Кіріспе

Американдық белсенді

Леонора О’Райли (16 ақпан 1870 жыл - 3 сәуір 1927 жыл) – американдық феминист, сайлау құқығы үшін күрескен әйел, және кәсіподақ ұйымдастырушысы. О’Райли Нью-Йорк штатында дүниеге келді, Нью-Йорк қаласының төменгі шығыс бөлігінде өсті. Ол жұмысшы отбасында туған, он бір жасында мектепті тастап, тігінші болып жұмыс істеуге кірісті. Леонора О’Райлидің ата-анасы Ұлы ашаршылықтан қашып келген ирланд иммигранттары болды; оның әкесі Джон баспагер және азық-түлік сатушысы болды және Леонора бір жаста болғанда қайтыс болды, бұл оның анасы Виннифред Руни О’Райлиді Леонора мен оның кіші інісін асырау үшін киім тігуші ретінде көп жұмыс істеуге мәжбүр етті. О’Райли 1903 жылдан 1915 жылға дейін Әйелдер кәсіподақ лигасының (WTUL) ұйымдастырушысы және жұмысқа алушысы болды. Нью-Йорк көшелерінде О’Райли еңбек реформасы және әйелдердің сайлау құқығы үшін көпшілік алдында сөйледі; оның қабілеттері оған 1911 жылы Нью-Йорк Сенатының сайлау құқығы жөніндегі комитетінде, сондай-ақ түрлі қоғамдық жиналыстарда әйелдерді өкілдік етуге мүмкіндік берді.

Отбасылық өмір

Леонора О'Райли – баспагер және «Еңбек ерлері» ұйымының мүшесі Джон О'Райли мен ирланд туған тігінші Уинифред (Руни) О'Райлидің қызы болған. Леонора бір жасқа толғанда Джон О'Райли қайтыс болды.

Жеке өмір

16 жасында О’Райли Нью-Йорктің төменгі шығыс жағындағы өзін-өзі тәрбиелеу тобы – Comte Synthetic Circle-ге қосылды. Осы топ арқылы О’Райли өз наставнигі Виктор Дрюримен танысты. Дрюри француз туған зиялы, Еңбекшілердің рыцарының белсендісі және анархист болды; ол О’Райлиді көптеген кітаптармен таныстырды, бұл оның формальды білімінің жетіспеушілігін толықтыруға көмектесті. Ирландиядағы ерлер мен әйелдер өз отандарында қанауға ұшыраған кезде олар Ирландияның тәуелсіздігін жақтады. Ирландиядағы ұлтшылдық қозғалыста Америкада жұмысшылардың мүддесін бағалайтын радикалды идеялар, яғни "еңбек еткендерге еңбегінің жемісін қайтару" талап етілді. Үшінші буын жұмысшы әйел ретінде О’Райли жұмыс істейтін анасы мен әжесінің жинақталған тәжірибесіне сүйене отырып, жұмыс күшіндегі әйелдердің құқығын қорғауға өзінің құқығын ақтады. Леонора О’Райли өмірінің басында еңбек реформасы және әйелдердің сайлау құқығы қозғалыстарына белсенді қатысып, 16 жасында анасы Виннифред О’Райлимен бірге Еңбекшілердің рыцарына қосылды, анасы да қызының жолын ұстанды. Осылайша, лигаға білімді, қаржылық мүмкіндіктері бар және саяси ықпалы бар бай орта таптың әйелдері басымдық құрды. Америкалық социалистер Халықаралық әйелдер күнін ақпан айының соңғы жексенбісінде тойлауға ұйғарды. Бұл мереке "халықтық бірлестікті ортақ мақсаттардың айналасында біріктіру құралын", барлық әйелдерге тең жалақы, әлеуметтік мәртебе және дауыс беру құқығы сияқты адам құқықтарын көрсетуді мақсат етті. 1916-1923 жылдар аралығында ирланд ұлтшылдары АҚШ-тағы ирланд жұмысшы қозғалысының көшбасшыларынан көмек сұрады, бұл АҚШ-тың Бірінші дүниежүзілік соғыста Ұлыбританияны қолдауына жауап ретінде жасалды. О’Райли бойкотты қолдау үшін байланыстарын пайдалануымен белгілі болды. Алғашқысы – Нью-Йорк, Бостон, Филадельфия, Жаңа Орлеан және Галвестон сияқты ірі американдық қалаларда британдық тауарларды түсіруден бас тартқан док жұмысшыларының бойкоты болды. Бұл О’Райлиді американдық әйелдер пикеттерінен американдық соғыс мақсаттарын іске асыру үшін Нью-Йорктегі док жұмысшыларының алғашқы тобын жұмыстан кетуге итермелеу үшін топ ұйымдастыруға алып келді, содан кейін басқа қалалардағы топтар да осындай әрекеттер жасады. Бұл қозғалыс халықаралық назарды өзіне тартты, әсіресе Ирландияның республикалық әйелдерінің көшбасшылары АҚШ-қа Ирландия көтерілісіне қолдау көрсету үшін келді. Кейін О’Райли британдық тауарларға қарсы тұтынушылардың бойкотын ұйымдастырды. Бұл науқанды Чикаго Еңбек федерациясының президенті Джон Фитцпатрик және Ирландияның тәуелсіздігі жөніндегі американдық комиссияның Еңбек бюросының еңбек заңгері Фрэнк Уолш басқарды. О’Райли әйелдердің сатып алу лигасымен бірлесіп бойкотқа ұшыратуға тиіс тауарлардың тізімін жариялады, себебі әйелдер сауданың көп бөлігін жасайды. Қаржылық әсеріне қарамастан, бойкот науқаны Америка Еңбек Федерациясында (АЕФ) империализм мәселесі бойынша дау тудырды. АЕФ басшылары жұмысшы қозғалысы үкіметтің сыртқы саясатын қолдауы керек деп мәлімдеді. Бұл қолдау ұлттық дағдарыс кезінде американдық жұмысшыларға жеңілдіктер беру үшін берілуі мүмкін. Керісінше, О’Райли Джон Фитцпатрик сияқты басқа еңбек көшбасшыларымен бірге империализмге қарсы күреске белсенді қатысты. Үкімет саясатына қарсы болған жағдайда да, ол мұндай қарсылықтың жұмысшы қозғалысының маңызды мақсаты және жұмысшы ынтымағының басты бағыты екеніне сенді.