Кіріспе

Бұрын жазалау құралы ретінде қолданылған металл жаға.

Юг, юг немесе жог (латынша iugum, "мойынтұрық" деген мағынада) – бұрын Шотландияда, Нидерландыда және басқа елдерде жазалау құралы ретінде пайдаланылған металл жаға. Кромвель әскері Шотландияны басып алған кезде, шіркеулерде мұндай жаза қолданылғанына қорқыныш білдіріп, олардың көптеген жағалары шіркеу қабырғаларынан алынып, жойылды.

Мақсаты

Жог – қысқа тізбекпен қабырғаға, көбінесе приход шіркеуінің қабырғасына, ағашқа немесе сауда алаңына бекітілген темір мойлық. Мойлық кінәлі адамның мойнына салынып, құлыппен бекітілді. Жогта өткізілген уақыт кінәліні көпшілік алдында ұятқа салу үшін арналған. Жогтар діни және азаматтық құқық бұзушылықтар үшін де қолданылған. Шотландия қалалары мен ауылдарында осы күнгі сақталған мысалдарды бастапқы орналасқан жерлерінде көруге болады. "Жог" сөзі кейінірек "тюрьма" мағынасын білдіретін "jug" сөзінің пайда болуына себеп болуы мүмкін.

Мысалдар

Сэр Уолтер Скотт құбыжықтарды Кирккдбригширдегі Трейв қамалынан құтқарып, Абботтсфорд үйінде салған қамалға бекітті. Шығыс Айрширдегі Стюарттон қаласында құбыжықтар ескі көпірге бекітілді, ол өзеннен өтіп, Корсехилл үйіне дейін созылатын жолмен байланысты. Нит аңғарындағы Санкхар Толбут мұражайында ескі түрмеге кіре беріс сыртындағы қабырғаға құбыжықтар ілінген. Сорн шіркеуіндегі құбыжықтар 1930 жылдары ұрланған, бірақ табылған және қайтарылған. Кэтберсон құбыжықтарды "сессияның әңгімешілерге және зұлымдық жасаушыларға қарсы күшінің символы" деп сипаттайды. Килмаколмның жанындағы Килалан шіркеуіндегі құбыжықтар ұрланып, сәйкес келіп табылған және жергілікті мұражайға тапсырылған. Бір әйелдің бойының аласа екендігі туралы әңгіме бар; оны құбыжыққа тірегенде, тізбек тым қысқа болғандықтан құлап, мойнына ілігіп қайтыс болған. Камбрей аралындағы құбыжықтар сақталған, Миллпорт ескі зиратының кіреберісіндегі қақпа тірегіне бекітілген. "Клахан емені" – Стирлингширдегі Балфронның жанындағы ежелгі сессильді емен. Оның діңіне металл шеңберлер оралған, бір кезде шағын қылмыскерлерді ұстап, қорлау үшін құбыжықтар бекітілген. Шоухилл иелігінің иесі Карс мырза Хёрлфорд көпірінің жанында өскен ескі тікенді ағашты қорғап, оған жергілікті темірші Дэвид Браун жасаған құбыжықтар жұбын бекітті. Олар ешқашан қолданылмаған, бірақ ағашқа зиян келтіруге тырысатын жергілікті балаларға ескерту ретінде қызмет еткен.