Кішкентай Будда: Жаңа өмір іздеуі

Кіріспе

Кішкентай Будда – 1993 жылы Бернардо Бертолуччи режиссерлік еткен драмалық фильм. Сценарийін Руди Вурлитцер мен Марк Пепло жазды, ал продюсері – Бертолуччидің тұрақты серігі Джереми Томас. Италия, Франция және Ұлыбританияның халықаралық бірлесіп түсірген бұл фильмде Крис Исаак, Бриджит Фонда және Киану Ривз ханзада Сиддхартха (ағартуға жетпес бұрынғы Будда) рөлінде ойнады.

Сюжет

Бутанның монастырында тұратын тибет буддистік монахтар (Ринпунг дзонг), лама Норбу басшылығымен, ұлы буддистік ұстаз лама Дорженің қайта туған баланы іздеп жүр. Лама Норбу және оның серіктері лама Дорже қайта туған балаға үміткерді тапты деп санайды: Сиэтлде тұратын архитектор мен мұғалімнің жас ұлы, америкалық Джесси Конрад. Монахтар баламен кездесу үшін Сиэтлге келеді. Джесси монахтар мен олардың өмір салтына қызығады, бірақ оның ата-анасы, Дин мен Лиза, күдікпен қарасады, ал бұл күдік лама Норбу Джессиді Бутанға сынаққа алып кетуді қалағанын естігенде, жаушылыққа айналады. Алайда, Диннің жақын досы мен әріптесінің бірі банкротқа ұшырап, өзіне қол жұмсағаннан кейін, ол ойын өзгертеді. Содан кейін Дин Джессимен бірге Бутанға саяхаттауға шешім қабылдайды. Непалда тағы екі бала кездеседі, олар да қайта тууға үміткер: Раджу мен Гита. Ежелгі Непалда (Лумбини) Сиддхартха есімді ханзада өзінің ыңғайлы және қорғалған өмірінен бас тартып, жалпы әлемдік азап проблемасын шешу үшін саяхатқа шығады. Ол өмірдің, сананың және шындықтың мәні туралы терең шындықтарды біледі. Соңында ол Сиддхартханы жаңылыстырып, жоюға тырысатын Марамен (эгоны бейнелейтін демон) күреседі. Өзінің эгосының иллюзиялық табиғатын толық түсінгеннен кейін, Сиддхартха ағартушылыққа жетеді және Буддаға айналады. Кейінірек, үш баланың да лама Дорженің қайта тууы екені анықталады – оның денесі (Раджу), сөзі (Гита) және санасы (Джесси) жеке көріністері. Джессидің әкесі де буддизмнің маңызды шындықтарын біледі. Лама Норбу өз жұмысын аяқтағаннан кейін терең медитацияға кетеді және қайтыс болады. Қоштасу рәсімі басталғанда, лама Норбу балаларға жоғарыдан сөйлейді, оларға мейірімді болуға кеңес береді; балалар оның күлін таратуға кіріседі. Фильмнің титрлерінен кейін көрсетілетін сахнада, фильмде салынып жатқан құм мандаласы бір соққымен қиратылады.

Tibetan Buddhist monks from a monastery in Bhutan, (Rinpung Dzong), led by Lama Norbu, are searching for a child who is the rebirth of a great Buddhist teacher, Lama Dorje. Lama Norbu and his fellow monks believe they have found a candidate for the child in whom Lama Dorje is reborn: an American boy named Jesse Conrad, the young son of an architect and a teacher who live in Seattle. The monks come to Seattle in order to meet the boy. Jesse is fascinated with the monks and their way of life, but his parents, Dean and Lisa, are wary, and that wariness turns into near hostility when Norbu announces that he wants to take Jesse back with him to Bhutan to be tested. Dean changes his mind, however, when one of his close friends and colleagues commits suicide because he went broke. Dean then decides to travel to Bhutan with Jesse. In Nepal, two children who are also candidates for the rebirth are encountered, Raju and Gita. In ancient Nepal (Lumbini), a prince called Siddhartha turns his back on his comfortable and protected life, and sets out on a journey to solve the problem of universal suffering. As he progresses, he learns profound truths about the nature of life, consciousness, and reality. Ultimately, he battles Mara (a demon representing the ego), who repeatedly tries to divert and destroy Siddhartha. Through the final complete realization of the illusory nature of his own ego, Siddhartha attains enlightenment and becomes the Buddha. Sometime later, it is found that all three children are rebirths of Lama Dorje, separate manifestations of his body (Raju), speech (Gita), and mind (Jesse). A ceremony is held and Jesse's father also learns some of the essential truths of Buddhism. His work finished, Lama Norbu enters a deep state of meditation and dies. As the funeral ceremony begins, Lama Norbu speaks to the children, seemingly from a higher plane, telling them to have compassion; the children are then seen distributing his ashes. In a post credits scene, the sand mandala that was seen being constructed during the movie is destroyed with a stroke.

Кастинг

Фильмде үш тибеттік қайта туған жоғары лама, сондай-ақ тулькус немесе ринпоче ретінде белгілі. "Мен шынайысын қаладым", - деді Бертолуччи. Құрметті Кхёнгла Рато Ринпоче Бутан монастырінің аббаты рөлін ойнайды. Дзонгсар Жамянг Кхенце Ринпоче фильмнің соңына қарай пайда болады, Лама Норбу түн бойы медитация жасап отырғанда, сондай-ақ кеңесші ретінде тибеттік монахтардың жасаған әрбір қимылын және ритуалдарын қадағалады. Согьял Ринпоче фильмнің басындағы бөлімдерде Кхенпо Тензин рөлінде көрінеді. Кейіннен Кхенце Ринпоче туралы "Менің кемел мұғалімімнің сөздері" атты деректі фильмде оның фильмдегі рөлі және Бертолуччимен қысқа сұхбат талқыланады.

Шығару

Фильмнің әлемдік тұңғыш көрсетілімі Францияда 1993 жылдың 1 желтоқсанында 187 экранда болды.