Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Грек балалар жазушысы (1874–1941)
Greek children's writer (1874–1941)
Пенелопа Дельта (Πηνελόπη Δέλτα; 24 сәуір 1874 – 2 мамыр 1941) – грек авторы. Ол балалар әдебиеті саласына қосқан үлесімен кеңінен даңқ алды. Оның тарихи романдары көп оқылып, қазіргі гректердің ұлттық санасы мен тарихы туралы қалыптасқан көзқарастарына әсер етті. Ион Драгумиспен ұзақ жылғы байланысы Дельтаны 20 ғасыр басындағы грек саясатының қайнаған ортасына – Македония күресінен бастап Ұлттық айырыққа дейін тартты.
Penelope Delta (Πηνελόπη Δέλτα; 24 April 1874 – 2 May 1941) was a Greek author. She is widely celebrated for her contributions to the field of children's literature. Her historical novels have been widely read and have influenced popular modern Greek perceptions of national identity and history. Through her long time association with Ion Dragoumis, Delta was thrust into the middle of turbulent early 20th century Greek politics, ranging from the Macedonian Struggle to the National Schism.
Ерте өмір
Дельта Александрияда, Мысыр Хедеватында, Вирджинияның (туған аты Чореми) және бай мақта саудагері Эммануил Бенакистің қызы ретінде дүниеге келді. Ол алты баланың үшіншісі болды, оның үлкен ағасы Александра және інісі Антонис Бенакис, олардың «Том Сойер» сияқты шалбаздары «Треллантонис» кітабында мәңгі есте қалды; кіші інілері Константин (екі жасында қайтыс болған), Александр және Аргин болды.
Delta was born Penelope Benaki (Πηνελόπη Μπενάκη) in Alexandria, in the Khedivate of Egypt, to Virginia (née Choremi) and the wealthy cotton merchant Emmanouil Benakis. She was the third of six children, her two older siblings being Alexandra and Antonis Benakis, whose Tom Sawyer like mischiefs she immortalized in her book Trellantonis; her younger siblings were Constantine, who died at the age of two, Alexander, and Argine.
Неке
Бенакилер отбасы 1882 жылы уақытша Афинаға көшіп келді. Пенелопа бай фанариоттық кәсіпкер Стефанос Дельтасқа үйленді, олардан София Маврогордату, Вирджиния Занна және Александра Пападопулу атты үш қызы дүниеге келді. Стефанос Дельтас математик Константин Каратеодоримен әйелі София арқылы туысқандық байланыста болды. Оның әкесі Александр Каратеодори Паша еді. Олар 1905 жылы Александрияға қайтып келді, онда Грекияның Александриядағы вице-консулы Ион Драгумиске кездесті. Драгумис, Пенелопа Дельта сияқты, Македония күресі тақырыбында да жазды. Оның жеке естеліктері оның жазбаларында жиі кездеседі. Екеуі арасында романтикалық қарым-қатынас туды дегенді айтады. Дельта мен Драгумис ажырасуға келісті, бірақ 1912 жылға дейін құмарлы хаттар алмасып тұрды, содан кейін Драгумис әйгілі актриса Марика Котопулимен қарым-қатынас бастады. Осы аралықта Пенелопа екі рет өзіне қол жұмсауға әрекеттенді.
The Benaki family temporarily moved to Athens in 1882. Penelope married a wealthy Phanariote entrepreneur, Stephanos Deltas, with whom she had three daughters, Sophia Mavrogordatou, Virginia Zanna, and Alexandra Papadopoulou. Stephanos Deltas was related to mathematician Constantin Carathéodory through his wife Sophia whose father was Alexander Karathéodori Pasha. They returned to Alexandria in 1905, where she met Ion Dragoumis, then the Vice Consul of Greece in Alexandria. Dragoumis, like Penelope Delta, also wrote on the subject of the Macedonian Struggle. Personal recollections of his appear throughout his writings. A romantic relationship is said to have developed between the pair. Delta and Dragoumis decided to separate, but continued to correspond passionately until 1912, when Dragoumis started a relationship with the famous stage actress Marika Kotopouli. Penelope had, in the meantime, twice attempted suicide.
Жазушылық мансап
Дельта 1906 жылы Германияның Франкфурт қаласына көшіп барды. Оның күйеуі «Хорамис Бенакис» мақта бизнесінің кеңсесін басқару үшін көшуді қадағалаған. Оның алғашқы романы «Гиа тэн Патрида» (Отан үшін) 1909 жылы жарық көрді. Романның оқиғасы Византия дәуірінде өтеді. Осы кезеңде Дельта Византия империясының белгілі маманы, тарихшы Густав Шлюмбергермен хат аласып, байланыс орнатты. Олардың үздіксіз әрекеттесуі оның екінші романы «Тон Кайро ту Вульгароктону» (Болгар қырғыншысының жылдарында) үшін материал қамтамасыз етті. 1909 жылғы Гуди Проноссиаменто оның үшінші романы «Парамити Хорис Онома» (Аты жоқ ертегі) романына шабыттандырды, ол 1911 жылы жарық көрді. 1913 жылы Дельталар Александрияға қайта оралды, ал 1916 жылы Афинада тұрақты қоныс тапты. Осы уақытта оның әкесі Эммануэль Бенакис қала әкімі болып сайланды. Олар тез арада Элефтериос Венизелоспен жақын дос болып, оны Кифисияның солтүстік жаққа орналасқан сәнді үйлеріне жиі шақырып тұратын. Пенелопаның әкесі 1910 жылы Афинаға көшіп келгеннен бері Венизелостың саяси серігі болды және Венизелостың алғашқы үкіметінде қаржы министрі қызметін атқарды. Ол Трапезонт митрополиті епископ Хризантоспен ұзақ хат алмасып, 1925 жылы жарық көрген «Христос өмірі» кітабы үшін материал жинады. 1925 жылы оған полиомиелит диагнозы қойылды. 1927 жылы ол 1939 жылға дейін аяқтамаған, өзінің жартылай жасырынған өмірбаяны «Ромиопула» (Жас грек қыздары) трилогиясын жаза бастады. Афинада өтетін алғашқы бөлім «Ксипнема» (Ояну) 1895 жылдан 1907 жылға дейінгі оқиғаларды, екінші бөлім «Хе Лавра» (Жылу) 1907 жылдан 1909 жылға дейінгі кезеңді, ал соңғы бөлім «Суропу» (Күн бату) 1914 жылдан 1920 жылға дейінгі оқиғаларды қамтиды. Осы аласапыран заманның саяси оқиғаларымен жеке танысуы оған сенімді және егжей-тегжейлі баяндама жасауға қажетті материалдарды ұсынды. Оның әкесі патшашылдар партиясы тарапынан мемлекетке қарсы қылмыс жасады деген айыппен жазаға тартылуға жақын болды. Ион Драгумис 1920 жылы Венизелостың жақтастары тарапынан өлтірілді. Драгумистің қазасынан кейін Дельта тек қара киім киді. Осы аралықта ол өзінің үш маңызды романын жариялады: Trellantōnēs (Жаңылған Антоний; 1932), онда оның тәлкек ағасы Антонис Бенакистің 19 ғасырдың соңындағы Александриядағы балалық шағындағы оқиғалары егжей-тегжейлі сипатталған, Mangas (1935), бұл отбасының фокс-терьер итінің ұқсас оқиғалары туралы, және Та Mystika tou Valtou (Бұздың құпиялары; 1937), ол 20 ғасырдың басында гректердің Македония үшін күресі кезінде Янница көлінің маңында өтеді. Пенелопа Дельта сол соғыстың естеліктерін жазуға үлес қосса, нақты әңгімелерді 1932–1935 жылдары оның хатшысы Антигона Беллу Трепсиади жинады, ол өзі македониялық күрескердің қызы болған. Дельта күндіз немерелерінің өзімен келуіне тыйым салып, жазғанда олармен көріспейтін. Алайда ол кешкісін отбасымен бірге болады. Ол оларға ұйықтар алдында ертегі оқымай, күні бойы жазғандарын оқып беретін.
Delta moved to Frankfurt, Germany in 1906. Her husband had chosen to relocate in order to manage the offices of the Khoremis Benakis cotton business. Her first novel, Gia tēn Patrida (For the Sake of the Fatherland) was published in 1909. The novel is set during the Byzantine epoch. It was during this time that Delta had started to correspond with the historian Gustave Schlumberger, a renowned specialist on the Byzantine Empire. Their continued interaction provided the material for her second novel, Ton Kairo tou Voulgaroktonou (In the Years of the Bulgar Slayer), set during the reign of the Emperor Basil II. The Goudi Pronunciamento in 1909 inspired her third novel, Paramythi Hōris Onoma (A Tale with No Name), published in 1911. In 1913 the Deltas returned to Alexandria yet again, and in 1916, settled permanently in Athens. At this time, her father, Emmanuel Benakis, had been elected Mayor. They soon became close friends with Eleftherios Venizelos, whom they entertained regularly at their opulent mansion in the northern suburb of Kifisia. Penelope's father had been a political associate of Venizelos since his move to Athens in 1910, and had served as Finance Minister in the first Venizelos administration. Her long correspondence with Bishop Chrysanthos, Metropolitan of Trebizond, provided the material for her 1925 book, The Life of Christ. In 1925, she was diagnosed with polio. In 1927, she started writing the trilogy Rōmiopoules (Young Greek Girls), a thinly veiled autobiography, which she did not finish until 1939. Set in Athens, the first part, To Xypnēma (The Awakening) covers the events from 1895 to 1907, the second part Hē Lavra (The Heat) covers 1907 to 1909, and the final part, To Souroupo (The Dusk), covers 1914 to 1920. Her personal acquaintance with the political events of this tumultuous era provided her with the materials for a convincing and detailed account. Her father was almost executed for treason by the Royalist Party. Ion Dragoumis was assassinated by Venizelos sympathizers in 1920. Following the death of Dragoumis, Delta would appear in nothing but black. In the meantime she published her three major novels: Trellantōnēs (Crazy Anthony; 1932), which detailed her mischievous elder brother's Antonis Benakis childhood adventures in late 19th century Alexandria, Mangas (1935), which was about the not dissimilar adventures of the family's fox terrier dog, and Ta Mystika tou Valtou (The Secrets of the Swamp; 1937), which was set around Giannitsa Lake in the early 20th century, while the Greek struggle for Macedonia was unfolding. While Penelope Delta received credit for transcribing the memories of that particular war, the actual narratives were collected in 1932–1935 by her secretary Antigone Bellou Threpsiadi herself a daughter of a Macedonian fighter. During the daytime, Delta famously forbade her grandchildren from visiting her while writing. She would, however, spend the entire evening with family. It is said that in lieu of bedtime stories, Delta would read to them whatever she had managed to produce during the day.
Кейінгі өмірі
Өмірінің соңғы жылы, паралич шабуылдары күшейген кезде, ол сүйген адамы Ион Драгумистің күнделіктері мен архивтерін алды. Бұл құжаттарды оған Ионның інісі Филип тапсырған еді. Өзіне қол жұмсауға шешім қабылдамас бұрын, ол Драгумистің еңбектеріне қатысты шамамен 1000 беттік түсіндірмелерді диктант етіп жазуға үлкерді. 1941 жылдың 27 сәуірінде, Вермахт әскерлері Афинаға енген күні, у ішіп өз өмірін өз қолымен аяқтады. 1941 жылдың 2 мамырында қайтыс болды. Өтініші бойынша ол Кифиссиядағы сәнді Дельта үйінің бағында жерленді. Бұл жораны Афинаның сол кездегі архиепископы Хризантос өткізді. Оның үйінің бағындағы қабіріне σιωπή, siōpē ("тыныштық") деген сөз қашалды.
During the final year of her life, in the midst of advancing paralysis, she received the diaries and archives of her lost love, Ion Dragoumis. These particular documents had been entrusted to her by Ion's brother, Philip. She managed to dictate approximately 1000 pages of commentary on Dragoumis' work, before deciding to take her own life. She committed suicide by taking poison on 27 April 1941, on the very day which Wehrmacht troops entered into Athens. She died on 2 May 1941. At her request she was interred in the garden of the stately Delta mansion in Kifissia. Chrysanthos, the then Archbishop of Athens, officiated at the funeral. On her grave, in the garden of her house, the word σιωπή, siōpē ("silence") was engraved.
Ұрпақтар
Дельтадағы үйді оның үш қызы – София, Вирджиния және Александра мұра етті. Олар өздерінің есімдерінің бас әріптерінен алынған "Совирал" деп аталатын қонақ үй салды. Вирджиния саясаткер Александр Заннасқа үйленді, ал олардың қызы Лена қазіргі заманғы саясаткер Антонис Самарастың анасы болды. Олардың ұлы Павлос (Пол) Заннас (1929–1989) белгілі өнер сыншысы және Марсель Прусттың "Уақыттың іздеуінде" шығармасын қазіргі грек тіліне аударған адам болды. 1989 жылы Александра, сол кездегі Дельтаның соңғы тірі қызы, үйді Бенаки мұражайына сыйлады.
The Delta mansion was inherited by her three daughters, Sophia, Virginia, and Alexandra, who added a guesthouse they named "Sovirale", after the initial letters of their first names. Virginia married politician Alexander Zannas, and their daughter Lena was the mother of contemporary politician Antonis Samaras; their son, Pavlos (Paul) Zannas (1929–1989) was a prominent art critic as well as Modern Greek translator of Marcel Proust's "À la recherche du temps perdu". In 1989, Alexandra, then the last living Delta daughter, bequeathed the mansion to the Benaki Museum.