Алиса Гусалевич: Венгр опера әншісінің өмірі мен мансабы

Кіріспе

Венгр драмалық сопраносы Элис Гусалевич (1879 жылдың 21 қыркүйегі – 1940 жылдың 26 қазаны) – венгр драмалық сопраносы.

Өмірбаян

Гусалевич Будапештте дүниеге келді, ал 1896 жылы он жеті жасында опера әншісі Юген Гусалевичке тұрмысқа шықты. Ол күйеуімен бірге оқыды және 1903 жылы Швейцарияның Берн қаласындағы театр сахнасында тұңғыш рет өнер көрсетті. 1905 жылы ол Кельн операсында Гуноның «Саба патшайымы» операсында Шеба патшайымы және Вагнердің шедеврі «Изольда» рөлінде ән шырқады. «Тристан» ролінен кейін көп ұзамай оған Кельн қаласында алты жылға ән айтуға келісімшарт ұсынылды. Гусалевич 1916 жылға дейін Кельн қаласында ән айтуын жалғастырды және Еуропа бойынша гастрольдік сапарлар жасады. Ол сондай-ақ бірнеше операларда ән шырқады және Карлсруэде (1906), Дюссельдорфте (1907), Бременде (1908) және Дрезденде (1908) концерттер берді. Дрездендегі Семероперада ол алғаш рет Саломе рөлін орындады. Оның Саломе образы сенсация тудырды. Көп жылдар бойы оның рөлін бейнелейтін суретте пьеса авторы Уайльд әйел киімінде бейнеленген деп есептелді. Сурет тіпті Ричард Эллманның Уайльд өмірбаянында да жарияланған. 1994 жылы Уайльд зерттеушісі Мерлин Холланд суретте шын мәнінде Гусалевичтің бейнеленгенін анықтады. Бұл жаңалық Уайльдтың киім ауыстырып жүретіні туралы болжамдарды жоққа шығарды. Ол Лейпциг операсында (1908), Вена мемлекеттік операсында (1910 жылы Саломе рөлінде), Берлин мемлекеттік операсында (1911 жылы Бруннхильда және Изольда рөлінде), сондай-ақ Брюссельде, Парижде және Мадридте өнер көрсетті. 1905 жылы ол Исидор де Лараның «Мессалина» операсында Кёльн қаласында басты рөлді орындады, бұл оның үлкен жетістігі болды. Опера 27 рет қойылды. Гусалевич Франкфурт-на-Майндағы опера театрында (1907), Бременнің Штадт-театрында (1908) және Мюнхеннің Ұлттық театрында (1910 жылы Саломе рөлінде) концерттер берді. Оның репертуарында «Фиделио» операсынан Леонора, «Риенци» операсынан Адриано, «Таннхойзер» операсынан Венера, Макс фон Шиллингстің операсынан Ингуэлде, Рихард Штраустың операсынан Электра, Меербердің «Ле-пророк» операсынан Берта, Кавалерия Рустикана операсынан Сантуцца, Масканьидің «Амика» операсынан басты рөл және Никкола Спинеллидің «А бассо порто» операсынан Мария рөлі болды. Карьерасын аяқтағаннан кейін Мюнхенде мұғалім болып жұмыс істеді. Оның қызы Гения Гусалевич (1902–1971) оның шәкірттерінің бірі болды және анасының қадамын басып, опера әншісі болды. Элис Гусалевич 61 жасында Германияның Мюнхен қаласында қайтыс болды.

Guszalewicz was born in Budapest, and in 1896, at the age of seventeen, married opera singer Eugen Guszalewicz. She studied with her husband and made her debut in 1903 at the Theater of Bern, in Switzerland. In 1905, she sang at the Cologne Opera as the Queen of Sheba in La reine de Saba by Gounod, and as Isolde in Wagner's masterpiece. Shortly after her role in Tristan, she was offered a six year contract to sing in Cologne. Guszalewicz continued to sing in Cologne until 1916 and toured throughout Europe. She also sang in several operas and gave recitals in Karlsruhe (1906), Düsseldorf (1907), Bremen (1908) and Dresden (1908). In Dresden at the Semperoper, she performed the title role in Salome for the first time. Her interpretation of Salome caused a sensation. For many years a picture of her performance was thought to show the play's author, Wilde in women's drag. The picture was even reproduced in Richard Ellmann's biography of Wilde. In 1994 Wilde scholar Merlin Holland noted that the picture in fact showed Guszalewicz. This correction undermined readings of Wilde as a cross dresser. She performed at the Leipzig Opera (1908), at the Vienna State Opera (1910 in the role of Salome), at the Berlin State Opera (1911 as Brünnhilde and as Isolde), as well as in Brussels, Paris and Madrid. In 1905, she sang the lead role in Isidore de Lara's opera Messaline in Cologne, which was a great success for her. The opera had 27 performances. Guszalewicz gave concerts at the opera in Frankfurt am Main (1907), at the Stadttheater of Bremen (1908) and at the National Theatre Munich (1910 as Salome). Her repertoire included the roles of Leonore in Fidelio, Adriano in Rienzi, Venus in Tannhäuser, the title role of Ingwelde in Max von Schillings' opera, Elektra (opera) in the opera of Richard Strauss, Berthe in Le prophète by Meyerbeer, Santuzza in Cavalleria Rusticana, the title role in Mascagni's Amica, and Maria in A basso porto by Niccola Spinelli. After ending her career, she worked as a teacher in Munich. Her daughter Genia Guszalewicz (1902–71) became one of her students, and she followed her mother into a career as an opera singer. Alice Guszalewicz died at the age of 61 in Munich, Germany.