Кіріспе

1935 жылы Эмлин Уильямс жазған пьеса

"Түн түсуі керек" – Эмлин Уильямстың пьесасы, психологиялық триллер, алғаш рет 1935 жылы сахнаға қойылған. Осы пьеса бойынша үш фильм түсірілді: "Түн түсуі керек" (1937); 1954 жылы "Ponds Theater" телеантологиясы үшін жасалған адаптацияда Терри Килберн, Уна О'Коннор және Эвелин Варден ойнады; сондай-ақ "Түн түсуі керек" (1964) фильмі де бар.

Ойнаңыз

Брамсон ханым - кекшіл, қыңыр, өзін-өзі аяушы қарт әйел. Ол өзінің ақылды, бірақ тыныш немересі Оливиямен бірге Эссекстің шалғай аймағында тұрады. Брамсон ханым барлық уақытын мүгедектер арбасында отырып шағымданумен өткізеді (бірақ бұл ойын кезінде оның ешқандай мүгедектігі жоқ екені белгілі болады). Ол өзінің екі қызметшісін, жас, сезімтал қызметші Дораны және ашпақ миссис Терренсті, сондай-ақ миссис Брэмсон қызметші ретінде қарастыратын Оливияны қатты жек көреді. Бір күні Дора жүкті екенін айтады. Миссис Брэмсон оны жұмыстан шығаруды ойлайды, бірақ кейін Дораның туа біткен баланың әкесімен некеге тұруды шешті. Әкесі Дэн есімді сұлу, келбетті жігіт екен. Ол бірден-ақ миссис Брэмсонды таңғалдырады, ол Дораның жүктілігі туралы бәрін ұмытып, Денді өзінің жеке көмекшісі ретінде қабылдайды. Алайда Оливия әпкесі сияқты сүйкімді Данға сенбейді; ол оның фасадын жасап, зұлым нәрсені жасыру үшін өтірік айтып жатқанын сезінеді. Бірнеше күннен кейін жергілікті сұлу қыздың жоғалғаны туралы хабар келіп, қыздың күдімі артады. Дэннің қатысы бар деп сеніп, ол, қызметшілері және оның мақтаныш күйеуі Хьюберт, Дэннің заттарын қарап, ол жоқ кезде, оның және жоғалған әйелдің суретін тауып, оның заттары арасында көмілген. Бұл шоқтайтын жаңалық Оливияның күдіктерін күшейтеді және Дэннің өзі сияқты емес екенін дәлелдеуге тырысады. Бір күні кешке үйдің сыртындағы қоқыс үйіндісінен адамның қолы табылды. Кейіннен орманнан жоғалған әйелдің денесі табылды. Ол қазір Дэнді кісі өлтіруші деп қорқады. Ол сондай-ақ, оның басын өзімен бірге алып келген кішкентай қорапшада сақтайтынына сенді. Хаос аралығында Юбер Оливияны өзімен бірге кетіп, әйелі болуға көндіруге тырысады, бірақ ол бас тартады. Бір күні түні миссис Брэмсон Оливияға өзінің жүздеген фунт ақшасы қонақ бөлмесінің ортасындағы сейфке сақталғанын айтады. Оливия оған сейфті ашық қалдырудың ақылға қонымсыз екенін ескертеді, бірақ миссис Брэмсон тыңдаудан бас тартады. Сол түні Оливия қайтадан Дэнмен бетпе-бет келуге тырысады, ал ол оған өткенін айтады. Ол оған неліктен әпкесіне төзімді екенін айтады, тіпті оны өлтіруді тілейтінін айтады, оған Дэн ол мүмкін емес деп жауап береді. Екі жақтың арасында қысқаша түсіністік пайда болады. Оларды Скотленд-Ярд полициясының офицері Белзиз тоқтатады. Ол Оливия мен Денді кісі өлтіруге қатысты қысқаша жауап алуға келді. Дэнмен сұхбат кезінде Белсайз құлыпталған шляпа қорабын табады. Ол Дэннен кілтті сұрап алады, бірақ Дэн оның кілті емес екенін айтады. Белсайд күдікті болып, күдікті болып бара жатқанда, Оливия кіреді және шляпа қорабының өзіне тиесілі екенін айтады және оны өз бөлмесіне қояды. Сол түні қызметшілері үйлеріне қайтуға дайындалады. Оливия Лондонға достарына баратынын да айтады. Ол миссис Брэмсонға үйде қалуға қорыққанын айтады және оны да үйден шығуы керектігін ескертеді. Брамсон ханым немересіне құлақ аспайды, өйткені ол тек қана қатты қызығады деп ойлайды. Дора мен миссис Терренс кетуге дайындалғанда, Дэн оларға еріп кетуге шешім қабылдайды. Брамсон жалғыз қалды, және алғаш рет көрермендер оның да қорқып тұрғанын көреді. Дэн тез оралып, миссис Брэмсонды төсекке жатуға дайындап қояды. Ол ұйықтап кеткен кезде, ол жастық алып, оны өлімге шауып өлтіреді, бірақ бұл нақты көрсетілмеген. Содан кейін Дэн сейфті ашып, ақшаны ұрлайды. Ол үйді өртеп жіберуге дайындалады, бірақ Оливияның үзілісіне ұшырайды, ол қайтып келіп, әпкесінің өлі денесін тапты. Ол Дэнге оны анықтағанын айтады. Дэн мойындады. Сол сәтте олар үйге қарай келе жатқан полиция көлігінің жарығын көреді. Оливия полицияға кірмеу керектігін айтады, бұл оның Данға ғашық болғанын көрсетеді. Белсиз және басқа офицерлер Данды тұтқындады. Дора мен миссис Терренс те бар. Оливия қылмысқа өзін араластыруға тырысады, бірақ Дэн оған жол бермейді, ол бәрін өз қолымен істегенін мойындайды. Оны алып кетер алдында ол айнаға қарап, өзімен-өзі сөйлеседі, бұл оның шын мәнінде ақылсыз екенін дәлелдейді. Содан кейін ол Оливияны ұстап, қызу сүйеді.

Лондон

Майлз Маллесонның продюсерлігімен "Түн түсіп кетуі керек" пьесасының премьерасы 1935 жылғы 31 мамырда Лондонның Герцогиня театрында өтті. Вест-Эндтегі ресми ашылудан бұрын Эдинбург, Ньюкасл-апон-Тайн және Глазго қалаларында алдын ала гастрольдік тур өтті. Пьеса Лондонда 436 қойылым көрсетілді. Эрик Стэнли – Лорд Бас судья, Бен Вебстер – Лорд Бас судья, Мей Уити – Миссис Брамсон. Бұл қойылым жағымсыз сынға ұшырады, әсіресе Донованның валлик акцентін сомдауына қатысты, және екі айға жуық ғана сахнада тұрды. Мэтью Бродерик Дан рөлінде Бродвейдегі қайта қойлымда ойнады, ол 1999 жылғы 2 ақпаннан 27 маусымға дейін Лицеум театрында, содан кейін Хелен Хейс театрында көрсетілді. Актерлік құрамында Джуди Парфитт Миссис Брэмсон және Дж. Смит Кэмерон Оливия Грэйн рөлінде болды.

Фильм

1937 жылы Джон Ван Друтеннің сценарийі бойынша осы атаумен фильм түсірілді, оның басты рөлдерін Роберт Монтгомери, Розалинд Рассел және Дейм Мэй Уити сомдады, ал режиссері Ричард Торп болды. Дейм Мэй Уити бұл рөлді Лондонда және Нью-Йоркте сахнада ойнаған кезден қайта ойнады. 1954 жылы «Ponds Theater» телеантологиясы үшін жасалған бейімдемеде Терри Килберн, Уна О'Коннор және Эвелин Варден ойнады. 1964 жылы Клайв Экстонның сценарийі бойынша Карел Рейс фильмді қайта түсірді, оның басты рөлдерін Альберт Финни, Сьюзан Хэмпшир, Шила Хэнкок және Мона Уошборн сомдады, бірақ бұл фильм түпнұсқа фильмдей сәтті болмады.

Радио

"Түн түсіп кетуі керек" романының радиоға бейімделуі 1941 жылдың 24 қазанында "Филип Моррис Плейхаус" арнасында ұсынылды. Бэрджесс Мередит, Морин О'Салливан және Флора Робсон қатысқан бағдарлама радио жинақтарында сақталмаған. "Night Must Fall" 1944 жылдың 24 шілдесінде "The Screen Guild Theater" арнасында Джеймс Кагни, Розмари ДеКамп және Мэй Уитидің қатысуымен көрсетілді. "Night Must Fall" романы Дон Аггердің бейімдеуімен 1946 жылдың 12 сәуірінде NBC-дің "Mollé Mystery Theatre" арнасында эфирге шықты, онда Иан Мартин Дан, Вирджиния Филд Оливия, Этель Браунинг миссис Брамсон, Тельма Джордан Дора, Энтони Кембл Купер Хьюберт Лори және Нил Фицджеральд Инспектор Белсиз рөлінде ойнады. Роберт Монтгомери 1948 жылдың 27 наурызында CBS радиосында "Түнде күмән болуы керек" радио бейімделуінде продюсерлік жасап, алып барды және басты рөлді ойнады. Мэй Уитти, Хизер Энджер, Ричард Ней және Мэтью Болтон бірге ойнады. 1969 жылы Сибил Торндайк ханым Брамсон рөлін "BBC Radio 4" үшін қойылған өндірісте сомдады, режиссерлігі Бетти Дэвис жасады, ал Дан рөлінде белгілі уэльс радио жазушысы Уильям Инграм ойнады. 1985 жылы "BBC Radio 4" тағы бір қойылымды көрсетті, онда басты рөлді Hywel Bennett ойнады. Радиостанция бұл драмалық қойылымды 1987 жылы, Эмлин Уильямс қайтыс болған жылы қайтадан эфирге шығарды.