Пенте: Стратегиялық тақта ойынының ережелері мен тарихы
Pente
Pente – 19x19 тақтасында ойналатын стратегиялық ойын. Қарсыластың тастарды қоршап алу арқылы ұтып алыңыз! Ережелер, тактика, және тарихы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Абстрактілі стратегиялық тақта ойыны
Abstract strategy board game
Pente – 1977 жылы Гари Габрел жасаған екі немесе одан көп ойыншыға арналған абстрактілі стратегиялық тақта ойыны. Pente, m,n,k ойындар отбасының мүшесі болып табылады және ойыншыларға тастар жұбын қоршау арқылы ұстауға мүмкіндік беретін ерекше ұстау механизмімен ерекшеленеді – оларды екі жағынан да қаптауға болады. Бұл, Gomoku сияқты қарапайым орналастыруға негіделген m,n,k ойындарымен салыстырғанда, ойыншылардың тактикалық бағалауларын өзгертеді.
Pente is an abstract strategy board game for two or more players, created in 1977 by Gary Gabrel. A member of the m,n,k game family, Pente stands out for its custodial capture mechanic, which allows players to "sandwich" pairs of stones and capture them by flanking them on either side. This changes the overall tactical assessments players face when compared to pure placement m,n,k games such as Gomoku.
Ережелер
Пент Го доғасына ұқсас 19x19 қиылыстар желісінде ойналады. Ойыншылар өз түсінің тастарын бос қиылыстарға кезекпен қояды, ал ақ түс әрқашан бірінші қадамды жасайды. Ойынның мақсаты – бір түсті бес немесе одан көп тасты тік, көлденең немесе диагональ бағытта қатарына тізу немесе бес рет қарсыластың тастарын ұстап алу. Тастар қоршау арқылы ұсталады (қарсыластың екі жақтан тікелей тұрған тастарын өз тастарымен қоршау). Ұстау дәл екі тастан тұрады; бір тасты немесе үш немесе одан көп тасты қоршау ұстауға әкелмейді. Мысалы, егер тастар X O O болса және "X" тасын қойып X O O X болса, қарсыластың тастары тақтадан алынып, X X қалдырылады. Тас екі жау тасының арасына қойылса да, кез келген бос қиылысқа заңды түрде қойылуы мүмкін. Егер тастар X O X орналасса, онда "O" тасын қойып X O O X жасай алады. Бұл жағдайда тастар ұсталмайды. Ойыншы он немесе одан көп тасты ұстаса, жеңіске жетеді.
Pente is played on a 19x19 grid of intersections similar to a Go board. Players alternate placing stones of their color on empty intersections, with White always assuming the opening move. The goal of the game is to either align five or more stones of the same color in a row in any vertical, horizontal or diagonal direction or to make five captures. Stones are captured by custodial capture (flanking an adjacent pair of an opponent's stones directly on either side with your own stones). Captures consist of exactly two stones; flanking a single stone or three or more stones does not result in a capture. As an example, if the stones are X O O and "X" places their stone so it becomes X O O X, then the opponent's stones are removed from the board, leaving X X. A stone may legally be placed on any empty intersection, even if it forms a pair between two enemy stones. If the stones are placed X O X, then "O" may place their stone so it becomes X O O X. The stones are not captured in this case. A player wins if they capture ten or more stones.
Өнертабыс
Гари Габрел Оклахома штатының Стиллвотер қаласындағы "Hideaway Pizza" пиццаханасында ыдыс жуушы болып жұмыс істеген кезде Pente ойынын ойлап тапты. Габрел өзінің жаңа ережелерін 10 түрлі компанияға жіберді, бірақ олардың барлығы баспагерлік қолдау көрсетуден бас тартты. Габрел болашақ серіктестерге ұсыныс жасаған кездегі тәжірибесін былай деп сипаттайды:
Gary Gabrel invented Pente while working as a dishwasher at Hideaway Pizza, in Stillwater, Oklahoma. Gabrel sent his new ruleset to 10 different companies hoping to get publisher backing, but was rejected by all of them. Gabrel describes the experience of approaching prospective partners, saying:
"Мен аса көп танысым жоқ еді, бірақ олардың барлығы менің ұсыныстарымды қабылдамады, себебі олар ойынның мәнін түсінбеді және маған болашақ маман ретінде ешқандай құрмет көрсетпеді." Ол доктор Ли Центракос пен оның әйелі Куки Центракостан қаржыландыру алды. Олардың екеуі де бұрын мейрамхана және кабельдік теледидар саласында жұмыс істеген, Габрелге ақшалай қаражат және 100 000 долларлық несие сызығын Pente ойынының 20% үлесі, пайданың бөлігі және компания директорлар кеңесіндегі орынға алмастыруға келісті.
"I went to the very few acquaintances I had, but they all rejected my propositions because they didn't understand the premise of the game, and they didn't have any respect for me as a prospective professional." and secured financing from Dr. Lee Centraccos and his wife, Cookie Centraccos. They both had previous experience in restaurants and cable TV, and agreed to give Gabrel cash and a $100,000 line of credit in return for 20% of the equity in Pente games, a share of the profit, and a position on the company's board of directors.
Қазіргі
Қазіргі уақытта Pente стратегиялық ойын жабдықтары үшін Hasbro компаниясының тіркелген сауда белгісі болып табылады. Hasbro 1993 жылы Pente таратуын тоқтатса да, кейіннен Winning Moves Games USA компаниясына лицензия берді, ол 2004 жылы ойынды қайта жандандырған классикалық ойындарды шығарушы компания. 2004 жылғы нұсқада Pente Plus нұсқасында қолданылатын төрт қосымша тас, «күш тастары» бар. Ол Pente ойынына деген қызығушылықты арттыру мақсатында жеке турнирлер ұйымдастырды, пошта арқылы турнирлер өткізді, ойыншылардың рейтингтерін жаңартып тұрды, сондай-ақ Pente жаңалықтары, мәселелері және ойындары талқыланатын тоқсандық ақпараттық бюллетень шығарды.
Currently, Pente is a registered trademark of Hasbro for strategy game equipment. While Hasbro ceased distribution of Pente in 1993, it later licensed the name to Winning Moves Games USA, a classic games publisher that resurrected the game in 2004. The 2004 version includes four extra stones, called power stones, that can be played in the Pente Plus version. and " to assist the growth of Pente enjoyment." It organized in person tournaments, held postal tournaments through the mail, kept an up to date list of player ratings, and released a quarterly newsletter discussing Pente news, problems, and games, among other things.
Бірінші ойыншының артықшылығы
Пенте, Гомоку сияқты, бірінші ойыншыға көбірек мүмкіндік береді. Том Браунлих ұсынған Pro Tournament Rule ережесі, осы артықшылықты азайту және жоғары деңгейдегі ойындарда жеңіс мүмкіндігін шамамен 50%-ға жақындату мақсатымен стандартты турнирлік ойындарда қабылданды, бұл жағдай кездейсоқ ойындарда да осылай болады. Pente.org сайтында ойналған 750 мың ойынның деректерін талдау осыны растайды және барлық ойындар мен шеберлік деңгейлері бойынша шамамен 53% артықшылық бар екенін көрсетеді. Сол деректерді талдау көрсеткендей, егер ойыншылардың біреуінің рейтингі 1800 Elo-дан төмен болса, уақыт есебінен шығарылып, ойындар сүзілгенде, бірінші ойыншының артықшылығы (FPA) шамамен 53%-дан 58%-ға дейін артады. Ойыншылардың рейтингі 2000 және 2200-ден төмен болған ойындарды алып тастау үшін нәтижелер сүзілген кезде FPA сәйкесінше 59%-ға, содан кейін 60%-ға дейін өседі.
Pente, much like Gomoku, is known to favor the first player. The Pro Tournament Rule, proposed by Tom Braunlich, was adopted for standard tournament play as an attempt to mitigate this advantage and bring the win ratio at high level play closer to around 50%, as is roughly the case in casual play. Analyzing the data of around 750,000 games played online at Pente. org bears this out and shows a bias of about 53% across all games and skill levels. The analysis of the same data showed that when timeouts are excluded and games are filtered out if either player's rating is below 1800 Elo, the first player advantage (FPA) increases from about 53% to about 58%. When the results are filtered to exclude games where the players ratings are below 2000 and then 2200 the FPA increases again to 59% and then 60%, respectively.
Керё
Керьо Пентэ 1983 жылы әлем чемпионы Ролли Теш ұсынған. Керьо Пентэ Пентеге ұқсас, тек қана тұтқындау ережелері өзгеше. Пентедегідей, егер бір ойыншы бес немесе одан көп тасты тізбектей кез келген бағытта – көлденең, тік немесе диагональ бойынша – орналастырса, ол ойынды жеңеді. Пентедегідей жұптарды, сондай-ақ үш тасты қатар тұрғанда да сол бақылау әдісімен тұтқындауға болады. Егер бір ойыншы 15 немесе одан көп тасты тұтқындаса, ол ойынды жеңіп алады. Ролли Теш Ренжу және Гомоку қолданған бірінші ойыншының басымдығын азайту ережелерімен, мысалы, оверлайн және екі есе шектеулермен салыстырғанда, Керьо Пентені қызықтырақ ұсыныс деп есептеді. Керьо Пентэ бірінші ойыншының артықшылығын "қорғаушыға көбірек тактикалық мүмкіндіктер беріп, шабуылдаушы өз ойынында абайлап ойнауға мәжбүр етеді; ал қарапайым Пентеде шабуыл көбінесе тым оңай болады, тіпті шабуыл өзінен-өзі жасалғандай".
Keryo Pente was proposed in 1983 by World Pente Champion Rollie Tesh Keryo Pente is similar to Pente, changing only the capture rules. As in Pente, if one places five or more stones in a row in any direction, horizontally, vertically, or diagonally, that player wins the game. One may capture pairs like Pente, and in addition may capture three stones in a row by the same custodial capture method. If one captures 15 or more stones, that player wins the game. Rollie Tesh believed, in comparison to the first player advantage mitigation rules used by Renju and Gomoku, such as overlines and double restrictions, that Keryo Pente was a more interesting proposal. Keryo Pente mitigates the FPA by " giving the defender more tactical chances the attacker has to be more careful in his play; in regular Pente, the attack often is too easy, as if the attack plays itself."
Бастама
Инициатива – Пенте ойынын жеңудің маңызды ұғымы. Инициатива – бұл қарсыластың әрекетіне жауап берудің қажеттілігінсіз, оған жауап беруге мәжбүр ететін қауіп тудыру немесе қимыл жасау қабілеті. Инициативаға ие ойыншы, әдетте, тақтаның жағдайын бақылайды және егер қарсыласы оны қайтарып алып, өз қауіптерін жасамайынша, соңында жеңіске жетеді.
Initiative is a fundamental concept for winning Pente. Initiative is the ability to make a threat or move without having to respond to an opponent's play, while forcing them to respond to yours. A player with initiative essentially controls the state of the board and will eventually win if the other player isn't able to take it back and begin forming their own threats.
Қазіргі заманғы
Жаңа жүйе шахматта қолданылатын алгебралық нотация жүйесіне ұқсас белгіленеді, онда көлденең бағаналар әріптермен, ал тік қатарлар сандармен көрсетіледі. Пентеде бұл тақта А-дан Т-ға дейін солдан оңға қарай және 1-ден 19-ға дейін төменнен жоғары қарай белгіленеді дегенді білдіреді. Орталық нүкте "K10" деп ноталанады. Осы нотация түрі Pente.org, Brainking.com, iggamecenter және Vint.ee сайттарында онлайн ойындарда қолданылады.
The newer system is notated similarly to the algebraic notation system used in chess, where horizontal values are notated by letters and vertical values are notated by numbers. In Pente this means the board is notated A through T moving left to right and 1 through 19 moving upwards. The center point is notated as "K10." This form of notation is used for online play on Pente. org, Brainking. com, iggamecenter and Vint. ee.