Кіріспе

Алхимияда атанор (التنور, at tannūr) – алхимиялық қорыту процесі үшін біркелкі және тұрақты жылу беруге арналған пеш. Этимологиялық тұрғыдан алғанда, бұл термин халифат дәуіріндегі бірқатар араб мәтіндерінен шыққан, оларда талисмандық алхимияда "аль-таннур" сөзі қолданылады, яғни нан пісіруге арналған пеш. Пештің дизайны осыдан алынған болып көрінеді. Атанорды "Piger Henricus" ("Баяу Генрих") деп те атаған, себебі ол көбінесе ұзаққа созылатын процестерде қолданылды, және бір рет көмірмен толтырылса, ұзақ уақыт бойы жануын жалғастырады. Осы себепті гректер оны "көңіл бөлмейтін" пеш деп атаған, себебі оған үнемі қадағалаудың қажеті болмаған. Оны сондай-ақ философиялық пеш, Аркана пеші немесе халық арасында Тауэр пеші деп те атаған.

Басқа сілтемелер

Афиналық Филостраттың "Аполлонийдің өмірі" атты еңбегінде құпиялы төбенің аллегориялық сипаттамасы берілген. Автор бұл төбені "Атанор" деп атайды. "Атанор" – 20-ғасырлық неміс суретшісі Ансельм Кифердің екі туындысының атауы: біреуі қазіргі уақытта Толедо өнер мұражайында, ал екіншісі 2007 жылы Лувр мұражайының тапсырысы бойынша жасалып, онда қойылған. Бұл сөз сондай-ақ румын жазушысы Геллу Наумның 1968 жылғы поэзия кітабының, француз композиторы Жоэль Франсуа Дюранның оркестрге арналған музыкалық туындысының (2001 жылы жазылған және 2003 жылы BBC Симфониялық оркестрімен тұсаукесері өткізілген), американдық автор Джейн Линдскольдтың 1990-жылдардағы Рождестволық шығармалар сериясының, румын суретшісі Гета Брейтскудің (1926 ж.т.) фотоколлажының және Жанет Саад Куктың Бостон университетінің Фотоника орталығында орналасқан көркем туындысының атауы болған. 1995 жылы Германияның Пасау қаласында құрылған "Атанор" сахналық өнер академиясы осы пештің құрметіне аталған, сондай-ақ Бельгиядағы масондық ложа да осылай аталады. "Атанор" журналы – тіл философиясы, тарих және халықаралық саясатқа арналған мақалалар жинағы, жылға бір немесе екі рет жарық көреді.