Кіріспе

Кирило Мефодіївське братство) – Киевте (қазіргі Киев, Украина) өмір сүрген, қысқа ғұмырлы құпия саяси қоғам, ол сол кезде Ресей империясының бір бөлігі болған. Бұл ұйым Шығыс Еуропадағы Ұлттар көктемінен бірнеше жыл бұрын құрылған. 1845 жылдың желтоқсанында немесе 1846 жылдың қаңтарында құрылған қоғам, дәстүрлі украин бауырластығының идеалдарын қайта жаңғыртуға ұмтылып, украин тілінің қайта жаңғыруын және еркін, тең славян федерациясындағы ұлттық автономияны көздеді. 1847 жылдың наурыз айында үкімет тарапынан тез арада таратылып, мүшелерінің көпшілігі ішкі жер аударуға немесе түрмеге қамалды. Қоғамның мақсаты – Ресей империясының саяси және әлеуметтік жүйесін либерализациялау, мүшелерінің христиандық принциптерімен және елдің либералды интеллигенциясы арасында танымал болған славянофильдік көзқарастарымен сәйкес келу. Ресей мен Украинаның белгілі тарихшысы Николай Костомаровтың (1818-1885) бастамасымен құрылған қоғам, славян халықтарының христиан дінін таратушы және көптеген славян тілдерінде қолданылатын кириллица әліпбиін ойлап тапқан қаһармандары саналатын Кирилл мен Мефодийдің есімімен аталады. Қоғамның мақсаттарына жекебас құқығын жою, мемлекеттік білімге кең қол жеткізу, Ресей империясын доминантты емес, тең құқылы славян халықтарының федерациясына айналдыру кірді. Михайло Грушевскийдің (1866-1934) пікірінше, сөз, ой және дін бостандығының либералды-демократиялық принциптерін іске асыру да мақсаттарының бірі болды. Қоғам мүшелеріне Пантелеймон Кулиш (1819-1897), Юрий Андруцкий (1827 – 1864 жылдан кейін), Василий Билозерский (1825-1899), Николай Хулак (1821-1899) және Дмитрий Пылчиков (1821-1893) кірді. Тарас Шевченко (1814-1861) қамауға алынды, себебі оның өлеңдері құпия полициясы қоғам қатысушыларының құжаттарынан табылған, ал ол Украинаның тәуелсіздігінің жақтаушысы болғандықтан федерация құрамына кірмеген.