басты кейіпкер Чарли де кітапта күштірек, ал Труфо оны Стерлинг Хейден сияқты тип деп атады. Труфо керісінше, басты кейіпкерді әлсіз, ал әйел кейіпкерлерді күшті етуді жөн көрді. Труфо фильмді жазғанда француз жазушысы Жак Одибертидің ықпалына ілесті, мысалы, Плиннің кейіпкерін бейнелеуде. Труфо басқа Гуди романдарындағы кейбір көріністерді де пайдаланды, мысалы, Чико шам бағанасына соғылып, бейтаныс адаммен сөйлескен алғашқы сахна.
Truffaut first read David Goodis's novel in the mid 1950s while shooting Les Mistons when his wife Madeleine Morgenstern read it and recommended it to him. He immediately loved the book's dialogue and poetic tone and showed it to producer Pierre Braunberger, who bought the rights. Truffaut later met Goodis in New York City, and the novelist gave Truffaut a vintage viewfinder from his brief experience as a second unit director on a U. S. film. Truffaut said he made the film in reaction to the success of The 400 Blows, which he considered to be very French. He wanted to show his influence from American films. He later told a reporter that he wanted to shock the audience that had loved The 400 Blows by making a film that would "please the real film nuts and them alone." He previously had several ideas for films about children, but was afraid of repeating himself in his second film. He told a reporter "I refused to be a prisoner of my own first success. I discarded temptation to renew that success by choosing a "great subject". I turned my back on what everyone waited for and I took my pleasure as my only rule of conduct." Truffaut began writing the script with Marcel Moussy, who had co written The 400 Blows. Moussy said that he didn't understand the book and attempted to establish clear social roots for the characters. Truffaut disagreed, wanting to keep the film loose and abstract; Moussy left after a few weeks, and Truffaut wrote the script himself. One problem Truffaut had was that he considered the Goodis novel to be too chaste, and he decided to make the characters less heroic. The book's main character Charlie is also much stronger in the book, and Truffaut called it a Sterling Hayden type. Truffaut decided to go the opposite direction and make the protagonist weaker and the female characters strong. Truffaut was influenced by French writer Jacques Audiberti while writing the film, such as in his treatment of the character Plyne. Truffaut also used some scenes from other Goodis novels, such as the early scene where Chico bumps into a lamppost and has a conversation with a stranger.
Кастинг
Труфо Шарль Азнавурмен бірге жұмыс істегісі келді, өйткені ол Жорж Франжудың «Қабырғаға қарсы бас» фильмінде ойнағаннан кейін, оны есінде сақтап, рөлді Азнавурды ойлап жазды. Бала актер Ричард Канайан «400 соққы» фильмінде түскен және әрқашан түсірілім тобын күлдіретін, сондықтан Труфо оны Чарлидің кіші інісі ретінде таңдады. Николь Бергер Труфоның ескі досы және Пьер Браунбергердің келіні болды. Мишель Мерсье осы рөлге дейін бірнеше фильмде ойнаған биші еді. Альберт Реми «400 соққы» фильмінде түскен, ал Труфо бұрынғы фильмдегі актерлік шеберлігінен кейін актердің комедиялық жағын көрсетуді қалады. Труфо актер және жазушы Дэниел Булангер мен театр актері Клод Мансарды фильмдегі екі қарақшы ретінде таңдады. Серж Даври – жылдар бойы басын ыдыстармен сындырып, өлеңдер оқитын музыкалық зал әртісі болды. Труфо оны ақылсыздан, бірақ қызық деп санады және оны Плайн рөліне бекітті. Труфо актерлік құрамды Кэтрин Латцты Мамми рөлінде толықтырды. Латц бұрын актерлік өнерге қатыспаған және жергілікті кинотеатрда жұмыс істеген. Труфо Мари Дюбуаға алғаш рет түсірілімге дайындық кезінде оның суретін көріп, актрисамен бірнеше кездесу ұйымдастыруға тырысты, бірақ Дюбуа ешқашан келмеді. Труфо ақыры Дюбуаның телешоуда ойнағанын көріп, түсірілім басталғанға дейін бірден оны рөлге шақырды. Дюбуаның нағыз аты «Клодин Хузе» болды, ал Труфо оны Мари Дюбуа деп өзгертті, өйткені ол оны досы Жак Аудибертидің «Мари Дюбуа» романының басты кейіпкерін еске түсірді. Кейіннен Аудиберти актрисаның жаңа сахналық есімін мақұлдады. Труфо кейінірек журналистке Дюбуаның «не ‘ханым’, не ‘әйел адам’ емес екенін» айтты; «ол ‘жанды’ да емес, ‘көңілді’ де емес. Бірақ ол өте лайықты жас қыз, онымен ғашық болуға және жақсы көруге болады».
Truffaut had wanted to work with Charles Aznavour since seeing him act in Georges Franju's Head Against the Wall and wrote the role with Aznavour in mind. Child actor Richard Kanayan had appeared in The 400 Blows and was always making the crew laugh, so Truffaut cast him as Charlie's youngest brother. Nicole Berger was an old friend of Truffaut's and also Pierre Braunberger's stepdaughter. Michèle Mercier was a dancer who had appeared in a few films before this role. Albert Remy had appeared in The 400 Blows and Truffaut wanted to show the actor's comedic side after his performance in the previous film. Truffaut also cast actor and novelist Daniel Boulanger and theatrical actor Claude Mansard as the two gangsters in the film. Serge Davri was a music hall performer who had for years recited poems while breaking dishes over his head. Truffaut considered him crazy, but funny, and cast him as Plyne. Truffaut rounded out the cast with Catherine Lutz in the role of Mammy. Lutz had never acted before and worked at a local movie theater. Truffaut first noticed Marie Dubois when he came across her headshot during pre production and attempted to set up several meetings with the actress, but Dubois never showed up. Truffaut finally saw Dubois perform on a TV show and immediately wanted to cast her shortly before filming began. Dubois's real name was "Claudine Huzé" and Truffaut changed it to Marie Dubois because she reminded him of the titular character of his friend Jacques Audiberti's novel Marie Dubois. Audiberti later approved of the actress's new stage name. Truffaut later told a reporter that Dubois was "neither a 'dame' nor a 'sex kitten'; she is neither 'lively' nor 'saucy'. But she's a perfectly worthy young girl with whom it's conceivable you could fall in love and be loved in return".
Түсірілім
Фильм түсірілімі 1959 жылдың 30 қарашасынан 1960 жылдың 22 қаңтарына дейін жүрді, наурыз айында екі апта бойы қосымша түсірілімдер өтті. Түсірілім орындарының арасында Леваллуадағы Муссар көшесіндегі "А ла Бон Франкет" кафесі, Ле Саппей-ан-Шартр, Гренобль маңы және Париж қаласының барлық аудандары болды. Фильмнің бюджеті 890 062,95 франк құрады. "400 соққы" фильмі Труффо үшін қиын түсірілім болса, оның екінші фильмі актерлер мен түсірілім тобы үшін Труффоның алғашқы жетістігінен кейін қуанышты оқиғаға айналды. Труффо оны жоғары бюджетті студиялық фильм түрінде жасағысы келді, бірақ жеткілікті қаржы таба алмағандықтан фильм көшеде түсірілді. Труффо фильмді Николас Рей және Сэм Фуллер сияқты американдық режиссерлерге арналған құрмет көрсетулермен толтырды. Түсірілім барысында Труффо бандиттерді ұнатпайтынын сезіп, олардың кейіптерін көбірек комедиялық етіп көрсетуге тырысты. Пьер Браунбергер бастапқыда Боби Лапонттың әндерін ұнатпады және Лапонттың не айтқанын түсінбеді. Бұл Труффоны секіріп тұратын доппен субтитрлер қосуға шабылдады.
Filming took place from 30 November 1959 until 22 January 1960 with some re shoots for two weeks in March. Locations included a cafe called A la Bonne Franquette on the rue Mussard in Levallois, Le Sappey en Chartreuse, around Grenoble and throughout Paris. The film's budget was 890,062.95 francs. Whereas The 400 Blows had been a tense shoot for Truffaut, his second film was a happy experience for the cast and crew after Truffaut's first success. Truffaut had wanted to make it as a big budget studio film, but was unable to get sufficient funds and the film was made on the streets instead. Truffaut filled the film with homages to such American directors as Nicholas Ray and Sam Fuller. During the shooting Truffaut realized that he didn't like gangsters and tried to make their character more and more comical. Pierre Braunberger initially didn't like Boby Lapointe's songs and said that he couldn't understand what Lapointe was saying. This inspired Truffaut to add subtitles with a bouncing ball.
Фильм түсіру стилі
Фильмнің сценарийі түсірілім барысында үнемі өзгеріп тұрды. Труфо былай деді: «Пианошыны ату» фильмінде мен тура сызықты повествотивтен бас тартып, барлық көріністерім маған ұнайтын фильм жасағым келді. Мен ешқандай өлшемдерсіз түсірдім. Труфоның стильдік және өзіне-өзі рефлексивті мелодрамасы француз жаңа толқынының белгілерін қолданады: ұзақ дауыстық түсіндірулер, реті келмейтін кадрлар және кенеттен болатын монтаждар. Рауль Кутардың операторлық жұмысы көбінесе зердәлі және динамикалық болды, кейіпкерлердің эмоционалдық жағдайын көрсетеді, мысалы, Чарли есік қоңырауын басуға шексіз күмәнделенетін көрініс. «Пианошыны ату» фильміндегі киноға сілтемелердің арасында 1940 жылдарғы Голливудтың B класты фильмдеріне жасалған ишаралар, нұсқаусыз фильмдерден алынған ирис әдісі, Чарлидің Чарли Чаплиннің құрметіне берілген есімі және үш бауырдың болуы (оның ішінде Чико есімдісі) – бұл Маркс бауырларына сілтеме. Сонымен қатар, фильмнің құрылымы мен флэшбэктер «Азамат Кейн» фильмінің құрылымын еске алады. Труфо кейіннен былай мәлімдеді: «Кейбір сахналардағы бурлеск идеяға қарамастан, бұл ешқашан пародия емес (өйткені мен пародияны жек көремін, бірақ ол пародиаланатын нәрселердің сұлулығымен теңесе бастағанда). Мен үшін бұл өте нақты нәрсе, мен оны Голливудтың B класты фильмдерінің құрметті пастиші деп атаймын, олардан мен көп нәрсе үйрендім». Бұл Труфоның көптеген фильмдерінде сюжеттік желіге айналатын және Альфред Хичкокқа деген құрметінің нәтижесінде туған алғашқы қылмысқа толы фильмі болды. Труфо фильмнің тақырыбы «махаббат және адамдар арасындағы қарым-қатынас» екенін айтты және кейін «Пианист» фильмінің идеясы – тақырыбы жоқ фильм жасау, даңқ, жетістік, құлдырау, сәтсіздік, әйелдер және махаббат туралы барлық айтқым келгендерді детективтік оқиға арқылы жеткізу болды. Бұл – әртүрлі нәрселердің жиынтығы». «400 соққы» сияқты «Пианошыны ату» да Dyaliscope форматында түсірілді, бұл кең экранды технология, Труфо аквариумға ұқсас деп сипаттады, ол актерлерге кадр ішінде табиғи қозғалуға мүмкіндік береді.
The film's script changed constantly during shooting. Truffaut said that "In Shoot the Piano Player I wanted to break with the linear narrative and make a film where all the scenes would please me. I shot without any criteria." Truffaut's stylized and self reflexive melodrama employs the hallmarks of French New Wave cinema: extended voice overs, out of sequence shots, and sudden jump cuts. The film's cinematography by Raoul Coutard was often grainy and kinetic, reflecting the emotional state of the characters, such as the scene in which Charlie hesitates before ringing a doorbell. Among the film references in Shoot the Piano Player are nods to Hollywood B movies from the 1940s, the iris technique from silent films, Charlie being named after Charlie Chaplin, and having three brothers (including one named Chico) as a reference to the Marx Brothers. Moreover, the film's structure and flashbacks resemble the structure of Citizen Kane. Truffaut later stated, "In spite of the burlesque idea to certain scenes, it's never a parody (because I detest parody, except when it begins to rival the beauty of what it is parodying). For me it's something very precise that I would call a respectful pastiche of the Hollywood B films from which I learned so much." This was also Truffaut's first film to include a murder, which would become a plot point in many of his films and was influenced by Truffaut's admiration of Alfred Hitchcock. Truffaut stated that the theme of the film is "love and the relations between men and women" and later claimed that "the idea behind Le Pianiste was to make a film without a subject, to express all I wanted to say about glory, success, downfall, failure, women and love by means of a detective story. It's a grab bag." Like The 400 Blows, Shoot the Piano Player was shot in Dyaliscope, a widescreen process which Truffaut described as being like an aquarium that allows the actors to move around the frame more naturally.
Сыни жауап
"Пианошыны ату" фильмі алғаш рет 1960 жылғы 21 қазанда Лондон кинофестивалінде көрсетілді. Кейін 22 қарашада Парижде және 8 желтоқсанда Ұлыбританияда тұңғыш рет көрсетілді. АҚШ-та бұл фильм 1962 жылғы шілде айына дейін көрсетілмеді. Фильм Клод Миллер сияқты киносүйер қауым арасында танымал болғанымен, қаржылық тұрғыдан сәтті болмады. Миллер сол кезде IDHEC-те кино оқыған студент болған және кейіннен ол және оның достары фильмнің барлық диалогтарын жатқа білгендерін айтты. "Біз оны үнемі цитаталап отырдық, ол біздің арамыздағы "ішкі" тілге айналды" деді ол. Фильм сыншысы Марсель Мартин "400 соққыдан" кейін оны көңіл көншітпеген туынды деп атады және фильмді "тек киноға ғашықтар ғана бағалайды" деп жазды. Variety журналындағы кино сыншысы Моск сценарийді мағынасыз деп сипаттады, ал Босли Кроутер фильмнің "тұтас болмағанын" жазды. Полин Каел Азнавурдың ойынын "өте адамгершілікке толы және жанындағыға жақын" деп бағалады, ал Эндрю Саррис фильмді жоғары бағалап, "үлкен өнер де керемет көңіл көтеруі мүмкін" деді. Дуайт Макдональд фильмде "әдетте бөлек қарастырылатын үш жанрдың қосылғанын" айтты: қылмыстық мелодрама, романтика және клоунада. Мен бұл қосылыстың дұрыс болмағанын ойладым, бірақ бұл әрекет таң қалдырды. Жак Ривет бастапқыда Трюффоға Чарлидің "жаман екенін" айтқан, бірақ кейін фильмді ұнатып қалғанын мәлімдеді. Rotten Tomatoes сайтында "Пианошыны ату" фильміне сыншылардың 90% оң баға берген, ал орташа бағасы 8.9/10 құрады.
Shoot the Piano Player was first shown at the London Film Festival on 21 October 1960. It later premiered in Paris on 22 November and in the U. K. on 8 December. It did not premiere in the U. S. until July 1962. The film was financially unsuccessful, although it was popular among cinephiles such as Claude Miller. Miller was then a film student at IDHEC and later explained that he and his friends knew all the film's dialogue by heart, stating "We cited it all the time; it became a kind of "in" language." Film critic Marcel Martin called it a disappointment after The 400 Blows and wrote that it would "only please the true lover of movies." In Variety, film critic Mosk called its script meandering and Bosley Crowther wrote that the film "did not hold together." Pauline Kael called Aznavour's performance "intensely human and sympathetic" and Andrew Sarris praised the film, stating "great art can also be great fun." Dwight Macdonald stated that the film mixes "three genres which are usually kept apart: crime melodrama, romance and slapstick I thought the mixture didn't gel, but it was an exhilarating try." Jacques Rivette initially complained to Truffaut that Charlie was "a bastard", but later stated that he liked the film. On Rotten Tomatoes, 90% of critics' reviews for Shoot the Piano Player are positive, with an average rating of 8.9/10.