Кіріспе

Жапонияның Канагава префектурасындағы Синто ғибадатханасы

Цурагаока Хачимангу (鶴岡八幡宮) – Жапонияның Канагава префектурасындағы Камакура қаласындағы ең маңызды Синто ғибадатханасы. Бұл ғибадатхана Камакура қаласының мәдени орталығы болып табылады және екі мұражайы бар, қаланың ең маңызды фестивальдерінің көптеген орындарына қызмет етеді. Тарихының көп бөлігінде ол Хачиман ғибадатханасы ретінде, ал кейінірек жапон буддистік архитектурасына тән Тендай буддалық ғибадатханасы ретінде қызмет етті. Шогун Минамото но Санетомо Удайдзинге тағайындалуымен байланысты рәсімге қатысқаннан кейін Цуругаока Хачимангудың Бас киелі орынынан түсіп келе жатқанда, оның үкіметін қорғау үшін жаңа орынға көшуі керек болды. Қатысушы көбінесе алып гинкго ағашының артында жасырынып, өлтіргені айтылады, бірақ замандас мәтіндерінде бұл ағаш туралы ештеңе айтылмаған, ал бұл мәлімет Эдо кезеңінде пайда болған болуы мүмкін, алғаш рет Токугава Мицукунидің «Синпен Камакураси» еңбегінде кездеседі. Кугё өз ісі үшін бірнеше сағаттан кейін өлім жазасына кесілді. (Хондзи суйдзяку теориясына сәйкес, жапондық ками – жалпыға ортақ буддалардың жергілікті көріністері еді, ал Хачиман ең ерте және ең танымал синкретикалық құдайлардың бірі болды. Мысалы, VII ғасырда Уса, Кюсюде Хачиман Мироку Босацумен (Майтрея) бірге құлшылық етілді.) Діндерді бөліп қарау саясаты (синбуцу бунри) маңызды мәдени мүліктерге елеулі зиян келтірудің тікелей себебі болды. Екі діннің араласуына тыйым салынғандықтан, ғибадатханалар мен храмдар өздерінің кейбір құндылықтарынан айырылуға мәжбүр болды, бұл олардың мәдени мұрасының тұтастығына нұқсан келтіріп, тарихи және экономикалық құндылығын төмендетті. Цуругаока Хачиманның алып Нио (仁王) (ғибадатхана кіреберісінің екі жағында орналасқан екі ағаш күзетші) буддалық құлшылық нысандары болғандықтан және олардың орналасқан жері заңсыз болғандықтан, оларды әлі де онда сақтап тұрған Дзюфуку-дзиге сатуға тура келді. Сонымен қатар, ғибадатхана буддизммен байланысты ғимараттарды, мысалы, шичидо гаран (七堂伽藍) (жеті ғимараттан тұратын толыққанды буддалық храм кешені), тахото мұнарасы және мидо (御堂) сияқты ғимараттарды бұзуға мәжбүр болды. Бүгінде көруге болатын ғибадатхананың бұл тек толық емес нұсқасы.

Мейдзи-Шова кезеңдері

1871 жылдан 1946 жылға дейін Цуругаока ресми түрде kokuhei chūsha (国幣中社) мәртебесіне ие болды, яғни ол мемлекеттік маңызы бар ғибадатханалардың орта деңгейінде саналды.

Қосалқы ғибадатханалар мен инфрақұрылымдар

Цуругаока Хачимангу бірнеше қосалқы ғибадатханаларды қамтиды, олардың ең маңыздысы – төменгі жақтағы Кіші ғибадатхана (Вакамия (若宮)) және 61 саты жоғарыдағы Үлкен ғибадатхана (Хонгу (本宮)). Сатының астында «Майден» (舞殿) деп аталатын ашық павильон орналасқан, онда тойлар, билер мен музыка орындалады. «Юи Вакамия Йохайджо» жанында екі тас бар: оларға су құйсаңыз, әрқайсысының үстінде тасбақаның бейнесі пайда болады. Минамото көлінің аралдарының бірінде Бэнзайтен қадірлі кісісіне арналған Хатааге Бензайтен ғибадатханасы (旗上弁財天社) орналасқан – буддалық құдай. Осы себепті, 1868 жылы «Шинто мен буддизмді бөлу» бұйрығымен (төменде қараңыз) қосалқы ғибадатхана бұзылып, 1956 жылы қайта жаңартылды. Жағалаудан киелі орынға қарай басып келе жатқанда, үш тории, яғни синто қақпаларынан өтесіз. Бірінші және екінші қақпалардың арасында Вакамия Ōji#Geba Yotsukado (Geba Yotsukado) орналасқан, ол аты айтқандай, аттылар Хачиман мен оның ғибадатханасына құрмет көрсету үшін аттан түсуі керек болған жер. Одан шамамен жүз метрдей қашықтықта, екінші және үшінші қақпалардың арасында, шие ағаштарымен шектелген данкадзура (段葛) басталады. Данкадзура біртіндеп кеңейеді, сондықтан ғибадатханадан қарағанда одан да ұзын көрінеді. Данкадзураның барлық ұзындығы ғибадатхананың тікелей басқаруында болады.

Үлкен гинкго

Цуругаока Хачимангу ғибадатханасының баспалдағының жанында, іргетасы салынар ең алғашқы күннен бері тұрған және ғибадатхананың барлық ескі суреттерінде кездесетін гинкго ағашы 2010 жылғы 10 наурызда таңғы сағат 4:40-та түбінен жұлынып, ауыр зақымдануға ұшырады. Ағашты зерттеген сарапшының пікірінше, құлау себебі шіру болуы мүмкін. Ағаштың түбірі мен жанына қайта отырғызылған бөлігінен жапырақтар шықты (суретке қараңыз). Ағашқа "какуре ичо" (隠れ銀杏) деген лақап ат қойылған, себебі Эдо дәуіріндегі қалалық аңыз бойынша, сол ағаш артында белгілі бір қаскөй өзінің құрбанына шабуыл жасау алдында жасырыныпты. Толық мәліметтер үшін "Шинпен Камакураши" мақаласын қараңыз.

Іс-шаралар

Цуругаока Хачимангу мәдени өмірдің орталығы болып табылады және оның аумағында ябусаме (ат үстінен садақ ату) және киудо (жапон садақ атуы) тәжірибесі жүргізіледі. Сондай-ақ, онда кең раушан гүлдері бағы, үш кофехана, балабақша, кеңселер және додзё орналасқан. Оның ішінде екі мұражай бар: Камакура қаласына тиесілі Камакура ұлттық қазыналар мұражайы және префектуралық қазіргі заманғы өнер мұражайы.