Кіріспе

1944 жылы орын алған бірнеше қылмыстың ішінде болған, және Джордж Оруэллдің "Англиялық қылмыстың төмендеуі" атты эссесінде еске алынған қылмыс – "жарық жақ қылмысы" деп танылды. Бұл атау қылмыстың құрбаны, такси жүргізушісі Жорж Эдвард Хиттің жағындағы жарыққа байланысты болды. Кінәлілер – швед туған Карл Хультен, АҚШ армиясынан дезертир болған, және он сегіз жасар официант Элизабет Джонс. Джонс кейіннен "қызықты бір нәрсе жасағым келді" деп, стриптизер болу туралы армандағанын айтты. Ол кезде Хультен өзін офицер және Чикаго гангстерінің бірі деп көрсеткен, алайда екеуі де жалған еді.

Тарих

Джонс 1926 жылы Уэльстің Ниэт қаласында дүниеге келген. Он үш жасында ол үйден қашып кетіп, соңында "ата-ана бақылауынан шығып кеткен" деп есептелгендіктен, арнайы мектепке жіберілді. Хултен 1922 жылы Швецияда туған. Пёрл-Харборға шабуылдан кейін АҚШ армиясына қатарына алынған, бұрын азық-түлік дүкенінде сатушы және механик болып жұмыс істеген. 1944 жылдың 3 қазанында Джонс (үйленген, бірақ күйеуінен ажырасқан) шайханада Хултенмен (үйленген, баласы бар) кездесті. Ол өзін офицер және бандит деп таныстырды. Олардың қарым-қатынасы алты күнге созылды, осы уақыт ішінде олар елдік жолда велосипедпен келе жатқан медбикені қағып, тонады, содан кейін автостоппен жүретін әйелді көлікке мінгізіп, оны есінен айырып, тонап, өзенге лақтырып жіберді (бірақ ол құтылды). Соңында олар Миддлсекстегі Стейнс маңындағы Ноул Гринде Джордж Эдвард Хитті өлтірді. 34 жастағы Хит Дюнкерк эвакуациясы кезінде жараланғаннан кейін Британ армиясынан медициналық себептермен босатылған және қайтыс болған кезде лицензиясыз такси жүргізушісі болып жұмыс істеген. Джонс пен Хултен одан 8 фунт стерлинг тонады, оны келесі күні ит жарысына жұмсады, ал денесі 7 қазан күні сенбіде арықтан табылып, қалалық полицияға хабарланды (Стейнс сол кезде қалалық полиция аймағына кірді). Бастапқыда Хултен әскери жүк көлігін ұрлап, кейін тастап кеткен, бірақ өлтірілген такси жүргізушісінің көлігін өзінде қалдырды. Такси жүргізушісінен алған 8 фунтты жұмсағаннан кейін Джонс оған күні қымбатты пальто керек екенін айтты. Хултен көшедегі әйелге шабуыл жасап, пальтосын ұрлауға тырысты, бірақ полиция келіп, ол ұрланған көлікпен қашуға асықты. Ол соңында ұсталды, өйткені машина оның қолында болды; Америкалық қылмыстық тергеу бөліміне өзін 501-ші парашюттік жаяу әскер полкінің лейтенанты Рикки Аллен деп таныстыруға тырысты; оның нағыз кім екені анықталды. Осы уақытта Джонс Хаммерсмиттегі жергілікті полиция бөліміне барып, ар-ожданымен қылмысты мойындады, содан кейін Стейнске қамауға алынды. Америкалықтар Джонс олардың юрисдикциясына кірмейтінін ескере отырып, оны британдық сотта соттауға мүмкіндік беретін "Келген күштер туралы" заңнан бас тартты. Сот барысында олар бір-бірін айыптады, Джонс оның нұсқауларын орындамаса, Хултен зорлық-зомбылыққа баратынынан қорқатынын мәлімдеді. Екеуі де Хитті өлтіргені үшін кінәлі деп танылды. Сот төрешісі Чарльз оларды асып өлтіруге үкім шығарды, бірақ Хултен 1945 жылдың 8 наурызында Пентонвилл түрмесінде өлім жазасына кесілсе, Джонс қазылар алқасының мейірімділік туралы ұсынысынан кейін кешірілді. Ол 1954 жылдың мамырында босатылды, бірақ оның кейінгі тағдыры белгісіз, бірақ "Murder Maps" телесериалының 1-ші маусымының 6-шы бөлімінде оның 1980 жылы қайтыс болғаны хабарланды. Сот процесі туралы есеп 1945 жылы жарияланды. Джонстың кешірілуі қырқыс пікір тудырды, өйткені көптеген адамдар оның жасаған қылмыстарын қатыгездік деп есептеді, ал соғысқа ұшыраған Ұлыбританияда барлығы ортақ жауға қарсы бірігіп күрескен кезде, бұл жағдайды дерлік сатқындық деп санады. Джонстың туған қаласындағы бірнеше жерде "ОЛ АРЫЛЫМЫЗ" деген жазулар пайда болды. Блетчли Парктегі криптоаналитик Артур Базил Коттлдің (1917-1994) күнделігінде осы кісі өлтіруге қатысты бірнеше сілтемелер бар. Олар үй иесінің ашуынан бастап, "Мисс Рид Джонстың кешірілуіне өте ренжіді" дейтін сөздерге дейін, Блетчлидегі Сыртқы істер министрлігінің қызметкері Одри Клэр Стобарттың "Клэр Джонсқа үйленгісі келетін ерлер туралы өте тапқыр пікір білдірді, өйткені ол такси жүргізушісінен қауіпсіз болады" деген сөзіне дейін жетеді.

Мәдени сілтемелер

Қылмыстық оқиғалар кезінде қолданылған үш қару Нью-Скотланд-Ярдтың Қылмыс мұражайында сақталады, және бұл факт 1950-жылдардағы радиолық қылмыстық антология "Қара мұражайдың" "Джек-Гендл" атты эпизодында, Орсон Уэллстің баяндауымен жазылған. Ол сондай-ақ 1952 жылғы "Уайтхолл 1212" (радиошоу) эпизодында "Чарльз Брукстің қанымен өлтірілуі" деп аталған.

1990 жылы Бернард Роуз режиссерлік еткен, Дэвид Яллоп жазған "Чикаго Джо және шоуқыз" атты фильм түсірілді, онда Эмили Ллойд Элизабет Джонс, Кифер Сазерленд Карл және Патси Кенсит рөлін сомдады.