Еңбек көлемділігі және капитал көлемділігі: экономикалық дамуға әсері
Labor intensity
Еңбек интенсивтігі – өндірістегі еңбектің үлесі. Индустрияландырумен кері байланысты. Дамытушы елдер үшін еңбек интенсивті өнеркәсіп дамуға көмектеседі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Еңбек қарқындылығы – кез келген процесте қолданылатын еңбектің капиталға шаққандағы салыстырмалы мөлшері. Оның кері шамасы – капитал қарқындылығы. Еңбек қарқындылығы кейде аграризммен, ал капитал қарқындылығы индустриализммен байланыстырылады. Еңбек қарқындылығы 1700 жылдардың соңында басталған өнеркәсіптік революциядан бері азайып келеді, ал капитал қарқындылығы 20 ғасырдың екінші жартысынан бері экспоненциалды түрде өсуде.
Labor intensity is the relative proportion of labor (compared to capital) used in any given process. Its inverse is capital intensity. Labor intensity is sometimes associated with agrarianism, while capital intensity is sometimes associated with industrialism. Labor intensity has been declining since the onset of the Industrial Revolution in the late 1700s, while its inverse, capital intensity, has increased nearly exponentially since the latter half of the 20th century.
Экономикадағы рөлі
Дамып келе жатқан және дамушы экономикалар үшін еңбекке көп күш жұмсалатын өнеркәсіптік құрылым, жылдам экономикалық даму үшін капиталға көп күш жұмсалатын құрылымнан артық болуы мүмкін. Бай емес және кірісі төмен елдер үшін еңбекке көп күш жұмсалатын өндірістер экономикалық өсім мен гүлденуді әкелуі мүмкін. Көп жағдайда, мұндай төмен кірісті елдер капиталдың жетіспеушілігінен зардап шегеді, бірақ Африканың кейбір елдері сияқты, мол жұмыс күшіне ие. Мұндай мол жұмыс күшін пайдалану өнеркәсіптік өсуге алып келуі мүмкін. Қытайда жұмыс күші көп, ал өндіріс саласы елдің жалпы ішкі өнімінің шамамен 35 пайызын құрайды. Сонымен қатар, ел әлемдегі жетекші өндіріс орталықтарының біріне айналды, тұрмыстық электр құралдары, киім-кешек, ойыншықтар, аяқ киім және жеңіл өнеркәсіптік өнімдер сияқты тауарлардың ірі жеткізушісі болып табылады. Жұмыспен қамту мен қосылған құн арақатынасы өндірістің еңбек интенсивтілігін көрсетеді. Бұл көрсеткіш, әрбір қосылған құн бірлігі үшін қанша еңбек жұмсалатынын анықтайды. Бұл екі көрсеткіш – еңбек интенсивтілігін өлшеудің әртүрлі тәсілдері. Олардың ешқайсысы өздігінен артық емес, көрсеткішті таңдау назар аудару қажетті мәселеге байланысты. Дегенмен, бұл екі көрсеткіштің де шектеулері бар: олар тек тікелей еңбек интенсивтілігін өлшейді және секторлардың экономиканың басқа секторларымен байланысын ескермейді. Мысалы, белгілі бір сектордың өзі еңбекке аса қажеттілік танытпауы мүмкін, бірақ ол еңбекке көп күш жұмсалатын басқа секторлардың өнімдерін (түсім ретінде) пайдалана алады. Мұны шешудің бір жолы – секторлар бойынша жұмыспен қамту мультипликаторларын қарастыру. Жұмыспен қамту мультипликаторлары, экономика бойынша жұмыс орындарының қандай өсуі (немесе азаюы) белгілі бір сектордың соңғы өнімінің өсуімен (немесе азаюымен) байланысты болатынын көрсетеді.
For underdeveloped and developing economies, a labor intensive industry structure can be a better option than a capital intensive one for quick economic development. For countries which are not wealthy and generate low levels of income, labor intensive industries can bring economic growth and prosperity. In most cases, these low income countries suffer from lack of capital but have an abundant labor force, such as some African countries. The use of such an abundant labor force may lead to industrial growth. China has a large workforce, and manufacturing industries contribute about 35 per cent to the country's gross domestic product. The country has also become one of the world's leading manufacturing bases, with leading suppliers of products such as household electric appliances, garments, toys, shoes and light industrial products. The ratio between employment and value added, which indicates the labor intensity of production. This measure indicates the extent to which an activity absorbs labor for each unit of value added. These two measures are different ways of measuring labor intensity, Neither is superior in itself, the choice of measure depends on the specific issue of interest. However these two measures have limited value: they only measure direct labor intensity and they exclude the extent to which sectors are linked to another sector of the economy. For instance, a given sector may itself not be particularly labor intensive, but it might utilize (as inputs) the output of other sectors that are highly labor intensive. A solution could be to consider employment multipliers by sector. Employment multipliers essentially indicate what increase (decrease) in economy wide jobs could be associated with a given increase (decrease) in final output of a sector.