Кіріспе
Бір әрекетті міндетті немесе нақтылайтын заңдар – ой-пікір мектебі. Оң заңдар (link=no) – адам жасаған, бір әрекетті міндетті немесе нақтылайтын заңдар. Позитивтік құқық жеке тұлға немесе топ үшін нақты құқықтарды белгілеуді де сипаттайды. Этимологиялық тұрғыдан алғанда, бұл атау "позит" етістігінен туындаған. Позитивтік құқық ұғымы табиғи құқықтан өзгеше, ол заң актісі арқылы емес, "Құдай, табиғат немесе ақыл-ойы" арқылы берілген құқықтарды қамтиды. Позитивтік құқық белгілі бір уақытта (қазіргі немесе өткен) және белгілі бір жерде қолданылатын заң ретінде сипатталады, оған заңдық және сот шешімдері кіреді, олардың барлығы міндетті. Нақтырақ айтқанда, позитивтік құқық – "ұйымдастырылған құқықтық қоғамды басқару үшін тиісті билік органдарымен нақты қабылданған заң" деп сипатталады.
the school of thought
Positive laws (links=no) are human made laws that oblige or specify an action. Positive law also describes the establishment of specific rights for an individual or group. Etymologically, the name derives from the verb to posit. The concept of positive law is distinct from natural law, which comprises inherent rights, conferred not by act of legislation but by "God, nature, or reason." Positive law is also described as the law that applies at a certain time (present or past) and at a certain place, consisting of statutory law, and case law as far as it is binding. More specifically, positive law may be characterized as "law actually and specifically enacted or adopted by proper authority for the government of an organized jural society."
Lex humana және lex posita арасындағы айырмашылық
Томас Аквинский адам жасаған заңды (lex humana) және оң заңды (lex posita немесе ius positivum) біріктірді. Дегенмен, олардың арасында нақты айырмашылық бар. Адам жасаған заң заңның шығу тегін (яғни, оны кім қабылдады) қарастырса, оң заң оның заңдылығын қарастырады. Оң заң – оны жасаған адамның еркімен қабылданған заң, сондықтан адам жасаған оң заңдай, құдайлық оң заң да болуы мүмкін. Оң заң теориясы оны қабылдаған биліктерден туындайды. Бұл заңның қажеттілігі жеке тұлғалардың, басқарылатын азаматтардың құқықтарын қорғау, азаматтық дауларды шешу және қоғамда тәртіп пен қауіпсіздікті сақтау үшін мемлекет тарапынан қабылдануында немесе жариялануында. "Lex posita" сөзбе-сөз аударғанда, "бекітілген заң" мағынасын береді, "оң заң" емес. "Summa contra Gentiles" еңбегінде Томас былай дейді: "Si autem lex sit divinitus posita, auctoritate divina dispensatio fieri potest (егер заң құдайлық түрде берілген болса, онда құдайлық билікпен де рұқсат етуге болады)" және "Lex autem a Deo posita est (бірақ заңды Құдай белгіледі)". Мартин Лютер де, Хуан де Торкемада да құдайлық оң заң идеясын мойындады. Томас Маккензи заңды төрт бөлікке бөлді: құдайлық оң заң, табиғи заң, тәуелсіз мемлекеттердің оң заңы және халықаралық заң. Біріншісі, құдайлық оң заң, "діннің міндеттеріне қатысты" және аян арқылы алынған. Ол оны "тек ақылмен танылатын, аянның көмегінсіз" Құдайдың табиғи заңынан ажыратты. Үшіншісі, тәуелсіз мемлекеттердің оң заңы, "мемлекеттегі жоғарғы билік" бекіткен заң. Басқаша айтқанда, бұл адам жасаған оң заң. Төртіншісі, халықаралық заң, "тәуелсіз мемлекеттердің бір-бірімен қарым-қатынасын" реттейді. Томас Аквинский құдайлық оң заң мен адам жасаған оң заң идеясымен қиындық көрмейді, себебі ол заңды қабылдаушыға, ол адам болсын немесе Құдай болсын, ешқандай талап қоймайды. Алайда, басқа философтар үшін құдайлық және адам жасаған оң заң идеясы түсініксіз болып көрінді. Томас Гоббс пен Джон Остин екеуі де соңғы биліктің болуын жақтады. Томизм (және Маккензи) билікті рухани (Құдай) және уақытша (Маккензидің "мемлекеттегі жоғарғы билігі") деп бөлсе, Гоббс пен Остин заңның соңғы көзі ретінде біртұтас, бөлінбеген билікті іздеді. Бұл мәселенің қиындығы – егер адамдар құдайлық оң заңға бағынса, уақытша билік болуы мүмкін емес, ал егер құдайлық оң заң барлық адамдарға қолданбаса, онда Құдай да биліктің иесі бола алмайды. Гоббс пен Остин бұған құдайлық оң заңның бар екенін жоққа шығару арқылы және билікті адамдарға беру арқылы жауап берді, бірақ олар құдайлық табиғи заңға бағынады. Уақытша билік – биліктің иесі және Құдайдың табиғи заңын адамның оң заңына аударуға жауапты. Джеймс Бернард Мерфи былай түсіндіреді: "біздің философтарымыз көбінесе оң терминін адам жасаған заңды нақты белгілеу үшін қолдануға тырысса да, бұл термин мен ұғым оған толыққанды сәйкес келмейді. Құдайдың барлық заңдары бастапқыда оң заң болып табылады, және олардың көпшілігі мазмұны бойынша да оң заң".
Құқықтық позитивизм
Бұл термин кейде заң философиясының позитивтік құқықтану бағытына қатысты қолданылады, ол табиғи құқық және құқықтық реализм мектептерінен өзгеше. Әртүрлі философтар оң заң мен табиғи заңның құндылығын салыстыратын теориялар ұсынды. Брно мектебінің нормативтік теориясы оның ұйқастығына байланысты оң заңға басымдық берді. Классикалық либерал және либертариан философтар көбінесе құқықтық позитивизмге қарағанда табиғи заңды жоғары қояды. Француз философы Жан Жак Руссо үшін оң заң – ішкі кедергілерден құтылу. Құқықтық позитивизмнің ХХ ғасырдағы негізгі жақтаушыларының қатарында Ханс Келсен (1940 жылға дейінгі еуропалық және 1973 жылы қайтыс болғанға дейінгі американдық кезеңдерінде) және британ философы Х. Л. А. Харт болды.