Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Француз католик теологы және ұстазы Николя Исамбер (1565 немесе 1569 – 14 мамыр, 1642) – француз, католик теологы және өмірінің соңына дейін Сорбоннада оқытумен айналысқан.
French Roman Catholic theologian and teacher
Nicolas Ysambert (1565 or 1569—May 14, 1642) was a French, Roman Catholic theologian, and lifelong teacher at the Sorbonne.
Өмір
Орлеанда туған Исамбер Сорбоннада теологияны оқыды және 1598 жылы колледждің мүшесі (socius) атанды. Одан кейін ол теологияны осыншалықты табыспен оқытты ki, халық назарына ілікті. 1616 жылы король Людовик XIII католиктер мен протестанттар арасындағы даулы мәселелерді зерттеу үшін Сорбоннада жаңа теология кафедрасын құрды. Кафедра меңгерушісі әр жұмыс күні бір сағат лекция оқып, содан кейін аудиториясымен жарты сағат бойы еркін әңгімелесуге міндетті болды. Исамберт корольдің бұл тағайындауымен орын алды, король осы мәселеде тағайындау құқығын өзіне сақтап қалған еді. Бұл тағайындау өзіндік құрмет болғанмен, Исамбертке берілген мақтаулармен одан да артық бағаланды. Оны тағайындаған патенттік хаттарда король оның біліктілігін, мәртебесін, теологиядағы тәжірибесін, даулы мәселелерді және басқа ғылымдарды жоғары бағалады. Тағайындалғаннан бастап, оның курсының қолжазбаларынан көрініп тұрғандай (олардың бірі 1618 жылы басталған Тулуза кітапханасында сақтаулы), Исамберт Томас Аквиннің «Теологиялық жиынтығын» (Summa Theologica) хаттарының негізі ретінде қабылдады және оқытушылық қызметінің соңына дейін оған түсіндірмелер жазған сияқты. Оның сабақтары оған өмір бойы сақталған зор беделді сыйлады. Теология факультетінің кеңестерінде ол Спалатроның адасқан архиепискобы Марк Антонио де Доминиске, сондай-ақ шіркеулік иерархияға қарсы «De republica christiana» еңбегінің авторына қарсы бағытталған айыптамаға қатысқандығымен ерекше көзге түсті. Ол факультетке бұл еретикалық ілімді бірінші болып көрсетіп, оның айыпталуына ықпал етті. Эдмонд Ричер теология факультетінде біршама өзгертілген галликанизмді жаңғыртуға тырысқанда, Исамберт теолог Дювальмен бірге Киелі Тақтың құқықтарын ынталы түрде қорғады. Біліміне қоса Исамберт өмірде қатаңдыққа, ой-өрісінің беріктігіне, сондай-ақ ар-ұжданға байланысты мәселелерді шешуде жоғары бағаланатын дәлдік пен әділдік сезіміне ие болды. Ол Парижде дүние салды.
Born at Orléans, Ysambert studied theology at the Sorbonne and was made a fellow (socius) of the college in 1598. Thenceforth he professed theology with such success as to attract public attention. In 1616 King Louis XIII founded at the Sorbonne a new chair of theology for the study of the controversial questions between Catholics and Protestants. The professor in charge had to give on every working day an hour's lecture followed by a half hour of familiar conference with his auditors. Ysambert was appointed to this chair by the king, who in this instance had reserved to himself the nomination. This appointment, which was an honour in itself, was still more enhanced by the eulogies bestowed on Ysambert in the letters patent which designated him, wherein the king praises his competence and station, and his experiences in theology, controversial matters, and other sciences. From the time of his appointment as is evident from the manuscripts of his course, one of which is preserved at the library of Toulouse, which was begun in 1618, Ysambert took as the basis of his letters the Summa Theologica of Thomas Aquinas upon which he seems to have commentated until the end of his career of teaching. His lessons won him a wide reputation, which he retained until his death. In the councils of the theological faculty he was chiefly distinguished for his share in the censure directed against Marc Antonio de Dominis, the apostate Archbishop of Spalatro, and author of De republica christiana, against ecclesiastical hierarchy; he was the first to point out the heretical doctrine to the faculty and he brought about its condemnation. When Edmond Richer laboured to revive in the theological faculty a somewhat modified Gallicanism, Ysambert with the theologian Duval became the zealous defender of the rights of the Holy See. To learning Ysambert joined great strictness of life, solidity of judgment, and a precision and sense of justice much appreciated in the decision of cases of conscience. He died at Paris.