1866 жылғы үшінші итальян соғысының Кустоца шайқасы
Battle of Custoza (1866)
1866 жылғы 3-ші Италия соғысының Күстоца шайқасы: Австрия армиясы Италияны жеңіске жеткізіп, бірігу процесіне кедергі келтірді. Тарих, соғыс, Италия, Австрия.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Үшінші итальяндық тәуелсіздік соғысының шайқасы (1866) – осы орналасқан жерде болған алғашқы шайқас.
Battle of the Third Italian War of Independence (1866)
the first battle fought at this location
Кустоза шайқасы 1866 жылғы 24 маусымда Италияның бірігу процесінде, Үшінші итальяндық тәуелсіздік соғысы кезінде өтті. Габсбург әулетінің эрцгерцогы Альбрехт басқаратын Австрия императорлық әскері, Венеция армиясымен бірігіп, Альфонсо Ферреро Ла Мармора және Энрико Сиалдини бастаған итальян әскерін жеңіске жеткізді.
The Battle of Custoza took place on the 24 June 1866 during the Third Italian War of Independence in the Italian unification process. The Austrian Imperial army, joined by the Venetian Army, jointly commanded by Archduke Albrecht of Habsburg, defeated the Italian army, led by Alfonso Ferrero La Marmora and Enrico Cialdini.
Өмірбаян
1866 жылғы маусымда Пруссияның Германия Корольдігі Австрия империясына соғыс жариялады. Жәй ғана құрылған Италия Корольдігі осы мүмкіндікті пайдаланып, Пруссиямен одақтасып, Венецияны қосып алу және осылайша Италия түбегін біріктіруді көздеді. Италиялықтар Венецияны қорғап тұрған австриялық әскерлерінен екі есе үлкен әскери күш жинады.
In June 1866, the German Kingdom of Prussia declared war on the Austrian Empire. The recently formed Kingdom of Italy decided to seize the opportunity and allied with Prussia with the intention of annexing Venetia and thus uniting the Italian Peninsula. The Italians rapidly built up a military force that was twice the size of their Austrian counterparts defending Venetia.
Шайқас
Мамырдың төртінші аптасында итальяндықтар күштерін екі әскерге бөлді: генерал Альфонсо Ферреро Ла Мармора басқарған 11 дивизиялық Минчо армиясы, король Витторио Эммануэле II-нің ілесіп жүргені және Энрико Сиалдини басқарған 5 дивизиялық По армиясы. Австриялықтар ішкі желілердің артықшылығын және Төртбұрышты бекіністердің қорғанысын пайдаланып, Минчо армиясына қарсы күшін шоғырландырды, ал По армиясына қарсы жамылғы күшін қалдырды. Корольдің әскері Трентино аймағына баруы тиіс болды, ал Ла Мармора Минчо өзенінен өтіп, Венецияға басып кірді. Осы аралықта, Габсбург архиегері Альбрехттің басқаруымен австриялық әскерлер Веронадан батысқа қарай, итальяндықтардың солтүстігіне қарай жорықтап, итальяндықтарды арттан шабуылдап, оларды қоршауға тырысты, содан кейін оларды талқандауды көздеді. 1866 жылдың 24 маусымының таңында Ла Мармора майданының бағытын өзгертті, австриялықтар шабуылға ұшыру үшін пайдалануға тырысқан биіктіктерге қарай. Қаптамалы шайқас орнына екі күш тікелей соқтығысты, екі штаб Виллафранка маңындағы биіктікте не болғанын анықтауға тырысты. Австриялықтардың сол жағында, австриялық атқыштар таңғы сағат 7-де бұйрықсыз Италияның I корпусына шабуыл жасады. Шабуыл тиімсіз болғанымен, тек австриялық атқыштарды мүгедек етті, бірақ итальяндық тылында үрей тудырып, үш итальяндық дивизияны қозғалмай қалдырды, олар шайқастың қалған бөлігінде тек қорғанысқа көшті. Таңертең Олиози, Сан-Рокко, Кустоза және Сан-Джорджода Родиктің V корпусы мен Дюрандоның I корпусы арасында жекелеген шайқастар болды. Қаһарлы шайқастан кейін Церела дивизиясы Олиозиден ығыстырылып, бұзылып, Минчоға қашты. Сиртори дивизиясы Родиктің басқа әскерлерімен Монте-Вентодан тоқтатылды және таңғы сағат 8:00-ге қарай қатал штык шабуылдарымен кері қайтарылды. Алайда, таңғы сағат 8:30-да австриялық қатарда жарықтар пайда болды. Бригноне дивизиясы Хартунгтың IX корпусымен шайқасқаннан кейін Кустоза маңындағы Белведер төбесін басып алды. Сағат 9:00-де Хартунг Монте-Кроцеге шабуыл жасап, Бригнонені ығыстыруға тырысты, бірақ сағат 10:00-ге қарай австриялықтар шаршағандай көрінді. Бірақ итальяндықтар Бригнонені күшейтуге көмектеспеді. Корольдің кіші ұлы Амадео қарсы шабуылға шықты, бірақ ханзада ауыр жарақат алды, ал Бригноне ақырында позицияны тастауға мәжбүр болды. Содан кейін Ла Мармора Кугия мен Говоне дивизияларына Бригнонені қабылдау үшін биіктікке көтерілуге бұйрық берді. Бұл австриялық Бек пен Скудье бригадаларын Кустозадан ығыстырды. Скудье содан кейін алаңнан шығып, австриялық қатарда тағы бір жарық ашты. Италиялықтардың сол жағында Сиртори Сереланың қашуынан кейін өз майданын тұрақтандыруға қол жеткізді. Осы сәтте екі тарап та жеңіліске ұшырағанын ойлады. Сағат 13:00-де Ла Мармора шайқастың жоғалғанын шешіп, өзінің көпір басын сақтап қалу үшін кері шегінуге бұйрық берді. Ла Мармораның білмегені, Говоне дивизиясы VII корпусты жеңіп, Белведер төбесін басып алды. Сағат 14:00-ге қарай Родич Монте-Венто мен Санта-Люсияға шабуыл жасады. Сиртори дивизиясы ығыстырылғанда, итальяндық қатарда тесік пайда болды, оны австриялықтар пайдаланды. Говоне, ақырында австриялық қатарды бұзғанын ойлаған, кенеттен Кустоза маңында оқшауланған болып қалды, Родич бір жағынан, ал австриялық бригада Монцамбанодағы көпірге қарай бет алды. Осы сәтте, ол екінші жағынан Маройчичтің шабуылына ұшырады, ол бұйрықсыз екі австриялық резервтік бригаданы шайқасқа жіберді. Сонымен қатар, Хартунг корпусына шайқасты қайта бастауға бұйрық берілді. Олар Кугия дивизиясын ығыстырып, Монте-Торре тауының басында алты зеңбірек пен көптеген тұтқындарды қолға түсірді, олар бұрын қолға түсіре алмаған еді. 40 австриялық зеңбірекпен бомбалаудан кейін, сағат 17:00-де итальяндықтар Маройчичпен Кустозадан ығыстырылды.
In the fourth week of May, the Italians divided their forces into two armies: the 11 division strong Army of the Mincio led by General Alfonso Ferrero La Marmora and accompanied by King Vittorio Emanuele II, and the 5 division strong Army of the Po, led by Enrico Cialdini. The Austrians, using the advantage of interior lines and the protection given by the Quadrilateral forts, concentrated against the Army of the Mincio and left a covering force against the Army of the Po. The King's force was to move into the Trentino region, while La Marmora's crossed the Mincio River and invaded Venetia. Meanwhile, the Austrian soldiers under Archduke Albrecht of Habsburg marched west from Verona to the north of the Italians, in an attempt to move behind the Italians so as to cut them off from the rear, and thus, slaughter them. At the start of the 24 June 1866, La Marmora changed the direction of his front, toward the same heights the Austrians were trying to use as a launching point for their attack. Instead of an enveloping battle, the two forces collided head on, with both headquarters trying to discover what happened in the heights near Villafranca. On the Austrian left, the Austrian cavalry attacked the Italian I Corps without orders at 7 AM. Although the attack was ineffectual and only crippled the Austrian cavalry, it created a panic in the Italian rear and immobilized three Italian divisions, who for the rest of the battle only took a defensive posture. During the morning isolated fights broke out in Oliosi, San Rocco, Custoza and San Giorgio between Rodic's V Corps and Durando's I Corps. After fierce fighting the division of Cerale was thrown out of Oliosi, broke, and fled to the Mincio. Sirtori's division was blocked from Monte Vento by Rodic's other troops and by 8:00am, he was thrown back by fierce bayonet attacks. By 8:30am however, gaps were opening in the Austrian line. Brignone's division had taken Belvedere Hill near Custoza after fighting with Hartung's IX Corps. By 9:00am, Hartung started launching attacks up Monte Croce, trying to dislodge Brignone, but by 10:00am the Austrians seemed spent. The Italians however neglected reinforcing Brignone. The King's younger son Amadeo led a counterattack, which failed, with the prince being severely wounded, and Brignone was ultimately forced to leave the position. La Marmora then ordered the divisions of Cugia and Govone up the heights to relieve Brignone. This forced the Austrian brigades of Böck and Scudier out of Custoza. Scudier then retired from the field, opening another gap in the Austrian line. On the Italian left Sirtori had managed to stabilize his front after Cerale's flight. At this point in the battle, both sides were thinking they were facing a lost battle. By 1:00pm La Marmora, deciding the battle was lost and wanting to secure his bridgeheads, ordered a retreat. Unbeknownst to La Marmora, Govone's division had beaten back the VII Corps and captured Belvedere Hill. By 2 PM Rodic launched an attack on Monte Vento and Santa Lucia. When Sirtori's division gave way, a hole appeared in the Italian line, which the Austrians exploited. Govone, who thought he had finally broken through the Austrian line, suddenly found himself isolated near Custoza, with Rodic on one flank and an Austrian brigade making for the bridge at Monzambano. At this point, he was attacked in his other flank by Maroicic, who without orders had committed the two Austrian reserve brigades to the fight. At the same time Hartung's Corps was ordered to restart the fight. They drove off the division of Cugia, capturing six guns and many prisoners on the top of Monte Torre, which they had earlier failed to capture. After a bombardment by 40 Austrian guns, at 5:00pm the Italians were driven out of Custoza by Maroicic.
Салдары
Австриялықтар стратегиялық және тактикалық тұрғыдан жеңіске жетті. Италиялықтар Минчо өзенінен кері шегіп, Венетодан тысқары шықты. Дегенмен, бұл шешуші жеңіліс болған жоқ. Италиялықтарға шешуші жеңіліс сыйғызу үшін Альбрехт әскерлері оңтүстік-батысқа қарай жорықтап, Минчо өзеніндегі көпірлерді (италиялықтар нығайтуға немқұрайды қараған) басып алуы керек еді. Мұндай қуғын-сүргін екі итальян корпусының таратылған қалдықтарын өзеннің шығыс жағалауында тұтқындап, Альбрехтке Италия Корольдігіне басып кіруге мүмкіндік берген болар еді. Бірақ Альбрехт австриялықтардың тым шаршағанын және австриялық атқыштардың таңертеңгі шабуылдардан зардап шеккенін ойлап, қуғын-сүргінге бұйрық бермеді. Осылайша ол рухсыз Минчо армиясын жою мүмкіндігінен бас тартты. 1866 жылғы 26 маусымда Альбрехт штабын Веронаға көшірді, себебі ол Австрияның Ломбардияға басып кіруіне француздық жауап болуы мүмкін деп алаңдады. Ол алаңдамауы керек еді: тіпті император да Альбрехтке барлық саяси мәселелерді ескермеуге кеңес берді. Кенигграц (3 шілде) шайқасындағы жеңілістен кейін австриялықтар Венаны қорғау үшін Оңтүстік армиядан бір корпусты Австрияға ауыстыруға мәжбүр болды, бұл олардың Венетодағы күштерін әлсіретті. Алайда итальяндықтар шабуылдарын тек шілде айының ортасында ғана қайта бастады. Чалдини По өзенін кесіп өтіп, Ровиго (11 шілде), Падуа (12 шілде), Тревизо (14 шілде), Сан-Дона-ди-Пьяве (18 шілде), Вальдоббиадене және Одерцо (20 шілде), Виченца (21 шілде) және соңында Фриулидегі Удине (22 шілде) қалаларын басып алды. Осы уақытта Гарибальди еріктілері Брешиядан Трентоға қарай жылжыды (Трентиноға шабуыл), 21 шілдеде Безекка шайқасында жеңіске жетті. Кустоцадағы жеңіске және Лиссадағы итальяндық теңіз шайқасындағы жеңіліске қарамастан, Кенигграц салдарынан австриялықтар пруссиялықтарға бас июге мәжбүр болды және Венетоны беруге келісті. Бұл шайқастың итальяндық жағынан алынған көріністер 1954 жылы Лучино Висконтинің "Сенсо" фильмі үшін қайта жаңғыртылды.
The Austrians were victorious, both strategically and tactically. The Italians were driven back across the Mincio out of Veneto. It was, however, not a decisive defeat. To inflict a decisive defeat on the Italians, Albrecht's forces needed to drive southwest to seize the bridges across the Mincio (which the Italians had neglected to fortify). Such a pursuit would have trapped the disbanded remnants of the two Italian corps on the east bank of the river and enabled Albrecht to invade the Kingdom of Italy itself. Instead, Albrecht did not order a pursuit because he thought the Austrians were too exhausted and the Austrian cavalry had been mauled by frivolous attacks in the morning. He thus squandered the possibility of destroying the demoralized Army of the Mincio. On the 26 June 1866, Albrecht shifted his headquarters back to Verona, because he was concerned about a possible French reply to an Austrian invasion of Lombardy. He should not have been: even the Emperor advised Albrecht to ignore all political considerations. After their loss at Königgrätz (3 July), the Austrians were forced to transfer one corps from South Army to Austria to cover Vienna, weakening their forces in Veneto. The Italians, however, resumed their offensive only in mid July. Cialdini crossed the Po and occupied Rovigo (11 July), Padua (12 July), Treviso (14 July), San Donà di Piave (18 July), Valdobbiadene and Oderzo (20 July), Vicenza (21 July) and finally Udine, in Friuli (22 July). In the meantime Garibaldi's volunteers had pushed forward from Brescia towards Trento (see Invasion of Trentino) fighting victoriously at the battle of Bezzecca of the 21 July. Despite the victory at Custoza and a naval defeat of the Italians at Lissa, due to Königgrätz the Austrians were forced to surrender to the Prussians and were forced to cede Veneto. Scenes from the Italian side of this battle were recreated for the 1954 Luchino Visconti film Senso.