Кіріспе

Артштеттен сарайы (Schloss Artstetten, ) - Төменгі Австриядағы Вахау аңғарының жанындағы тарихи сарай, Артштеттен-Пёбринг муниципалитетінде орналасқан. Бұл Австрия эрцгерцогы Франц Фердинанд пен оның әйелі, Хогенберг герцогинясы Софияның соңғы бейіті.

Тарих

Артштеттен қамалы ғасырлар бойы бірнеше отбасыға тиесілі болды, 1823 жылы Австрия императоры Франциск I оны сатып алғанға дейін. 1852 жылы Австрияның эрцгерцогы Франц Карл оның иесі болды, содан кейін 1861 жылы оны үшінші ұлына, Австрияның эрцгерцогы Карл Людвигке берді. 1889 жылы қамал Австрияның эрцгерцогы Франц Фердинандқа берілді, ол қамалда кең ауқымды жөндеу жұмыстарын жүргізді. Бұрын Габсбургтер әулетінің мүшелері жазғы резиденция ретінде пайдаланған қамал қазір 1914 жылы қаза тапқан эрцгерцог Франц Фердинанд пен оның морганатты әйелі, Хогенберг герцогинясы Софияның соңғы бейіті болып табылады. Император Франц Иосиф I олардың морганатты некесіне байланысты Венадағы Капуцин шіркеуіндегі дәстүрлі Императорлық мазарда жерлеуге рұқсат бермеді. Сондай-ақ, қамалдың ішінде Франц Фердинанд мұражайы орналасқан. 1921 жылы Сен-Жермен-ан-Лай шарты бойынша Габсбургтердің мүліктері тәркіленгеннен кейін Конопиште қамалы Чехословакияға өткен соң, Артштеттен Хогенбергтер отбасының негізгі резиденциясына айналды. Қамал олардың жеке меншігінде қала береді және оның бір бөлігі зыяратшыларға ашық. 1938 жылы Аншлюс болғаннан кейін, нацистік Германия Хогенбергтерді нацистік көзқарастары үшін Дахау концлагеріне депортациялады және қамалды тәркіледі. Вена шабуылынан кейін, совет оккупациялық билігі Арстеттен тұрғындарына герцог Максимилианды қала әкімі етіп сайлауға рұқсат берді, ал 1949 жылы Австрия Республикасы Хогенбергтер Габсбургтер заңына бағынбағандықтан, меншігін сақтай алмағандықтан, қамалды отбасына ресми түрде қайтарды. 1977 жылы Хогенберг герцогы Франц қайтыс болғаннан кейін, мүлік оның үлкен баласы, Хогенберг ханшайымы Анитаға берілді. 2003 жылы Анита Хогенберг қоры құрылды, ол және оның отбасы мүлікті басқарады.

Монета

Қамал 2004 жылғы 13 қазанда шығарылған австриялық 10 евролық Арстеттен қамалының ескерткіш монетасының негізгі мотиві ретінде таңдалды. Монетаның бет жағында Вахау аймағына қарайтын Дунай өзені үстінде тұрған Арстеттен қамалы бейнеленген. Монетаның сырт жағында Хогенбергтер әулетінің криптіне кіретін кіреберіс көрсетілген. Сол жақта Австрия архдукі Франц Фердинанд пен оның әйелі Софияның екі суреті орналасқан.