Кіріспе
Анакинра, Kineret брендімен сатылатын, – ревматоидты артрит, криопиринмен байланысты мерзімді синдромдар, отбасылық Жерорта теңізі қызуы және Стилл ауруын емдеуге қолданылатын биофармацевтикалық препарат. Анакинра тері астына инъекция арқылы тамызылады. Криопиринмен байланысты мерзімді синдром, соның ішінде жаңа туған нәрестелерде басталатын көп жүйелі қабыну ауруымен диагностикаланған пациенттерге тері астына енгізіледі. Препаратқа жауап беру деңгейі соншалық, емдеу нәтижесіз болған жағдайда диагнозды қайта қарастыру қажет деген ұсыныс жасалған. Препаратты қолдану шеңбері: жүйелі жасөсперімдердің идиопатиялық артриті (СЖИА), подагра, кальций пирофосфатының жинақталуы (КПЖЖ), Бехчет ауруы, анкилоздық спондилит, увеит және басқа да аутоиммунды қабыну синдромдары. 2021 жылдың желтоқсан айында Еуропалық дәрі-дәрмек агенттігі анакинраны «пневмониясы бар және қосымша оттегі қажет ететін (төмен немесе жоғары ағынды оттегі) ересектерде COVID-19 емдеу үшін, қандағы suPAR (ерімейтін урокиназа плазминоген активаторы рецепторы) деңгейі 6 нг/мл кем емес болғанда, ауыр тыныс жетіспеушілігіне ұшырау қаупі бар ересектерге» рұқсат берді. 2022 жылдың қараша айында АҚШ-тың FDA анакинраны «қосымша оттегі қажет ететін (төмен немесе жоғары ағынды оттегі) пневмониясы бар, ауыр тыныс жетіспеушілігіне ұшырау қаупі бар және плазмадағы ерімейтін урокиназа плазминоген активаторы (suPAR) деңгейі жоғары болуы мүмкін COVID-19-мен ауырған ауруханада жатқан ересектерді емдеу үшін» шұғыл пайдалануға рұқсат берді.
Anakinra, sold under the brand name Kineret, is a biopharmaceutical medication used to treat rheumatoid arthritis, cryopyrin associated periodic syndromes, familial Mediterranean fever, and Still's disease. Anakinra is administered by subcutaneous injection. It is administered subcutaneously to patients diagnosed with a cryopyrin associated periodic syndrome, including neonatal onset multisystem inflammatory disease. Its response rate is such that it has been suggested that "Treatment failures should lead to reconsider the diagnosis." Off label, it is used to treat systemic juvenile idiopathic arthritis (SJIA), gout, calcium pyrophosphate deposition (CPPD), Behçet's disease, ankylosing spondylitis, uveitis, and other auto inflammatory syndromes. In December 2021, the European Medicines Agency authorized the use of anakinra "to treat COVID 19 in adults with pneumonia requiring supplemental oxygen (low or high flow oxygen) and who are at risk of developing severe respiratory failure, as determined by blood levels of a protein called suPAR (soluble urokinase plasminogen activator receptor) of at least 6 ng per ml." In November 2022, the United States FDA approved its use under an emergency use authorization "for the treatment of COVID 19 in hospitalized adults with pneumonia requiring supplemental oxygen (low or high flow oxygen) who are at risk of progressing to severe respiratory failure and likely to have an elevated plasma soluble urokinase plasminogen activator receptor (suPAR)."
Қауіпсіздік
Ол жүкті әйелдерде сынақтан өтпеген, бірақ жануарлар зерттеулерінде қауіпсіз деп танылған. Сондай-ақ, клиникалық қолдану саясаты: ересектерде екінші қатарлы терапияға төзімді емес (ересектер) Стилл ауруын емдеу үшін анакинра/тоцилизумаб, анакинраға ересектердегі Стилл ауруына "стероидтарды азайту эффектісі бар DMARD-тарға төзімді пациенттер үшін үшінші қатарлы ем ретінде" қолдануға рұқсат береді. 2020 жылдың желтоқсан айында АҚШ-тың Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы анакинраны интерлейкин 1 рецептор антагонисінің (DIRA) жетіспеушілігін емдеу үшін мақұлдады, бұл балалық шақта сирек кездесетін аутоинфламациялық ауру. 2021 жылы Ресей Федерациясының Денсаулық сақтау министрлігі CAPS ауруын емдеу үшін анакинра қолданылуына рұқсат бергені хабарланды. 2021 жылдың қазан айында NHS Англия клиникалық қолдану саясатын жариялады: гемофагоциттік лимфогистиоцитоз (ГЛГ) үшін анакинра, ересектер мен барлық жастағы балаларға арналған, бұл анакинраны ГЛГ емдеуде қолдануға мүмкіндік береді.
Зерттеу
Анакинра 67 жастағы адамда NALP3 генінің сирек кездесетін генетикалық мутациясынан туындаған менингитті тиімді емдеді. Джонс Хопкинс университетінің зерттеушілері 2019 жылы Зика вирусы жұққан жүкті тышқандарға анакинра бергенде, ұрық өлімі мен туа біткен ақаулардың азайғанын мәлімдеді. 2019 жылдың қарашасында Манчестер университетінің зерттеушілері анакинраның сүт безі қатерлі ісігінің сүйекке таралуын болдырмауға көмектесетінін хабарлады. 2021 жылы анакинра винкристинмен химиотерапиядан өтетін науқастардағы нейропатиялық ауырсынды азайтатыны хабарланды. «Анакинраны қайта пайдалану винкристинмен шақырылған шеттік нейропатияны болдырмау үшін тиімді қосымша емдеу стратегиясы болуы мүмкін» делінген. 2022 жылы жарияланған шолуда «Анакинра көптеген дерматологиялық жағдайларға тиімді келеді, ең сенімді деректер гидраденит суппуратива, Бехчет ауруы, Муккл-Уэллс синдромы және SAPHO синдромы үшін бар» делінген және «Жалпы алғанда, анакинра бірінші кезектегі емдеуге төзімді көптеген дерматологиялық қабыну жағдайларын емдеуде үміт беретін нұсқа болып көрінеді, бірақ оның емдік рөлін анықтау үшін қосымша және жоғары сапалы деректер қажет» деген қорытынды жасалды. 2023 жылы Колумбия университетінің зерттеушілері анакинраның тышқанның гематопоэтикалық тамырлық жасушаларының қартаюына тигізетін әсерін зерттеді. Олар «ИЛ-1 қабынудың негізгі медиаторы ретінде қартаю кезінде қан жасауды жақсартудың тиімді стратегиясы» деген қорытындыға келді және «олардың нәтижелері ғылымға қартаюды кешіктіруге және тіпті адамның өмір сүру ұзақтығын арттыруға жол ашуы мүмкін» деді. 2023 жылы эндометриозды емдеуде анакинраны қолдану туралы алдын ала зерттеу «ірі зерттеу жүргізу қажеттігін көрсетеді» деген тұжырымға келді және «Анакинра бала көруге ниеттенетін әйелдер үшін ерекше тиімді нұсқа болуы мүмкін».
COVID-19-ның таралуы
Анакинра COVID-19 науқастарын емдеу үшін, гипердабығу механизмі бар науқастарда бағытталған бірнеше клиникалық сынақтан өтуде. 2021 жылы 1119 жағдайды қамтитын 9 зерттеудің қайта қарауы мен мета-талдауында «Анакинрамен емдеу COVID-19 жұқтырған, интубацияланбаған аурулардың инвазивті механикалық желдету қажеттілігі мен өлім-жітім тәуекелін азайтады, сонымен бірге қосымша зиянды әсерлердің қаупін арттырмайды» деген қорытынды жасалды. 2021 жылдан бастап Еуропалық дәрі-дәрмек агенттігі (EMA) пневмониясы бар және ауыр тыныс жетіспеушілігіне (өкпелердің қалыпты жұмыс істеу қабілетінің төмендеуіне) ұшырау қаупі бар ересектерде COVID-19 емдеуін қамтитын анакинра қолдануды кеңейту туралы өтінішті қарастыруда. Nature Medicine журналында 2021 жылдың қыркүйек айында жарияланған зерттеу нәтижелеріне сәйкес, ауруханаға жатқызылған COVID-19 науқастарының тыныс алу жетіспеушілігіне ұшырау қаупі анакинрамен емделгеннен кейін айтарлықтай жақсарды.