Кіріспе

Корольдік Гонконг полкі (Еріктілер) (RHKR(V)), 1854 жылдың мамыр айында құрылған, Гонконгтың отарлық үкіметі қаржылаған және басқарған жергілікті қосымша әскерлік күш болды. Оның өкілеттіктері мен міндеттері Корольдік Гонконг полкінің жарғысымен (Ordinance) белгіленген. Империялық дәуірде, әртүрлі британдық колонияларда, гарнизондық міндеттерге тартылған тұрақты әскер бөлімдерін басқа жерлерге жөнелту үшін ішкі қорғаныс бөлімшелері құрылды. Бұл бөлімшелер көбінесе Британ армиясының үлгісімен ұйымдастырылды. Гонконгтағы алғашқы жергілікті әскерлік құралым – Гонконг еріктілері, ол кейіннен Корольдік Гонконг полкіне (Еріктілер) айналды. Британ үкіметі ұлттық үкімет ретінде аумақтар мен колониялардың қорғауға жауапты болғанмен, олардың ішінде құрылған әскери бөлімшелерді тікелей бақылаған. Дегенмен, жергілікті күштерді жергілікті үкіметтер немесе аумақтар ұйымдастырып, қаржыландырғандықтан, RHKR(V) әрқашан Гонконг үкіметінің бір бөлімі болды. Ол Британ армиясының резервтік күштеріне жатпады. Бірақ, RHKR(V) 48-ші Гуркха жаяу әскер бригадасының құрамына кіріп, Гонконгтағы британдық күштердің қолбасшылығында болды. Бұл жергілікті қорғаныс бөлімшелері британдық әскери стандарттарға сәйкес ұйымдастырылып, тиімді жұмыс істеді. Көптеген офицерлер мен сержанттар Ұлыбританияда оқудан өтті. Британдық колониялық/теңізартқылы аумақтардың қосымша әскерлік бөлімдеріне британдық Қорғаныс министрлігінен тапсырма берілмегенімен және мүшелерін өз аумақтарынан тыс жерде қызмет етуге мәжбүрлеуге болмағанмен, олардың көптегені британдық тұрақты және аумақтық армия бөлімдеріне ерікті түрде қосылды. 1995 жылы таратылған бұл полк, 1892-1902 жылдар аралығында болған, Ұндістанда жұмылдырылған, британ армиясының тұрақты жаяу әскер полкінен (Hong Kong Regiment) мүлдем бөлек екенін ескеру керек.

Бастауы

Гонконг еріктілері 1854 жылы Қырым соғысы Гонконгтағы британдық әскери күштерді азайтуға себеп болғанда құрылды. Қытай жағалауында қарақшылардың қаупі әлі де болғандықтан, қорғанысты күшейту үшін жергілікті еріктілерге шақыру жасалды. Барлығы 99 еуропалық, негізінен британдықтар, сондай-ақ португалдар, скандинавиялықтар мен немістер де шақыруға жауап берді. Бірақ ол құрылғаннан кейін, Еуропадағы соғыс қаупі сейілгенде және британдық армияның тұрақты бөлімдері Гонконгтың қауіпсіздігіне қайта жауапкершілікті алғанда, таратылды. 1862 жылы Гонконг еріктілері қайта құрылды, ал 1864 жылы британдық және үндістандық әскерлер арасындағы ауыр тәртіпсіздікті басуға көмектесу үшін шақырылды. 1866 жылы ол қайтадан таратылды. 1878 жылы Гонконг еріктілері "Гонконг артиллериясы және мылтық еріктілер корпусы" болып қайта құрылды. 1917 жылы "Гонконг қорғаныс корпусы" деп аталды және Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде күзет және патрульдік міндеттерді белсенді түрде орындады, британдық күштер қайтарылып алынғандықтан, Гонконгтағы жалғыз әскери бөлім олар болды. 1933 жылы Гонконг қорғаныс корпусы екі пулемет орнатуға арналған броньды корпусы бар алғашқы бронемашинасын сатып алды. Кейін колониялық үкімет тағы төрт машина сатып алды. Корпустың сыртқы жағын Гонконг және Вампоа док компаниясы жасады. Бұл бронемашиналар 1941 жылдың желтоқсан айында Гонконг шайқасында маңызды рөл атқарды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Гонконг қорғаныс корпусы, "Гонконг ерікті қорғаныс корпусы" (HKVDC) деп қайта аталды, 1941 жылғы Рождество күні Гонконгтың құлауына дейінгі шешуші апталардағы қатал шайқаста ең ауыр сынаққа ұшырады. 1941 жылдың 8 желтоқсанында HKVDC жеті жаяу әскер ротасы, бес артиллериялық батареясы, Викерс пулеметтерімен жабдықталған бес пулемет ротасы және бронеавтомобиль взводында барлық 2200 сапындағы жауынгерлік күшін жұмылдырды. Жапон шабуылының басында Жаңа аумақтарда жеңіл қақтығыстар болғанмен, еріктілер Гонконг аралында, әсіресе Вонг Най Чунг Gap және Стэнли шайқастарында белсенді қатысты. Біріншісінде 3-ші рота, екіншісінде 1-ші батареядан шығын көп болды. 1-ші және 2-ші (Шотландия) роталары, сондай-ақ 5-ші батарея да ауыр залалға ұшырады. Жұмылдырылған 2200 сапынан 289 адам жоғалып кеткен немесе қаза тапқан деп тіркелді, ал көптеген басқалары соғыс тұтқынына айналды. Бірақ, олардың кейбіреулері Қытайға өтіп, Қытай үкіметіне жапон агрессиясына қарсы күресте көмектесу үшін Британ әскерінің көмек тобы құрылды. Олардың бір бөлігі кейін Бірмадағы Гонконг еріктілер ротасына қосылып, генерал Орде Уингейттің басшылығымен Чиндиттерге қосылды. Қорғаныс корпусының көрсеткен қызметі 19 орденмен және 18 мақтау қағазымен мойындалды. 1941 жылы Гонконгты қорғағаны үшін Гонконг ерікті қорғаныс корпусына "Гонконг" шайқас құрметі берілді. Гонконг ерікті қорғаныс корпусының тулары лейтенант Ральф Джеймс Шриглиге тапсырылды, ол оларды жапон күштеріне түскеннен сақтау үшін полктің штаб-пәтеріне жақын жерде шайқас кезінде жерледі. Лейтенант Шригли кейін 1941 жылдың 25 желтоқсанында тұтқындалып, "S лагеріне" соғыс тұтқыны ретінде жіберілді. Ол 1944 жылдың 28 маусымында түстерді іздеп жүрген Кемпетайдың қолынан келген жақсылықты сақтау үшін өзін-өзі өлтірді. Жерлеу орны 1957 жылы табылғанмен, тулар тозып, тек тіректері ғана қалған.

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі кезең

1949 жылы Гонконг полкі қайта ұйымдастырылып, Гонконг қорғаныс күштерінің құрамына енді, оған жеке әуе және теңіз бөлімшелері де кірді. 1951 жылы жаңа біріктірілген қорғаныс күштеріне «Корольдік» атағы берілді, ал ескі Қорғаныс корпусының мұрагері ретінде полкке жаңа тулар тапсырылды. 1960 жылдардың басында Гонконгтың Корольдік қорғаныс күштерінің міндеті жаяу әскер батальонынан алты британдық Ferret бронеавтомобилімен (әрқайсысы Browning .30 дюймдік пулеметпен қаруланған) жабдықталған барлау полкіне өзгертілді. Полк штаб, штаб эскадрильясы, үш барлау эскадрильясы, жаяу әскер ротасы және үй күзет ротасы болып қайта құрылды. 1967 жылғы солшыл көтерілістер кезінде Гонконгтың Корольдік қорғаныс күштері Гонконгтағы алты айлық аласапыран кезінде шақырылды. РХКР 1969 жылдың 22 желтоқсанында Жас көшбасшылар корпусын құруға көмектесті. 1970 жылы теңіз бөлімшесі таратылып, ал 1970 жылы Гонконгтың Корольдік қорғаныс күштері де таратылды – қалған екі бөлімше, Гонконг полкі және Гонконгтың көмекші әуе күштері ресми түрде жекеленді. Сонымен қатар, екеуіне де Королева Елизавета II «Корольдік» атағын берді, ал «Еріктілер» сөзі Гонконг полкінің атауына қосылды. Жаңа атағы мен туларымен RHKR(V) британдық теңіздегі Гонконг күштерінің басшылығымен жұмыс істейтін жеңіл барлау бөлімі ретінде қайта ұйымдастырылды. 1970 жылдардың соңында Еріктілер Қытайдан заңсыз көші-қон мәселесіне байланысты азаматтық билікке көмек көрсету үшін жұмылдырылды. 1980 жылдан 1992 жылға дейін мәселе ушыққан сайын Еріктілер Қытай-Гонконг шекарасын қорғауға жіберілді. 1980 жылдардың соңы мен 1990 жылдардың басында Еріктілер Вьетнамнан келген заңсыз көшіп-қонушылардың көптеп келуін бақылаудағы колониялық үкіметке көмек көрсетуге жұмылдырылды, олар «Қайық адамдары» деп белгілі болды. Бұл вьетнамдық көшіп-қонушылар үшін уақытша ұстау лагерьлерін күзетуді де қамтыды.

Соңы

Гонконгтың британдық колония мәселесі жөніндегі Қытай-Британия бірлескен декларациясы аяқталды және 1984 жылғы 19 желтоқсанда Бейжіңде бірлескен декларацияға қол қойылды. 1985 жылғы 27 мамырда ратификация құжаттары алмастырылды және келісім күшіне енді. Ол 1985 жылғы 12 маусымда Біріккен Ұлттар Ұйымында Ұлыбритания және Қытай үкіметтері тарапынан тіркелді. 1992 жылғы сәуірде Гонконг үкіметінің қауіпсіздік бөлімі полк 1995 жылғы қыркүйекте таратылатынын ресми түрде жариялады. РХКР 1995 жылғы 3 қыркүйекте ресми түрде таратылды.