Қателіктердің маңыздылығы және сот шешіміне әсері

Кіріспе

АҚШ заңдарында зиянсыз қате – бұл сот судьясының қате болғанымен, жеңілген тараптың апелляциялық шағымда фактілерді анықтаушының бастапқы шешімін күштен шығаруына немесе жаңа сот отырысын тағайындауына жеткілікті себеп болмайтын шешімі. Зиянсыз қателікті дәлелдік жағдайда түсіну оңай. Дәлелдік қателер Федералдық Дәлелдеу Ережесінің 103(а) тармағына сәйкес зиянсыз қателікті талдауға жатады («Дәлелді қабылдау немесе қабылдамау туралы шешімге байланысты қателік болды деуге болады, егер бұл тараптың маңызды құқығын бұзса ғана»). Дәлелдің дұрыс емес алынып тасталғаны немесе қабылданғаны туралы талас кезіндегі жалпы талап – сот судьясының дұрыс шешімі ықтималдықтардың тепестігі бойынша фактілердің қарама-қарсы анықталуына әкелуі мүмкін екенін көрсету. Уайоминг штатының Жоғарғы Соты, «Эрл против Уайоминг штаты» ісінде, қайтарылатын қателік (айыптауды жоюды талап етеді) пен зиянсыз қателік (ол талап етпейді) арасындағы айырмашылықты былай көрсетті: дәлелдік тұрғыдан алғанда, зиянсыз қателік әдетте шешім қабылдауға қатысы жоқ мәселелерге қатысты, қабылданған дәлелдер кері қайтаруға тырысқан тарапқа көмектескен немесе қалған дәлелдер кері қайтаруға тырысқан тарапқа қарсы болған жағдайларда болады. Мысалы, прокурор өзінің ісін нығайту үшін маңызды куәгерлердің мінез-құлқын түсіндіру үшін сарапшы куәгерді шақыруы мүмкін. Егер судья сарапшыға куәгердің куәлігіндегі қайшылықтарды түсіндіруге негіз бар екенін айтуға рұқсат берсе, бұл, әдетте, шағымдануға негіз болады, өйткені куәгердің сенімділігін арттыратын дәлелдер көп жағдайда қабылданбайды. Алайда, егер жеңілген тарапқа қарсы басқа да куәлер болса, апелляциялық сот бұл қателік маңызды емес деп шеге алады және егер дәлелдер алынып тасталса да, жеңілген тараптың ісі ұтылатын еді деп шеше алады. Федералдық Қылмыстық Процедура Ережесінің 52(а) тармағында «асылы құқықтарға әсер етпейтін кез келген қателік, кемшілік, бұзушылық немесе ауытқу ескерілмейді» делінген. Филиппинде зиянсыз қателік ережесі 1997 жылғы Азаматтық Іс Жүргізу Кодексінің 51-бабының 6-тармағында, Апелляциялық сотқа шағымдануға қатысты реттелген: «Дәлелдерді қабылдау немесе алып тастау, сондай-ақ соттың немесе тараптардың кез келген іс-әрекеттеріндегі кез келген қателік немесе кемшілік жаңа сот отырысын тағайындауға немесе сот шешімін немесе бұйрықты күштен шығаруға, өзгертуге немесе басқаша бұзуға негіз болмайды, егер мұндай іс-әрекеттен бас тарту сотқа әділеттілікпен келіспесе. Сот іс жүргізудің барлық кезеңдерінде тараптардың негізгі құқықтарына әсер етпейтін кез келген қателік пен кемшілікті ескермеуі тиіс».

In United States law, a harmless error is a ruling by a trial judge that, although mistaken, does not meet the burden for a losing party to reverse the original decision of the trier of fact on appeal, or to warrant a new trial. Harmless error is easiest to understand in an evidentiary context. Evidentiary errors are subject to harmless error analysis, under Federal Rule of Evidence 103(a) ("Error may not be predicated upon a ruling which admits or excludes evidence unless a substantial right of the party is affected.") The general burden when arguing that evidence was improperly excluded or included is to show that the proper ruling by the trial judge may have, on the balance of probabilities, resulted in the opposite determination of fact. In the case of Earll v. State of Wyoming, the Wyoming Supreme Court distinguished between reversible error (which requires a conviction be overturned) and harmless error (which does not), as follows:

In the evidentiary context, a harmless error is usually one where the evidence had no relevance to the issues to be decided by the trier of fact, evidence admitted actually helped the party seeking the reversal, or the remaining evidence was overwhelmingly against the party seeking reversal. For example, a prosecutor may try to bolster his case by bringing in an expert witness to explain the behavior of one of the key witnesses. If the judge allows the expert to testify that there was a reason to explain away inconsistencies in the witness's testimony, this will most likely be grounds for an appeal, as in most cases evidence that only bolsters the credibility of a witness is not admissible. However, if there were a number of other witnesses against the losing party, the appellate court may rule that this mistake was of no consequence and that even if the evidence had been excluded, the losing party would have lost. Federal Rule of Criminal Procedure 52(a) provides that "Any error, defect, irregularity or variance which does not affect substantial rights shall be disregarded." In the Philippines, the harmless error rule is found in Section 6, Rule 51 of the 1997 Rules of Civil Procedure relating to appeals before the Court of Appeals: "No error in either the admission or the exclusion of evidence and no error or defect in any ruling or order or in anything done or omitted by the trial court or by any of the parties is ground for granting a new trial or for setting aside, modifying, or otherwise disturbing a judgment or order, unless refusal to take such action appears to the court inconsistent with substantial justice. The court at every stage of the proceeding must disregard any error or defect which does not affect the substantial rights of the parties."