Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тақта ойыны
Суматра аймағындағы аймақ
Board game
the region in Sumatra
Джамби (сонымен қатар "Макиавеллидің шахмат тақтасы" деп те сипатталады) – 1975 жылы Жан Анесто ойлап тапқан, төрт ойыншыға арналған тақта ойыны және шахматтың бір түрі. Француз тіліндегі нұсқаулық ойынды, фигураларды және ережелерді әзіл-қалжыңмен және театрлық стильде сипаттайды, фигуралардың саясаттағы барлық бұрмашылықты бейнелеуге арналғандығын нақты көрсетеді.
Djambi (also described as "Machiavelli's chessboard") is a board game and a chess variant for four players, invented by Jean Anesto in 1975. The rulebook in French describes the game, the pieces and the rules in a humorous and theatrical way, clearly stating that the game pieces are intended to represent all wrongdoings in politics.
Мақсаты
Ойынның мақсаты - кемедегі соңғы тірі басшы болу арқылы абсолютті билікті алу. Бұлжымас одақтар уақытша жасалса да, команда жоқ: әр ойыншы қалған ойыншылардың бәріне қарсы өнер қажет.
The objective of the game is to get absolute power by being the last chief alive on board. Although informal alliances can be temporarily agreed upon, there is no team: each player plays against the other players.
Бастау орны
Бөлшектер тақтаның әр бұрышына жоғарыдағы суретте көрсетілгендей орналастырылады. Ойын кезегі: қызыл, көк, сары, жасыл.
The pieces are placed in each corner of the board as shown in the picture above. Order of play is red blue yellow green.
Қозғалыстар
Әр ойыншы өз кезегінде өзінің бір тасын жылжытады, және осы арқылы қарсыласының тасын ұстап алу мүмкіндігіне ие болады. Әскерилер сегіз бағытта бір немесе екі қадамға жылжысады; ал қалған тастар сегіз бағытта кез келген сандағы қадамдармен жылжуға болады. Тас екінші тастың үстінен секіруге болмайды.
Each player, at their turn, moves one of their pieces, and can possibly capture a piece in this way. The militants move of one or two squares in the eight directions; the other pieces can move through any number of squares in the eight directions. A piece cannot jump above another piece.
Аумақ
Бөлшектер тұтқындалғаннан кейін "өлтіріледі", бірақ олардың "көлі" тақтада қалады (бөлшектер "өлгенін" көрсету үшін кері бұрылады). Қарулы күш бір бөлшектің орнын басып алып өлтіреді (ауыстыру арқылы). Олар мәйітті өздері қалаған бос орынға қояды, бірақ орталық алаңға емес ("лабиринт"). Қарулы күш биліктегі басшыны өлтіре алмайды (лабиринтті төменде қараңыз). Басшы қарулы күш сияқты өлтіріп, мәйітті орналастырады. Қасқыр қарулы күш сияқты өлтіреді, бірақ мәйітті ол келген орынға қояды. Бұл - қасқырлардың мәйіттері саясаттағы өз орнын шатастыратынының белгісі. Журналист өлтіргісі келген бөлшектің жанындағы төрт орынның бірін басып алып өлтіреді (диагональ бойынша өлтіре алмайды). Мәйіт оның орнында қалады. Журналист тек қозғалысының соңында ғана өлтіре алады. Яғни, егер оны дипломат қозғатса, өлтіру үшін ол қайтадан қозғалуы керек, сондықтан қозғалысының басында тікелей жанындағы бөлшекті өлтіре алмайды. Журналист өлтірмей де қозғала алады. Дипломат пен некромобиль басқа бөлшектерді өлтіре алмайды, бірақ оларды жылжыта алады. Дипломат басқа бөлшектің орнын басып алып, оны жылжыта алады (әрине, ол тек басқа ойыншылардың бөлшектерін ғана жылжыта алады). Бөлшекті кез келген бос орынға қоюға болады (егер бұл бөлшек бас болмаса, лабиринттен басқа). Некромобиль дипломат сияқты әрекет етеді, бірақ тек өлген бөлшектермен (өлген бөлшектің қайдан келгеніне қарамастан). Мәйіттерді лабиринтке қоюға болмайды.
The pieces are "killed" as soon as they are captured, but their "corpses" stay on the board (the pieces are turned upside down to show that they are "dead"). The militant kills by occupying the square of a piece (capture by replacement). They place the corpse on an unoccupied square of their choice, except on the central square (the "maze"). A militant cannot kill a chief in power (see the maze below). The chief kills and places the corpse in the same way as the militant. The assassin kills in the same way as the militant, but places the corpse in the square they come from. This is the symbol that corpses by assassin tend to mess space at home in politics. The reporter kills by occupying one of the four squares next to the square of the piece they want to kill (they cannot kill diagonally). The corpse stays in their square. The reporter can only kill at the end of their move. That means that if they are moved by the diplomat, they must move again before killing and so cannot kill a piece that is directly orthogonal to them at the beginning of their move. The reporter can move without killing. The diplomat and the necromobile cannot kill the other pieces but can move them. The diplomat can move another living piece by occupying its square (of course, they can only move the pieces of the other players). The piece is placed on any unoccupied square (except the maze if this piece is not a chief). The necromobile acts like a diplomat but only with the dead pieces (whatever the origin of the dead piece is). The corpses cannot be placed in the maze.
Басшының өлімі мен қоршауы
Ойыншы басқа ойыншының басшысын өлтірген кезде, оның қалған тірі бөлшектерін өзіне қаратып алады. Олар өз кезегінде өзінің бір бөлшегін немесе тұтқынға алынған бөлшектің біреуін пайдалануға құқылы. Егер ойыншыда некромобиль болмаса және оның басшысы мәйіттермен қоршалған болса, ол ойыннан шығарылады (бірақ егер ол билікте болса және лабиринтте жүрсе, басқаша). Оның бөлшектері биліктегі басшыға тиесілі болады. Егер билікте басшы болмаса, онда бөлшектерді жылжытуға немесе жоюға болмайды, басшы билікті алып, оларды осылайша тұтқындағанға дейін (ол лабиринттен шыққан жағдайда да осы бөлшектерді бақылауда ұстай береді).
When a player kills the chief of another player, they take control of the remaining living pieces of this one. At their turn, they will have the choice between using one of their own pieces, or using one of the captured pieces. When a player has no necromobile and their chief is surrounded by corpses, they are eliminated (except if they are in power, in the maze). Their pieces now belong to the chief in power. If there is no chief in power, then the pieces cannot be moved or killed, until the moment when a chief takes the power, and captures them in that way (they keep control on these pieces even if they leave the maze).
Қатысқандар мен сатқындық
Ойыншылар арасында бейресми келісімдер немесе одақтар болуы мүмкін, бірақ ешқандай сатқындыққа тыйым салатын ереже жоқ.
There can be informal agreements or alliances between the players, but there is no rule to prevent any betrayal.
Ойынның соңы
Ойын бір ойыншы басқа ойыншылардың барлық басшыларын өлтіргенде аяқталады.
The game ends when a player has killed the chiefs of all of the other players.
Үш ойыншы нұсқасы
Жоғалған төртінші ойыншының бөлшектері "кепілдер" болып табылады. Бұл фигураларды ойыншылардың фигуралары өлтіре немесе жылжыта алады. Басшы тұтқындалған кезде, оны бақылауға алудың қалыпты ережелері қолданылады. Кепіл басшыны лабиринтке орналастыруға болады, бірақ ол ойынға ешқандай әсер етпейді.
The pieces of the missing fourth player are "hostages". These pieces can be killed or moved by the pieces of the players. When the chief is captured, the normal rules to take control of them apply. The hostage chief can be placed in the maze, but it has no influence on the game.