Тони Такитани: Жазықсыз жаңғырықтар

Кіріспе

Тони Такитани (トニー滝谷) — Харуки Муракамидің әңгімесі негізінде түсірілген, 2004 жылы Джун Ичикава режиссерлік еткен жапон фильмі.

Шабыт

Харуки Мураками Мауи аралындағы қолдан келген заттар сататын дүкенде "Тони Такитани, Үй (D)" деп жазылған сары футболканы көріп, Тони Такитани есіміне қызығушылық танытты. Сол кезде Такитани сайлауға түсіп жатқан еді. Мураками оның өміс баянын осы шағын әңгіме түрінде жазуға бекінді.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Жапониялық джаз тромбонисі Такитани Шозабуро Екінші дүниежүзілік соғысты Қытайда өткізеді. Шозабуро түрмеге қамалады, көптеген тұтқындары өлімге ұшыратылады. Ол өлімге кесіледі деп күтеді, ал оны камера еденінде жиырылып жатқан күйде көрсетеді. Бірақ ол аман қалады және 1946 жылы Жапонияға оралады, онда анасының туысынан болатын алыс туысына үйленеді. Бір жылдан кейін олардың Тони есімді ұлы туады, бірақ Тонидің анасы оны дүниеге әкелгеннен үш күн өткен соң қайтыс болады. Шозабуро саяхаттап, көбінесе үйде болмайды. Тонидің америкалық есіміне байланысты, адамдар оған жиі таңғажайып немесе кейде жаулықпен қарайды. Сондықтан ол жалғыз уақыт өткізуді қадірлейді. Тони сурет салуға қызығушылық танытады, бірақ эмоциядан гөрі дәлдікті жоғары қояды. Есейген соң техникалық суретші болып жұмыс істейді. Тони киім сатып алуға құмар жас клиент Эйкоға ғашық болады. Бесінші кездесуінде оған үйлену ұсынысын жасайды, бірақ ол біраз уақыттан бері басқа біреумен жүргенін және ойлануға уақыт керек екенін айтады. Ақырында Эйко келіседі, екеуі үйленеді. Эйко мен Тони бірге өте бақытты болса да, оның сатып алуға құштарлығы мәселе тудырады: Эйко соншама көп киім мен аяқ киім жинап алады, үйдегі бір бөлме оларға толығымен арналады. Осы мәселені мойындағаннан кейін бірнеше күн өткен соң, ол сүйікті бутикке барып, пальто мен көйлекті қайтарып береді. Киімдерді қайтарғаннан кейін Эйко бастапқыда жеңілдегендей сезінеді, бірақ жол астындағы жарықта күтіп тұрғанда, олардың түсі, стилі және текстурасы туралы ойлана бастайды. Жарық ауысып, апат болады, нәтижесінде Эйко қаза табады. Тони қатты қайғыға батып, Хисаконы жұмысқа алып, әйелінің киімдерін жұмыста киюін талап етеді. Хисако Эйконың киімдерін көргенде жылай бастайды. Сол күні Тони көмекші жалдамай, киімдерді сатады. Әйелі қайтыс болғаннан екі жыл өткен соң, Тонидің әкесі қайтыс болады, оның тромбоны мен джаз пластинкаларының жинағын қалдырады. Тони тромбон мен пластинкаларды Эйко киімдерін сақтаған бөлмеде сақтайды. Бір жылдан кейін Тони пластинкаларды және тромбонды сатады. Ол сондай-ақ көптеген қағаз заттарын өртеп жібереді. Бір күні кешке гала-шарада жас жігіт Тониге жақындап, Эйкоға үйленбес бұрын танысқан жігіт екенін айтады. Ол Эйко туралы сыни пікір білдіреді. Тони оны сөкпей, кетеді. Тони енді бос бөлменің еденінде жатыр, бұл Қытайдағы түрмеде әкесінің отырған қалпын еске түсіреді. Ол Хисако туралы ойлайды. Соңында Тони Хисакоға қоңырау шалады, бірақ ол телефонды көтеріп алуға үлкермейді.

Takitani Shozaburo, a jazz trombonist from Japan, spends the Second World War in China. Shozaburo is imprisoned and many of his fellow inmates are executed. He expects he will be executed, and he is shown curled up on the floor of his cell. However, he survives and in 1946 returns to Japan where he marries a distant relative on his mother's side. A year later they have a child, Tony, but Tony's mother dies three days after giving birth to him. Shozaburo continues to travel and is away from home most of the time. Because of Tony's Americanised name, people often react oddly or sometimes with hostility to him. As such, he finds it natural to spend time alone. Tony develops an interest in drawing but prefers accuracy over emotion. As an adult he gets a job as a technical illustrator. Tony falls in love with a young client, Eiko, who is obsessed with shopping for clothes. On their fifth date he proposes to her, but she says she has been seeing someone else for some time, and that she will think it over. Eventually Eiko accepts, and they are married. Although Eiko and Tony are very happy together, they recognise that her shopping is becoming a problem: Eiko accumulates so many clothes and shoes that an entire room in the house is dedicated to them. Several days after acknowledging the issue, she decides to drive to her favourite boutique to return a coat and dress. After having returned the clothes, Eiko initially feels a sense of release, but whilst waiting at a traffic light, she begins to think about their colour, style, and texture. The light changes, and there is a crash in which Eiko is killed. Tony is completely distraught and sets about hiring an assistant, Hisako, with the one condition that she should wear his wife's clothes to work. When Hisako sees Eiko's clothes, she begins to cry. Later that day Tony decides not to hire an assistant and sells the clothes instead. Two years after his wife's death, Tony's father dies, leaving behind his trombone and his collection of jazz records. Tony keeps the trombone and the records in the room where Eiko used to keep her clothes. After a year Tony sells the records and the trombone. He also burns many of his paper belongings. One evening at a gala event, a young man approaches Tony and introduces himself as the other man Eiko was seeing before she married Tony. He speaks disparagingly of Eiko. Tony rebukes him and leaves. Tony lies on the floor of the now empty room, mirroring the position of his father in the prison cell in China. He thinks about Hisako. Finally Tony calls Hisako but puts the phone down before she can answer.

Қабылдау

Metacritic сайтында 22 сыншының пікіріне сүйенгенде 100 балдық шкала бойынша 80 балдық орташа есеп көрсетілген, бұл "көбінесе жағымды пікірлерді" білдіреді. "Нью-Йорк Таймс" газеті оны "көңілді әрі күтпегендей өткір әсер ететін нәзік фильм" деп сипаттайды.