Бельгиялық бір күндік веложарыс – "Вальондық жебе"

Кіріспе

Бельгияның бір күндік жол велосипед жарысы
әйелдер арасындағы жарыс

La Flèche Wallonne (la flɛʃ walɔn, француз тілінде "Валонияның жебесі") – әр жылғы сәуір айында Валония, Бельгияда өткізілетін ерлер арасындағы кәсіби жол велосипед жарысы. Бельгияның Арденн классикалық жарыстарының екеуінің біріншісі – La Flèche Wallonne, қазіргі кезде әдетте апта ортасында Амстел Голд жарысы мен Льеж-Бастонь-Льеж арасында өткізіледі. Бір кезде La Flèche Wallonne және Льеж-Бастонь-Льеж жарыстары "Le Weekend Ardennais" (екі жарысты да Amaury Sport Organisation ұйымдастырады) деп аталып, бір-бірлерінен кейін өткізілген. Тек жеті велошабаншы бір жылда екі жарыста жеңіске жетіп, "Арденн қосындысын" жасаған: Алехандро Вальверде үш рет (2006, 2015 және 2017 жылдары), Ферди Кюблер екі рет (1951 және 1952 жылдары), Стэн Окерс (1955), Эдди Меркс (1972), Морено Аргентин (1991), Давиде Ребеллин (2004) және Филипп Гилберт (2011).

Тарих

La Flèche Wallonne 1930 жылдары Les Sports газетінің сатылымын арттыру мақсатымен құрылды және алғаш рет 1936 жылы өткізілді. Бәлкім, бес классикалық «монументтің» бірі ретінде құрметке ие болмаса да, бұл жарыс Амстел Голд және Страд Бианкемен қатар ең маңызды көктемгі классикалардың бірі саналады және UCI Road World Cup және UCI ProTour жарыстарына қатысты. 2009 жылы ол UCI World Ranking күнтізбесіне енді. Көптеген веложарыстар сияқты, осы жарыстың да маршруты мен ұзақтығы жылдар бойы өзгеріп келді. Алғашқы жарыс Турнай қаласынан Льеж қаласына дейін өткізілді (1938 жылы ең ұзақ қашықтыққа – 300 км-ге дейін ұлғайды, алғашқы қашықтығы 236 км болған), содан кейін Монс қаласы жарысқа бастау берді. 1948 жылдан бастап жарыс Шарлеруа қаласынан басталды, ал 1960 жылдан бастап бағыты өзгеріп, Льеж қаласынан басталып, Шарлеруа қаласында (немесе 1965 жылдан бастап Марсинель қаласында) аяқталды. Кейбір жылдары жарыс бір қалада басталып, сол қалада аяқталды: Вервье (1974–1978) немесе Хуй (1983–1985). 1986 жылдан бастап жарыс Спа қаласынан басталып, Хуй қаласында аяқталды. 1990 жылдан бері жарыстың қашықтығы 210 км-ден аспайды. Ол 1940 жылды қоспағанда, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде болған бір реттен басқа, жыл сайын өткізіліп келеді. 2020 жылы COVID-19 пандемиясының салдарынан жарыс қыркүйекке ауыстырылды. Бүгінде жарыс Шарлеруа қаласынан басталып, Хуй қаласына қарай шығысқа бағыт алады, онда велошабандылар үш рет қиын трассаны айналып өтеді, соның ішінде тік Mur de Huy (Хуй қабырғасы) төбесіне көтеріледі, оның кейбір бөлімдері 15%-дан асып, бір бөлігі 26%-ға жетеді. Финиш сызығы үшінші көтерілістен кейін Mur төбесінде орналасқан, ал «Mur» төбесіне көтерілу жарыстың ең танымал және символдық ерекшелігі саналады. Алехандро Вальверде бұл жарыста бес рет жеңіске жетіп, рекордты сақтап тұр. Бес велошабанды бұл жарыста үш рет жеңімпаз атанды, олардың екеуі бельгиялық, екеуі итальяндық және біреуі француз. Бес шабандоз екі жыл қатарынан жарыста жеңіске жеткен. Шындығында, бельгиялық шабандылар жарыстың алғашқы жылдарында үстемдік құрды, жарыстың алғашқы 11 баққысын жеңіп алды және жалпы санының шамамен жартысынан аспайтын бөлігінде (2011 жылға дейін және оның ішінде 38 жеңіс) жеңіске жетті. Итальяндық шабандылар бұл жарыста 18 рет жеңімпаз атанды.

La Flèche Wallonne was created to boost the sales of a newspaper Les Sports during the 1930s and was first run in 1936. While perhaps not as revered as one of the five Classic 'Monuments', the race is widely regarded as among the most significant spring Classics, alongside the Amstel Gold and Strade Bianche, and featured on the UCI Road World Cup and UCI ProTour. It became part of the UCI World Ranking calendar in 2009. Like many cycle race events, the course has altered considerably over the years, both in route and length. The event was first run on roads from Tournai to Liège (growing from 236 km to 300 km — its longest ever distance — in 1938), after which Mons became the starting point. From 1948, the race started at Charleroi; from 1960 the event ran in the opposite direction, starting at Liège and finishing at Charleroi (or, from 1965, Marcinelle). Some years have seen the event start and finish in the same place: Verviers (1974–1978) or Huy (1983–1985). From 1986, the race started in Spa and finished in Huy. Since 1990, the race distance has not exceeded 210 km. Since its inception, it has been held every year except 1940, due to World War II. In 2020, it was rescheduled to September due to the COVID 19 pandemic. Today, the event starts in Charleroi and heads east to Huy, where the riders do three laps of a tough circuit including the steep Mur de Huy (the Wall of Huy) climb, with several sections steeper than 15% and up to 26% on one section. The finish is at the top of the Mur after the third ascent, and ascent of 'the Mur' is considered the iconic and emblematic feature of the race. Alejandro Valverde has won the race a record five times. Five riders have won the race three times, two of them Belgians, two Italians, and one Frenchman. Five riders have won the race in back to back years. Indeed, Belgian riders dominated the early years of the event, winning the first 11 editions of the race, and slightly less than half of the editions in total (38 victories up to and including 2011). Italians have won the event 18 times.