Кіріспе

Басқа біреуге үйленгенімді жалған мәлімдеу – медициналық термин. Жақтану, немесе некеге жақтану – ағылшын және ирланд құқығындағы ескірген сот процесінің себебі. Егер біреу өзінің басқа біреумен үйленгенін жалған айтса, зардап шеккен тарап осы жалғанды қайталаудан тыйым салатын шешім алуға құқылы. Бұл сот процесі Англияда 1986 жылы, ал Ирландияда 1995 жылы жойылды.

Некені бұзғаны үшін сотқа беру

Егер біреу өзінің екінші адаммен үйленгенін жалған мәлімдесе, зардап шеккен тарап (арыз беруші) некеге тұру туралы жалған мәлімдеме жасағаны үшін сотқа шағымдануға құқылы болды. Сот процесі тек үйленгенін дұрыс емес айтқан адамға (жауапкерге) қарсы қозғалуы мүмкін еді және үшінші тараптарға неке бар екенін айтуға тыйым салу үшін пайдаланылмады. 1753 жылғы Жасырын некелер заңына дейін, алғаш рет неке рәсімін міндетті еткен, Англияда некенің заңдылығын анықтаудың әдеттегі тәсілі – некеге тұру туралы жалған мәлімдеме жасағаны үшін сотқа шағымдану болды. Осы заңнан кейін, ресми рәсімнің болуын дәлелдеу жеткілікті болғандықтан, мұндай шағымдар азайды.

Жою

1971 жылы Заң комиссиясы Англиядағы заң күйін қарап шығып, некеге қатысты талап арызды жоюды ұсынды. Ол кезде бұл талап арыз сирек қолданылып, соңғы тіркелген дерек 1968 жылға дейін болған. Комиссия осы талап арыздың тар шеңберлі екенін және үшінші тараптар жасаған жалған мәлімдемелерге қолданылмауын ерекше атап өтті. Ирландия Республикасындағы Заң реформасы жөніндегі комиссияның 1983 жылғы баяндамасында жақтану «толық қолданыстан шығып қалған ежелгі шара» ретінде жойылуы ұсынылды. Бұл ұсыныс 1995 жылғы Отбасылық құқық актісі арқылы іске асырылды, ол аудандық отбасылық сотқа адамның некелік жағдайы туралы мәлімдеме жасау құқығын берді.