Фран Ландесман: Американдық лирик және ақынның өмірі мен шығармашылығы

Кіріспе

Америкалық лирик және ақын (1927–2011)

Фран Ландесман (туған Фрэнсис Дейтш; 21 қазан 1927 – 23 шілде 2011) – американдық лирик және ақын. Ол Нью-Йорк қаласында өсті және көп жылдар бойы Миссури штатының Сент-Луис қаласында тұрды, онда оның күйеуі Джей Ландесман Crystal Palace түнгі клубын басқарды. Оның ең танымал әндерінің бірі – "Көктем сені қатты қиналата алады".

Ерте өмір және білім

Ол 1927 жылы Нью-Йорк қаласында Франсис Дейч болып дүниеге келді. Анасы журналист, ал әкесі киім өндіруші болды. Оның ағасы Сэм Дейч Сент-Луис қаласында бірнеше шағын барларды ашып, басқарды, ал кейін серіктесі Эд Муспен бірге Сан-Францискодағы Вашингтон сквері бар-грилін құрды. Дейч орта мектепті жеке мектептерде оқыды. Жоғары білім алу үшін Филадельфиядағы Темпл университетінде және Нью-Йорктегі Сән-технология институтында білім алды. Бұл жоба сәтті аяқталды, танымал өнерпаздарды қызықтырып, авангардтық театр өнімдерін жасады. Кристалл сарайының барында музыканттар мен тыңдаушыларды тыңдағаннан кейін, Фран Ландесман 1952 жылдан бастап ән сөздерін жазуға шабыттанды. Оның ең танымал әндерінің бірі – «Көктем сені ең қиын жағдайға түсіруі мүмкін», ол Т.С. Элиоттың «Сәуір – ең қатал ай» атты туындысын зерттейді. Сарайдың пианиношысы Томми Вольф оның сөздеріне әуен жазды, ән хитке айналып, Ландесман мен Вольф арасындағы ынтымақтастықты күшейтті. Вольф Джей Ландесманның пьесасымен және Фран Ландесманның сөздерімен жазылған «Нервшілдер жиынтығы» мюзиклінің әндеріне әуен шығарды. Бұл мюзикль Бродвейде қысқа ғана уақытқа қойылды және «Көктем» мен «Қайғылы жастардың балладасы» әндерін қамтыды. Джей Ландесман мен Мартин Куиглидің мюзиклі «Молли Дарлингті» Сент-Луис МУНИ операсы қойды. Фран Ландесман сонымен қатар 1956 жылғы Нельсон Алгреннің романынан бейімделген «Жабайы жағындағы серуен» атты музыкалық нұсқасының сөздерін жазды. 1960 жылы ол әнші, пианист және композитор Боб Дороумен бірге жұмыс іледі, оны Томми Вольф мюзиклдегі басты рөлді ойнау үшін Сент-Луиске шақырды. Олардың бірі – «Көктемнің желдері» әні 1968 жылы Жекки мен Роймен жазылды, ал оны The 5th Dimension да орындады. 1964 жылы Ландесман отбасы Сент-Луистен Лондонға көшіп кетті. Ландесман 1994 жылы британ композиторы Саймон Уоллеспен танысып, өмірінің соңына дейін онымен бірлесіп жұмыс істеді. Олар Уоллеспен бірге 300-ге жуық ән жазды, ал олар «Тыйым салынған ойындар» деген атпен қайта жарық көрді. 1999 жылдан бастап Ландесман джаз әншісі Сара Мулемен тығыз байланыста болды. 2002 жылы Муле «Жақсы ой» атты Ландесман/Уоллес әндерінің жинағын шығарды, ал оның келесі үш альбомында тағы 27 Ландесман/Уоллес композициясы болды. 2010 жылы Бостондық әнші Шеплей Меткалф Ландесман/Уоллес әндерінен «Таңдаусыз нәрсе» атты жинақты шығарды. 2012 жылы жүлделі джаз әншісі, композитор және музыкалық режиссер Ян Шоу Ландесманға арналған «Көшпелі барындағы әруақ (Фран Ландесманнің сөздері)» альбомын шығарды. Саймон Уоллес сүйемелдеген бұл әндердің төртеуі бұрын жарық көрмеген. Шоу Ландесманның ұлы Майлзбен жұмыс істегеннен кейін оның жақын досы болды және оның әндерімен алты альбомында оның сөздерімен бірге жазды, бірақ бұл альбом оның барлық әндеріне арналған альбом шығаруға берген уәдесін орындады. 1996 жылы Фран Ландесман BBC Radio 4 радиосының «Desert Island Discs» бағдарламасына қатысып, өзіне сәнді зат ретінде марихуана тұқымын сұрады. BBC-ге көптеген шағымдар келіп түсті.

She was born Frances Deitsch in New York City in 1927, Her mother was a journalist and a father was a dress manufacturer. Her brother, Sam Deitsch, founded and operated some neighborhood bars in St. Louis and, with his partner Ed Moose, later founded the Washington Square Bar and Grill in San Francisco. Deitsch attended private schools through high school. For college, she studied at Temple University in Philadelphia and the Fashion Institute of Technology in New York City. This was a successful venture, attracting big name acts and producing avant garde theatre. After listening to musicians and audiences when sitting in the bar of the Crystal Palace, Fran Landesman was inspired to write song lyrics, from 1952 onwards. One of her best known is "Spring Can Really Hang You up the Most", her exploration of T. S. Eliot's "April is the cruelest month " The Palace's pianist Tommy Wolf set her lyrics to music, and the song became a hit, leading to more Landesman–Wolf collaborations. Wolf composed the melodies for the songs for The Nervous Set, a musical with a book by Jay Landesman and lyrics by Fran Landesman. It had a brief run on Broadway, and featured the songs, "Spring" and "The Ballad of the Sad Young Men". Molly Darling, a musical by Jay Landesman and Martin Quigley, was produced by the St. Louis MUNY Opera. Fran Landesman also wrote the lyrics for a proposed musical version of A Walk on the Wild Side, adapted from the 1956 novel by Nelson Algren, known for his portrayal of down and outers. In 1960, she began writing with singer/pianist/composer Bob Dorough, who was brought to St. Louis by Tommy Wolf to play the lead in the musical. One of those songs, "The Winds of Heaven," was originally recorded in 1968 by Jackie and Roy, and was also covered by The 5th Dimension. In 1964 the Landesmans left St. Louis to move to London. Landesman met British composer Simon Wallace in 1994, and collaborated with him for the rest of her life. She and Wallace wrote some 300 songs in total. and re released under the title Forbidden Games. From 1999 Landesman worked closely with jazz singer Sarah Moule. In 2002 Moule released a collection of Landesman/Wallace songs titled It’s A Nice Thought and her three subsequent releases included 27 more Landesman/Wallace compositions. In 2010 Boston based singer Sheplay Metcalf released a collection of Landesman/Wallace songs ‘Something Irresistible’ In 2012, the award winning jazz singer, composer and music director Ian Shaw released the critically acclaimed album A Ghost In Every Bar (The Lyrics of Fran Landesman) as a tribute to Landesman. Accompanied by Simon Wallace, four of these songs had never been released before. Shaw had become a close friend of Landesman after working with her son Miles and recorded single tracks with her lyrics on six albums in his back catalogue, but this album fulfilled a promise he made to her to devote an entire album to her songs. In 1996, Fran Landesman appeared on BBC Radio 4's Desert Island Discs and requested a supply of cannabis seeds as her luxury item. The BBC received a number of complaints.

Поэзия және спектакльдер

1970-ші жылдары Фран Ландесман өлеңдер жазып, жариялай бастады.