Кіріспе

"Бес саусақты аң" – Роберт Флоридің 1946 жылғы американдық қырыққандық-қорқыныш фильмі. Сценарийі Курт Сиодмакпен жазылған, ал негізінде У. Ф. Харвидің 1919 жылғы аттас әңгімесіне құрылған. Басты рөлдерде Роберт Алда, Виктор Франсен, Андреа Кинг және Питер Лорр ойнаған. Фильмнің музыкасын Макс Штайнер жазған.

Сюжет

Франсис Инграм - Италиядағы зәулім үйінде тұратын танымал пианист. Инграм инсультқа ұшырап, оң жағын қозғалта алмай қалды, сондықтан оған дөңгелек кресло қажет болды. Соңғы бірнеше жылдан бері ол үйге уыстап, мұнда медбикесі Джули Холденмен, хатшысы және жорамалшысы Хилари Камминспен, досы Брюс Конрадпен және әпкесінің ұлы Дональд Арлингтонмен бірге тұрады. Холден мен Конрад жасырын махаббатта. Холден Инграмның қызметінен кетіп, Америкаға қайтуды жоспарлап отыр, бірақ бұл туралы алдымен Инграммен сөйлескім келеді. Конрад оның дереу кеткенін қалайды, себебі Инграмқа күтім жасау оның қуатын кетіріп барады деп санайды, ал Камминс оның кетуіне қарсы, өйткені ол Инграмның қажеттіліктерін қамтамасыз етуге уақыт таба алмайды. Холден мен Конрадтың сүйісіп тұрғанын көрген Камминс Инграмға олардың қарым-қатынасы туралы айтады. Инграм оған сенгісі келмей, Камминсті тұншықтыруға тырысады. Холденнің араласуы оны құтқарады, бірақ Инграм оны үйден қуады. Сол түні Инграмды сырттағы дауыл оятады. Ол дөңгелек креслоға отырып, баспалдақтан құлайды, мойны сынды. Жергілікті полиция комиссары Овидио Кастаньо өлімді тергеп, күдікті белгілер таппайды. Холден, Камминс, Конрад, Дональд және оның әкесі Реймонд Арлингтон, Инграмның адвокаты Дюпрекс Инграмның өсиетнамасын оқу үшін жиналады. Арлингтондар мұраның бәрін алады деп ойлайды және Камминске оның қадірлі кітаптарын алып сатуды жоспарлап отырғанын айтады. Бірақ Инграмның өсиеті барлық мүлкін Холденге береді. Арлингтондар Холденді Инграмның өліміне кінәлі деп тауып, өсиетті жоюмен қорқытады. Дюпрекс Арлингтондарға Инграмның бәрін Дональдқа берген ескі өсиеті бар екенін айтады және жаңа өсиетті ескісімен ауыстыруға көмектесуді ұсынады, мұның орнына мүліктің үштен бірін алады. Сол түні "ескі өсиетті" жасақтаған кезде Дюпрекс өлтіріледі. Қолда Инграмның сақинасы бар, тек сол қолы ғана көрінеді. Кастаньо тергеу жүргізеді. Барлығы Инграмның бас залдан фортепианода ойнағанын естиді, бірақ тексеруге келгенде ешкім жоқ. Кастаньо Дональдқа шабуыл жасалып, Инграмның сақинасы бар қолмен тұншықтырыла жаздағанын көреді. Ол Инграмның табытын тексеріп, оның сол қолы кесілгенін, терезеде қол өлшемді саңылаудың бұзылғанын және саңылаудың сыртында қол іздерінің бар екенін анықтайды. Кастаньо Дюпрексті Инграмның кесілген қолы өлтірген деп күдіктенеді. Камминс кітапханада жұмыс істеп жатқанда денесіз қолды көреді. Ол қолын ұстап, бюроның шумағына жасырады. Ол Конрад пен Холденді шақырғанда, қол жоқ болады, олар оның ойша туған нәрсе деп санайды. Дональд үйдегі сейфтің құпия кодын және орналасқан жерін еске алады, Кастаньо мен оның әкесі оны сол бөлмеге ертіп апарады. Ішінде денесіз қол бар. Дональд қорқып үйден қашады, Конрад оны қуалайды. Холден Камминстің кісі өлтіргенін түсінеді, ол кітаптарын сақтау үшін осы қадамға барғанын, бірақ ар-ожданы оны азаптап, барлығын қол жасады деп талап етеді. Ол өзін ұстап беруді сұрап, оның атынан сөйлейтініне уәде береді. Оның орнына оны ешкімге айтпауы үшін өлтіруге тырысады. Оның қолын тоқтату үшін ол қолды кінәлі деп мойындайды және Камминске оны қорғауды өтінеді. Өзінің ақылсыз ойларына толық сенген Камминс қолын ұстап, отқа лақтырады, бірақ жанып тұрған қол шығып, оны тұншықтырады, ол құлағаннан кейін өмірден өтеді. Кастаньо мен Конрад Инграмның фортепианода ойнаған дыбысы бар жасырын диктофонды табады, оны Камминс бюросынан қашықтан іске қосты. Кастаньоның болжамы бойынша, Камминс қолын кесіп, оны шабуыл кезінде қолданбағанда бюросында немесе сейфте сақтаған.

Өндіріс

Бұл фильм 1940 жылдары Warner Bros. студиясының қорқыныш жанрындағы жалғыз тәжірибесі болды және Питер Лоррдың осы студиямен түсірген соңғы фильмі еді. 1945 жылы Грэм Бейкер Warner Bros. үшін сценарий жазып жүргені хабарланды. Роберт Флори режиссерлікке тартылып, Андреа Кинг пен Пол Хенрид түспкі рөлдерді сомдады. Сценарист Курт Сиодмак бұл фильмді бастапқыда Хенрид үшін жазған, бірақ ол рөлден бас тартты. Оның орнына Роберт Алда бекітілді. Түсірілім 1945 жылдың 27 қарашасында басталды. Фильмде жиі орындалатын музыкалық шығарма – Иоганн Себастьян Бахтың ре минордағы скрипкалық партитасынан алынған шаконның Брамс сол қолға арнап жасаған транскрипциясы, оны Warner Bros. пианині Виктор Аллер орындады. Оның қолы фильм бойына баянда ойнап тұрады.