Кіріспе

Канаданың Солтүстік-Батыс территорияларындағы кен орны.

Тарих

Пайн-Пойнт кен орны 19-ғасырдың соңында Форт-Резолюциядағы тері саудагерлерімен ашылған. Бірінші халықтардан қорғасын кендері туралы білгеннен кейін, 1898 жылы Клондайк іздеушілері сол жерде күміс бар деген қауесетті естігенде шағын іздеу қызығушылығы оянды. Күміс табылған жоқ, ал қорғасын кені өте бай болғанымен, оңтүстікке жақсы тасымалдаусыз оқшауланған кен орнын қазу мүмкін болмады. Алғашқы ірі барлау жұмыстары 1928–1930 жылдары бірнеше қысқа шахталар қазылып, бай кендерге бұрғылау үшін бұрғылау қондырғысы әкелінді. Бұл жұмыс Ұлы депрессия кезінде тоқтатылды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Cominco жүргізген геологиялық зерттеулер кен орындарының қалай пайда болғаны туралы жаңа теорияларға әкелді, ал 1955 жылға қарай кең ауқымды барлау бағдарламасы белдеу бойымен бірнеше мың тонна кенді анықтады. Канада үкіметі Гримшоу (Альберта) мен кен орны арасында Ұлы Құл теміржолын салды. Құрылыс 1962 жылы басталды және 1964 жылы аяқталды, содан кейін ол сол кездегі мемлекеттік корпорация – Канада Ұлттық теміржолының (CN Rail) бөлігіне айналды. CN Rail теміржол желісін сатып, оны Mackenzie Northern Railway деп аталатын қысқа желіге айналдырды, бірақ кейін CN Rail қайта сатып алды. Кен орнында ресми өндіріс 1965 жылы басталды. Cominco өзінің Pine Point деп аталатын қаласын салды. Ол жеке кәсіпорындармен аумақтық елді мекенге айналды және ең гүлденген кезеңінде шамамен 2000 тұрғыны болды. 1988 жылы кен жабылғанда, бір салалық қала жабылуға мәжбүр болды және теміржол тармағы алынып тасталды. Кен орны 69,416,000 тонна кенді өңдеуден кейін 10,785,000 тонна қорғасын мен мырыш концентратын өндіріп, тасымалдады. Металдың құрамы шамамен 2 миллион тонна қорғасын және 7 миллион тонна мырыш құрады.

2000 жылдан бері дамуы

2000 жылдары Tamerlane Ventures Inc. компаниясы кен орнын сатып алып, оны қайта іске қосуға үміттенді. Бірақ, сол кездегі металл бағасының төмен болуына байланысты бұл әрекет сәтсіз аяқталды және компания банкротқа ұшырады. 2016 жылдың желтоқсанында Darnley Bay Resources Ltd. компаниясы жобаны 8 миллион долларға сатып алып, зерттеу жұмыстары – бұрғылау және желілерді дайындау үшін көршілес елді мекендерден шамамен 20 адамды жұмысқа алды. Компанияның кен орнына 154 миллион доллар инвестиция салуы күтілуде, ал толық қуаттылықпен жұмыс істегенде 320 жұмысшы қабылданады. Компания 1980 жылдары кен үшін салынған жақын маңдағы тас жол мен теміржолдың арқасында шығындарды үнемдеуге болатынын, сондай-ақ Талтсон өзеніндегі су электр стансасынан алынатын электр энергиясын атап өтті. 2017 жылдың желтоқсанында шахта Osisko Metals компаниясына сатылды және одан әрі дамыту мүмкіндіктерін анықтау мақсатында қосымша барлау жұмыстары жүргізілуде. Pine Point жобасы қазір Pine Point Mining компаниясына тиесілі, бұл компания 2023 жылы Osisko Metals және Appian Natural Resources компанияларының бірлескен кәсіпорны ретінде құрылған.

Геология

Пайн Пойнт кен орны карбонаттық тау жыныстарда орналасқан қорғасын-мырыш кен орны (Миссисипи аңғары типіндегі кен орны) [1]. Ол шамамен ұзындығы және шамамен ені бар 80-нен астам қорғасын-мырыш минерализациясы денелерінен тұрады. Кен ерітінділердің құлдырауы (карст) құрылымдарында шоғырланған, онда сульфид минералдары Пресквиль формациясының карбонаттық қабыршақ тау жыныстарын – доломит пен әктасты – ығыстырып шығарған. Кен құрамында галена, сфалерит, марказит, пирит, доломит, кальцит, күкірт және битум кездеседі. Сульфид минералдары, әдетте, төменгі жарықша аймағынан жоғары көтерілген гидротермальдық сұйықтықтар арқылы шөгіндірген.