Бақыркёй тарихы: Византия кезеңіндегі император сарайлары, шіркеулер мен әскери оқу орталығы. Валенс, Базилий II сияқты императорлардың тағайындалу орыны.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Тарих
Византия дәуірінде Бақыркёй Константинопольдің сыртындағы жеке қауым болды, қаладан суы мол, жағымды жағажай демалыс орны болды және оны Хебдомон ("Жетінші", яғни Константинопольдің Милион ескерткішінен жеті римдік миль қашықтықта) деп атады. Қазіргі Атакой маринасы орналасқан жерде император Валенс Магнаура атты екі император сарайының бірін салды, ал Юстиниан теңіз жағасына жақын Юкундианае атты тағы бір сарай тұрғызды. Әулие Иоанн Евангелистке және Әулие Иоанн Баптистке арналған екі шіркеу салынды, соңғысында әулиенің басы және император Василий II-нің жерленген орны болды. Хебдомон грек тілінде Кампос ту Трибуналиу (латынша Campus Tribunalis) деп аталатын әскери жаттығулар мен әскерлердің жиналу орны болды, онда бірнеше римдік және византиялық императорлар әскердің қолдауымен сайланды. Олардың арасында Валент, Аркадий, Хонорий, Феодосий II, Фокас, Никефор II Фокас болды. Императорлық сарай жиі Хебдомонға әскери шерулерге қатысу үшін, наурыздан оралған императорды қарсы алу үшін немесе Әулие Иоанн Баптистің үлкен шіркеуінде дұға ету үшін келетін. 1925 жылы ежелгі атау түрік тілінен басқа тілдердегі жер аттарын жоятын заңмен Бақыркёй ("Мыс ауылы") деп өзгертілді. 1923-1926 жылдар аралығында Бейоғлу провинциясының ауданы болды, сондай-ақ сол кездегі Авджылар, Багджылар, Бахчелиевлер, Башакшехир, Есенлер, Гюнгёрен және Күчюкчекмедже аудандары, Зейтинбурнудың батыс бөліктері және 1957 жылға дейін Арнавуткёй ауданының шағын бөлігі де осы ауданға кірді. Күчюкчекмедже бөлініп шыққанға дейін Түркияның ең ірі ауданы болды. Аймақта тарихи маңызы бар аз нәрсе қалды: онда 17 ғасырға жататын су қоймасы (Филдами Сарнычи), 17 ғасырдан қалған ұн тарту фабрикасы (қазір Атакойдағы Юнус Эмре мәдени орталығы ретінде пайдаланылады), грек православие шіркеуі (1832 жылдың 2 мамырында салынған), грек мектебі, 1875 жылғы орталық мешіт және фонтан, армян шіркеуі мен мектебі, сондай-ақ мұсылман әулиесі Зухурат Бабаның жерленген орны бар. Оның жерленген орнына жұма күндері әйелдер жиі келеді. Теңіз жағасы қазір шайханалар, клубтар мен мейрамханаларға танымал орын (бірақ жағажайлар ондаған жылдар бойы пайдасыз). 1960 жылдан кейін халық саны тез өсті. Осы жылдам өсудің нәтижесінде 1950 жылдары Гюнгёрен, Кокасинан және Сефакой сияқты ауылдық елді мекендер тез арада жер участақтарымен қамтамасыз етілген шағын аудандарға айналды. 1970 жылдары Есенлер, Енибосна және Ешильбағ аудандарында да осыған ұқсас даму орын алды. Алайда, Күчюкчекмедже Бақыркёй ауданының шекарасындағы алғашқы елді мекен болды, ол тез дамыды және 1956 жылы жеке муниципалитетке айналды. Бақыркёй 19 ғасырдың соңында Стамбулға теміржол байланысы салынғаннан кейін танымал тұрғын үй аймағына айналды және 1970 жылдарға дейін қаладағы ең жайлы және ізделісті жерлердің бірі болды. Бұл қалада әлі де Стамбулдың жоғарғы орта таптары (саудагерлер, бюрократтар, зейнеткерлер) тұрады. Бақыркёйдің кейбір бөліктері өте жайлы тұрғын үйлер, әсіресе ауруханадан теңізге қарай созылған көшелер. Бақыркёй орталығының батысындағы жоспарланған Атакой қалашығы өте таза, ол Түркияның алғашқы жоспарланған тұрғын үй құрылыстарының бірі болды. Атакойда Galleria сауда орталығы және яхта порты сияқты көптеген әлеуметтік инфрақұрылым бар.
In the Byzantine period Bakırköy was a separate community outside Constantinople, a well watered pleasant seaside retreat from the city, and was called Hebdomon (, "the Seventh", i. e. seven Roman miles from the Milion, the mile marker monument of Constantinople). Here where nowadays the Ataköy Marina lies the Emperor Valens built one of the two Imperial Palaces bearing the name of Magnaura, while Justinian erected another Palace named Jucundianae, also placed near the seaside. Two churches, dedicated respectively to St. John the Evangelist and to St. John Baptist the Forerunner, the latter hosting the head of the Saint and burial place of the Emperor Basil II, were also erected here. Hebdomon was a place of military exercise and concentration in what became known in Greek as the Kampos tou Tribounaliou (in Latin Campus Tribunalis), where several Roman and Byzantine Emperors were elected through acclamation by the army. Among them were Valens, Arcadius, Honorius, Theodosius II, Phocas, Nikephoros II Phokas. The imperial court came often to the Hebdomon to attend military parades, to welcome the Emperor coming back from campaign, or to pray in the large church of St. John Baptist the Forerunner. In 1925 the ancient denomination was changed to Bakırköy ("Copper Village") by a law suppressing place names of non Turkish derivation. It was a district in Beyoğlu province between 1923 and 1926 and also at that time included the present Avcılar, Bağcılar, Bahçelievler, Başakşehir, Esenler, Güngören and Küçükçekmece districts, the western boroughs of Zeytinburnu and until 1957 a small part of the Arnavutköy district. It was the biggest district of Turkey before the separation of Küçükçekmece. There is little remaining of historical significance in the area: what there is includes a cistern (Fildamı Sarnıcı), a powder house from the 17th century (today used as Yunus Emre Kültür Merkezi in Ataköy), the Greek Orthodox church of Saint George (consecrated on May 2, 1832) and a Greek school, the central mosque and fountain of 1875, an Armenian Church and school and the resting place of the Muslim saint Zuhurat Baba, a Turkish soldier who died during the conquest of Constantinople. His resting place is often visited by women on Fridays. The seafront is now a popular location for tea gardens, clubs and restaurants, (although the beaches have been unusable for decades). After 1960, the population increased rapidly. As a result of this rapid growth; In the 1950s, rural settlements such as Güngören, Kocasinan and Sefaköy quickly turned into slums with title deeds. A similar development took place in Esenler, Yenibosna and Yeşilbağ around Halkalı in the 1970s. However, Küçükçekmece was the first settlement within the borders of Bakırköy district that showed rapid development and became a separate municipality in 1956. Bakırköy became a popular residential area in the late 19th century after the construction of a railroad connection to İstanbul and until the 1970s was one of the most relaxed and desirable locations in the city. It is still populated by Istanbul's upper middle class (tradespeople, bureaucrats, the retired). Some parts of Bakırköy are very pleasant residential areas, particularly the streets from the hospital downwards to the sea. The planned satellite town of Ataköy to the west of Bakırköy centre is very tidy indeed, and was one of Turkey's first planned residential developments. Ataköy contains much social infrastructure including the Galleria shopping center and yacht marina.
Бүгін
Бакиркойдің орталығы маңызды сауда ауданы болып табылады. Мұнда үлкен сауда ауданы (Карусель сияқты көптеген жарқыраған сауда орталықтарын қоса алғанда), түрлі кинотеатрлар, барлар мен кафелер, сондай-ақ көшелерді жаяу жүргіншілерге арналған аймақтарға айналдыру жұмыстары жүргізілуде. Бакиркойға қоғамдық көлікпен жету оңай; түнде Бейоғлуға долмуштар (түрікше: Долмуш) қатынайды; Мецидиекейге автобустар бар (бірақ D.100 тас жолымен автобуста саяхаттау аса жағымды емес: қаланың Азия жағындағы Кадыкей мен Бостанчиға, сондай-ақ Аралдарға жолаушыларды тасымалдайтын паром бар); сонымен қатар, әуежайдан Ақсарайға дейінгі жеңіл темір жол осы жерден өтеді. Бұдан өзге, ауданда Сыркеші мен Халкалы арасындағы қала маңы темір жолының стансасы бар. 1913 жылы салынған Велифенди ат жарыс жолы, Түркиядағы ең үлкен және ең көне қазіргі заманғы ат жарыс трассасы (Түркиядағы ежелгі ипподромдарды есептемегенде) жақын жерде орналасқан. Стамбулдағы ең ірі психиатриялық аурухана Бакиркойда орналасқан, ал оны қоршаған саябақ ауданның ең үлкен жасыл аймағы болып табылады. Бакиркойдың жер асты сулары Дунай өзенінен таратылады деген кең тараған пікір бар. Мармара теңізіндегі жарыққа жақын орналасқандықтан, Бакиркой жер сілкінісінен зардап шегуге бейім.
The centre of Bakırköy is an important commercial district. There is a huge shopping district (including a number of huge shiny shopping centres as Carousel), a range of cinemas, bars and cafés, as well as conversion of streets to pedestrian malls. Bakırköy is easy to reach by public transport; there are minibuses (Turkish:Dolmuş) to Beyoğlu throughout the night; there are buses to Mecidiyeköy (although using the D.100 highway by bus is unpleasant indeed: there is a ferry boat service that takes passengers to Kadıköy and Bostancı on the Asian side of the city and also to the Adalar (Islands); and the light railway from the airport to Aksaray runs through here. Moreover, the quarter has a station of the suburban railway line between Sirkeci and Halkalı. Built in 1913, Veliefendi Race Course, Turkey's largest and oldest modern horse racing track (not including the ancient hippodromes in Turkey), is in close proximity. Istanbul's largest mental hospital is in Bakırköy, and the parkland surrounding it is the largest green space in the district. There is a popular belief that the underground water of Bakırköy comes from the river Danube. Being near the Fault in the Sea of Marmara, Bakırköy is vulnerable to earthquake damage.
Экономика
Turkish Airlines компаниясының бас кеңсесі Стамбул Ататүрк әуежайының аумағында, Бакиркёй ауданындағы Ешілкойде орналасқан. Borajet компаниясының бас кеңсесі де Ешілкойде орналасқан.
The headquarters of Turkish Airlines are on the grounds of Istanbul Atatürk Airport in Yeşilköy in Bakırköy. Borajet also has its head office in Yeşilköy.
Климат
Бакиркөйде Кёппен және Треварта климаттық жіктеліміне сәйкес Жерорта теңізі климаты (Csa/Cs) басым, қыстары салқын, жаздары жылы немесе ыстық болады. Бакиркөй – Стамбулдың ең жылы ауданы, орташа температурасы шамамен 15 °C (59 °F) құрайды, әсіресе жаз айларында айқын байқалады. Бакиркөй сонымен қатар Стамбулда USDA 9b және AHS жылу аймағының 4 деңгейіне ие болған сирек аудандардың бірі.
Bakırköy experiences a Mediterranean climate (Csa/Cs) according to both Köppen and Trewartha climate classifications, with cool winters and warm to hot summers. Bakırköy is, by a margin, the warmest district in Istanbul, with an average temperature of almost 15 °C (59 °F), with an especially significant difference in summer. Bakırköy is also one of the only districts in Istanbul with a USDA hardiness zone rating of 9b and an AHS heat zone rating of 4.
Спорт
Көршілес аудан футбол командасы Бакиркёйспор деп аталады, бұл бір кезде елдегі жетекші командалардың бірі болған, қазір жергілікті төменгі лигада ойнайтын команда.
The neighbourhood association football team is called Bakırköyspor, once one of top teams in the country, currently a local lower league outfit.