Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Юмбе ауданы – Уганданың Солтүстік аймағындағы аудан. Басқа көптеген Уганда аудандары сияқты, ол аудандық бас кеңсесі орналасқан Юмбе қаласының атымен аталады.
Yumbe District is a district in Northern Region, Uganda. Like most other Ugandan districts, it is named after its 'chief town', Yumbe, where the district headquarters are located.
Орналасқан жері
Юмбе ауданы – Уганданың ең солтүстік аудандарының бірі. Ауданның солтүстігінде Оңтүстік Судан, шығысында Мойо ауданы, оңтүстік-шығысында Аджумани ауданы, оңтүстігінде Аруа ауданы, оңтүстік-батысында Марача ауданы және батысында Кобоко ауданы орналасқан. Аудан орталығы Юмбе, субөңірдегі ең ірі қала Аруадан солтүстікке қарай жолмен шамамен 100 км қашықтықта орналасқан. Ауданның координаттары: 03°28′N, 31°15′E.
Yumbe District is one of Uganda's most northern districts. The district is bordered by South Sudan to the north, Moyo District to the east, Adjumani District to the southeast, Arua District to the south, Maracha District to the southwest and Koboko District to the west. The district headquarters at Yumbe are located approximately , by road, north of Arua, the largest town in the sub region. The coordinates of the district are:03 28N, 31 15E.
Шолу
Юмбе ауданы 2006 жылы Аринга округі Аруа ауданынан бөлініп, Юмбе ауданы деп аталып құрылды. Аудан халқы әлі күнге дейін шамамен жиырма жыл (1980–2000 жылдар) созылған азаматтық соғыстың салдарынан зардап шегуде. 2000 жылы Юмбеде UNRF2 және Уганда үкіметі арасындағы бейбіт келісімге қол қойылды. Ауданның көпшілігі (89%) – аринга халқы. Басқа этностық топтарға каква, мади және алурлар жатады. Ачоли халқы Ніл өзені бойында сиреп орналасқан және көбінесе өзенде балық аулаумен және аң аулаумен айналысады. Олар аудан халқының шамамен 2% құрайды. Аудан ішінде қолданылатын тілдер: аринга тілі (басым), каква тілі, мади тілі және алур тілі. Алайда, екінші ең көп таралған тіл – суахили тілі. Қалалық аймақтарда араб тілін немесе ағылшын тілін түсінетін адамдарға кездесуіңіз мүмкін.
Yumbe District was established in 2006 when Aringa County was split off Arua District and renamed Yumbe District. The people in the district are still suffering from the effects of the civil war, which lasted about twenty years (1980–2000). The peace agreement between UNRF2 and the Government of Uganda was signed in the year 2000 in Yumbe. The majority (89%) ethnicity in the district are the Aringa people. Other ethnicities include the Kakwa, Madi and the Alur. The Acholi are scattered along River Nile and mainly engage in fishing and hunting, along the river. They account for about 2% of the district's population. The languages spoken in the district include: the Aringa language (majority), Kakwa language, Madi language and the Alur language. The second most spoken language however is Kiswahili. In the urban areas, one might encounter individuals who can understand Arabic or English.
Халық саны
Юмбе – елде мұсылман халқы басым (76%) тұратын жалғыз аудан, бұл Уганда үшін ерекше жағдай, себебі елдегі халықтың 85%-ы христиан. Ауданның туу деңгейі жоғары (7,5). 1991 жылғы ұлттық халық санағы бойынша аудан халқының саны шамамен 99 800 адамды құрады. 2002 жылғы ұлттық халық санағы бойынша аудан халқы шамамен 251 800 адамды құрады. Юмбе ауданындағы халық санының жылдық өсім көрсеткіші 8,2% деп есептелді. 2012 жылы Юмбе ауданының халқы шамамен 545 500 адамға жетеді деп болжам жасалды.
Yumbe is the only district in the country with a mainly Muslim majority population (76%), which is a big exception for Uganda, where 85% of the population is Christians. The fertility rate in the district is high (7.5). In 1991, the national population census estimated the district population at about 99,800. The 2002 national census estimated the population of the district at about 251,800 inhabitants. The annual population growth rate in Yumbe District was calculated at 8.2%. It was estimated that the population of Yumbe District in 2012 was approximately 545,500.
Экономикалық қызмет
Өзін-өзі қамтамасыз ету шаруашылығы аудандағы басты экономикалық қызмет болып табылады, бұл Уганданың көптеген аудандарына тән. Егілетін дақылдар:
Subsistence agriculture is the main economic activity in the district, as is the case with most Ugandan districts. Crops grown include the following: