Роберт Холл – жаңазеландиялық альпинист, Эверестке бес рет көтерілген. 1996 жылы трагедияда қаза тапты. «Жұқа ауа» кітабы мен «Эверест» фильміндегі оқиға.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жаңа Зеландиялық альпинист (1961–1996)
New Zealand mountaineer (1961–1996)
Роберт Эдвин Холл (14 қаңтар 1961 – 11 мамыр 1996) – Жаңа Зеландиялық альпинист. Ол 1996 жылы Эверест тауына жасалған экспедицияның бас гиді болды, сол экспедиция барысында ол, тағы бір гид және екі клиент қаза тапты. Экспедиция туралы ең көп сатылған есеп Джон Кракауэрдің "Into Thin Air" кітабында жазылған, ал экспедицияның оқиғасы 2015 жылы "Эверест" фильмінде бейнеленді. Қаза болған кезде Холл Эверест шыңына бесінші рет көтерілген еді, ол кезде ол шерпа емес альпинистердің ішінде ең көп шыңға шыққан адам болды. Холл өзінің болашақ әйелі, дәрігер Ян Арнольдпен 1990 жылы Эверестке шығу әрекеті кезінде танысты. Холл мен Арнольд алғашқы кездесуі үшін Денели тауына көтеріліп, кейіннен үйленді. 1993 жылы Холл мен Арнольд Эверест шыңына бірге көтерілді, бұл Холлға "Adventure Consultants" фирмасын өздігінен басқаруға мүмкіндік берді. 1996 жылға қарай Холл отыз тоғыз альпинисті Эверест шыңына жеткізген. Басшылықпен шыңға көтерілу бағасы – 65 000 АҚШ доллары – басқа экспедицияларға қарағанда едәуір жоғары болғанымен, Холлдың сенімділігі мен қауіпсіздігіне әлемнің түкпір-түкпірінен клиенттер ағылып келді. Роб Холл альпинистік әлемде "тау ешкісі" немесе "шоумен" ретінде белгілі болды. 1994 жылы Королеваның туған күніне орай, Холл альпинизмге сіңірген қызметі үшін Британ империясы орденінің мүшесі болып тағайындалды.
Robert Edwin Hall (14 January 1961 – 11 May 1996) was a New Zealand mountaineer. He was the head guide of a 1996 Mount Everest expedition during which he, a fellow guide, and two clients died. A best selling account of the expedition was given in Jon Krakauer's book Into Thin Air, and the expedition has been dramatised in the 2015 film Everest. At the time of his death, Hall had just completed his fifth ascent to the summit of Everest, more at that time than any other non Sherpa mountaineer. Hall met his future wife, physician Jan Arnold, during his Everest summit attempt in 1990. Hall and Arnold climbed Denali for their first date and later married. In 1993, Hall and Arnold climbed to the summit of Everest together. leaving Hall to run Adventure Consultants on his own. By 1996, Hall had guided thirty nine climbers up to the top of Everest. Although the price of a guided summit attempt – US$65,000 – was considerably higher than that of other expeditions, Hall's reputation for reliability and safety attracted clients from all over the world. Rob Hall was well known in the mountaineering world as the "mountain goat" or the "show". In the 1994 Queen's Birthday Honours, Hall was appointed a Member of the Order of the British Empire, for services to mountaineering.
1996 жылы Эверест апаты
Adventure Consultants компаниясының 1996 жылғы Эверест экспедициясы сегіз клиент және үш жетекші (Холл, Майк Грум және Энди Харрис) құрамында болды. Клиенттердің арасында Outside журналының тілшісі Джон Кракауэр де бар еді. Холл Outside компаниясымен келісім шарт жасады; ол олардың бір жазушысын шыңға жеткізгені үшін жарнамалық алаң мен Эверестке коммерциялық экспедициялардың артуы туралы мақала алды. 1996 жылдың 10 мамырында, түн ортасынан кейін Adventure Consultants экспедициясы Оңтүстік қыраттан (South Col) IV лагерінен шыңға қарай жолға шықты. Оларға Скотт Фишердің Mountain Madness компаниясының альпинистері, сондай-ақ Тайвань және Үндістан үкіметтері ұйымдастырған экспедициялар қосылды. Экспедициялар дереу кешігулерге тап болды. Хиллари сатысына жеткенде альпинистер ешқандай бекітілген арқанның жоқ екенін анықтады және жетекшілер арқандарды орнатуды аяқтағанша бір сағаттап күтуге мәжбүр болды (Роб, десе де, 1996 жылы таудың көп бөлігін бекітті). Бір күні 33 альпинист шыңға шығуға тырысқандықтан және Холл мен Фишер альпинистерден бір-бірінен 150 метрден аспайтын қашықтықта болуын сұрағандықтан, Хиллари сатысындағы жалғыз бекітілген арқанда тығырық пайда болды. Көптеген альпинистер түскі сағат 14:00-ге дейін шыңға жете алмады, бұл түн құлай бастағанда IV лагеріне оралу үшін соңғы қауіпсіз уақыт еді. Холлдың шерпы, Анг Дордже, және басқа шерпалар клиенттерді күтіп шыңға жетті. Сағат 15:00-ге жуық олар төмен түсе бастады. Төмен түсіп бара жатқанда Анг Дордже Хиллари сатысының үстінде клиент Дуг Хансенді кездестіріп, төмен түсуге бұйрық берді. Хансен бас тартты. Холл оқиға орнына келгенде, басқа клиенттерге көмектесу үшін шерпаларды төмен жіберіп, қосымша оттегісі бітіп қалған Хансенге көмектесу үшін қалатынын айтты. Кешкі сағат 17:00-де Эвересттің оңтүстік-батыс бетіне қарлы дауыл соғып, көрінуді нашарлатты және IV лагеріне қайту жолын жойды. Содан кейін Холл көмек сұрап радио байланысына шығып, Хансен есінен танығанын, бірақ әлі тірі екенін хабарлады. Adventure Consultants жетекшісі Энди Харрис сағат 17:30-да су және қосымша оттегімен Хиллари сатысына көтеріле бастады. 11 мамырда, таңғы сағат 04:43-те, дауыл басталғанынан кейін шамамен он екі сағат өткен соң, Холл радио арқылы хабарласып, Оңтүстік шыңында екенін айтты. Ол Харрис екі адамға жеткенін, бірақ Хансен түнде қайтыс болғанын және Харрис та жоғалып кеткенін хабарлады. Холл оттегі баллонынан дем алмады, өйткені оның редукторы мұзбен бітелген еді. Сағат 09:00-ге дейін Холл оттегі маскасын бекітті, бірақ оның қол-аяқтарының қатты суынуы бекітілген арқандармен жүруді қиындатты. Түстен кейін ол базалық лагерьге радио арқылы хабарласып, әйелі Ян Арнольдқа спутниктік телефон арқылы қоңырау шалуын өтінді. Соңғы байланысы барысында ол өзін жақсы сезініп, оған: "Жақсы ұйықта, жаным. Тым көп уайымдамаңыз" деді. Ол одан кейін көп ұзамай қайтыс болды. Оның денесін 23 мамырда IMAX экспедициясының альпинистері тапты және ол әлі күнге дейін Оңтүстік шыңының төменгі жағында жатыр. 1999 жылғы Жаңа Зеландияның батырлық наградаларында Холл өз ісі үшін Жаңа Зеландияның Батырлық жұлдызымен марапатталды.
Adventure Consultants' 1996 Everest expedition consisted of eight clients and three guides (Hall, Mike Groom, and Andy Harris). Among the clients was Jon Krakauer, a journalist on assignment from Outside magazine. Hall had brokered a deal with Outside; he would guide one of their writers to the summit in exchange for advertising space and a story about the growing popularity of commercial expeditions to Everest. Shortly after midnight on 10 May 1996, the Adventure Consultants expedition began a summit attempt from Camp IV, atop the South Col. They were joined by climbers from Scott Fischer's Mountain Madness company, as well as expeditions sponsored by the governments of Taiwan and India. The expeditions quickly encountered delays. Upon reaching the Hillary Step, the climbers discovered that no fixed line had been placed, and they were forced to wait for an hour while the guides installed the ropes (Rob nonetheless "fixed most of the mountain in 1996"). Since some 33 climbers were attempting to reach the summit on the same day, and Hall and Fischer had asked their climbers to stay within 150 m of each other, there were bottlenecks at the single fixed line at the Hillary Step. Many of the climbers had not yet reached the summit by 2:00 pm, the last safe time to turn around to reach Camp IV before nightfall. Hall's Sardar, Ang Dorje Sherpa, and other climbing Sherpas waited at the summit for the clients. Near 3:00 pm, they began their descent. On the way down, Ang Dorje encountered client Doug Hansen above the Hillary Step, and ordered him to descend. Hansen refused. When Hall arrived at the scene, he sent the Sherpas down to assist the other clients, and stated that he would remain to help Hansen, who had run out of supplementary oxygen. At 5:00 pm, a blizzard struck the Southwest Face of Everest, diminishing visibility and obliterating the trail back to Camp IV. Shortly afterward, Hall radioed for help, saying that Hansen had fallen unconscious but was still alive. Adventure Consultants guide Andy Harris began climbing to the Hillary Step at 5:30 pm with water and supplementary oxygen. On 11 May, at 4:43 am, close to twelve hours after the blizzard had started, Hall radioed down and said that he was on the South Summit. He reported that Harris had reached the two men, but that Hansen had died sometime during the night and that Harris was missing as well. Hall was not breathing bottled oxygen, because his regulator was too choked with ice. By 9:00 am, Hall had fixed his oxygen mask, but indicated that his frostbitten hands and feet were making it difficult to traverse the fixed ropes. Later in the afternoon, he radioed to Base Camp, asking them to call his wife, Jan Arnold, on the satellite phone. During this last communication, he reassured her that he was reasonably comfortable and told her, "Sleep well my sweetheart. Please don't worry too much." He died shortly thereafter. His body was found on 23 May by mountaineers from the IMAX expedition, and still remains just below the South Summit. In the 1999 New Zealand bravery awards, Hall was posthumously awarded the New Zealand Bravery Star for his actions.
Медиа қамту
Джон Кракауэр апаттан кейін көп ұзамай "Outside" журналында мақала және "Into Thin Air" атты кітап жариялады. Екі жағдайда да ол жоғалған бекітілген арқандардың салдарынан туған кешігулер, сондай-ақ гидтердің сағат 14:00-де кері қайту уақытын міндетті етпеу шешімінің өлімге себеп болғанын болжады. Крактауэрді Холлдың жесірі соңғы әңгімелерін жариялағаны үшін сынады. Холлдың жоғарғы шыңнан жіберген радиохабары үйдегі әйеліне тікелей қосылды. Холлдың әйелімен соңғы сөйлескен сөздері кітапта қайта басылды. "Into Thin Air: Death on Everest" – 1996 жылғы Эверест апаты туралы түсірілген телефильм, онда Роб Холл рөлін Натаниел Паркер ойнады. "Seconds From Disaster" сериясы 1996 жылғы оқиға туралы "Өлім аймағына қадам" атты эпизодты жариялады. Эпизодта Роб Холлдың қиын жағдайы кеңінен көрсетілген. Нил Финннің "The Climber" әні Роб Холлдың өліміне арналған. 1996 жылы Эверестке шыққан Дэвид Бриширс режиссерлік еткен тағы бір деректі фильм "Эверест үстіндегі дауыл" 2008 жылы PBS бағдарламасында "Frontline" көрсетілімінде эфирге шықты. "Everest" (2015) көркем фильмі, оқиғаға негізделген, Working Title Films және Universal Pictures компанияларымен әзірленді, режиссері – Балтасар Кормакур. Роб Холл рөлін Джейсон Кларк ойнайды. Роб Холл – британ композиторы Джобби Талботтың 2015 жылғы "Everest" операсының кейіпкері, ол 1996 жылғы Эверест апатының маңызды эпизодтарын көрсетеді. Anjan Dutt-тың "Keu Gaan Gaye" альбомынан "Mr. Hall" әні Роб Холлдың мұрасына арналған.
Jon Krakauer published an article in Outside and a book called Into Thin Air shortly after the disaster. In both, he speculated that the delays caused by the missing fixed ropes, as well as the guides' decision not to enforce the 2:00 pm turnaround time, were responsible for the deaths. Krakauer was criticised by Hall's widow for publishing their last conversation. Hall's radio transmission from the summit ridge was patched through and connected to his wife at home. The transcription of Hall's final conversation with his wife was reprinted in the book. Into Thin Air: Death on Everest, a TV movie on the 1996 Everest disaster, starred Nathaniel Parker as Rob Hall. The series Seconds From Disaster published an episode about the 1996 incident called "Into The Death Zone". Rob Hall's ordeal is heavily covered in the episode. The Neil Finn song "The Climber" was inspired by Rob Hall's death. Another documentary directed by David Breashears, who was on Everest in 1996, "Storm Over Everest" aired on the PBS program Frontline in 2008. A feature film based on the events titled Everest (2015) was developed by Working Title Films and Universal Pictures, and directed by Baltasar Kormákur. Rob Hall is portrayed by Jason Clarke. Rob Hall is a character in the opera Everest (2015) by British composer Joby Talbot, which follows the major episodes of the 1996 Mount Everest disaster. The Anjan Dutt song "Mr. Hall" from the album Keu Gaan Gaye is based on Rob Hall's legacy.