Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пакс – Венгрияның оңтүстігіндегі Толна облысының шағын қаласы, Дунай өзенінің оң жағасында, Будапешттен оңтүстікке қарай 100 шақырым қашықтықта орналасқан. Бұрынғы ауыл шаруашылығы елді мекені болған Пакс қазір Венгрияның жалғыз атом электр станциясына үй иесі болып табылады, ол елдің электр тұтынуының шамамен 40 пайызын қамтамасыз етеді.
Paks is a small town in Tolna county, in the south of Hungary, on the right bank of the Danube River, 100 km south of Budapest. Paks as a former agricultural settlement is now the home of the only Hungarian nuclear power plant, which provides about 40% of the country's electricity consumption.
Тарих
Бұл елді мекен ежелгі заманнан бері қоныстанған. Ол Осман империясы тұсында және Ракоццидің Тәуелсіздік соғысында рөл атқарды. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңғы кезеңінде Будапештке шабуыл жасаған кезде совет әскерлері қаланы ауыр қатысулармен басып алды, одан кейін төрт он жылдық коммунистік үкімділік орнады. Осы аралықта ол консерві зауытымен, шараппен және балық сорпасымен әйгілі болды. Елдегі жалғыз атом электр станциясы 1980 жылдары Пакс қаласында, елдегі кеңес билігінің соңғы онжылдығында салынды.
The settlement was already inhabited in ancient times. It has played a role in the Ottoman Empire times and during Rákóczi's War of Independence. In the Budapest offensive in the final stages of the Second World War, Soviet troops occupied the town at great cost, followed by four decades of communist rule. Meanwhile, it was famous for its cannery, wine and fish soup. The country's only nuclear power plant was built in Paks in the 1980s, the final decade of Soviet rule within the country.
Климат
Пакстың климаты мұхиттық климат (Köppen Cfb) ретінде жіктеледі, ылғалды субтропикалық климатпен (Köppen Cfa) тығыз шектесетін. Жылдық орташа температурасы , ең ыстық шілде айы , ал ең суық қаңтар айы . Жылдық жауын-шашын мөлшері , оның ішінде шілде айы ең көп жауын-шашынмен , ал қаңтар айы ең аз жауын-шашынмен – тек қана жауады. Жыл бойындағы ең жоғары және ең төмен температуралар 2001 жылдың 25 желтоқсанында тіркелген -тан бастап, 2007 жылдың 20 шілдесінде тіркелген -қа дейін ауытқыпты.
Paks's climate is classified as oceanic climate (Köppen Cfb) closely bordering on a humid subtropical climate (Köppen Cfa). The annual average temperature is , the hottest month in July is , and the coldest month is in January. The annual precipitation is , of which July is the wettest with , while January is the driest with only The extreme temperature throughout the year ranged from on December 25, 2001 to on July 20, 2007.
Сипаттама
XIX ғасырда ескі қаланың орталығында бірнеше сарайлар салынды, мысалы, қаланың басты алаңы – Szent István Tér. Католиктік үш бөлімді, базилика стиліндегі Қасиетті Жүрек шіркеуі 1901 жылы қасиеттелді. Барокко стиліндегі Сзеницзей сарайының қабырғасында "Ел данасы" атанған Ференц Деакты еске алу үшін тақта орнатылған. Қалалық мұзей бұрынғы Чех Вигьязо сарайында орналасқан. Кальвинистік және лютерандық шіркеулер тиісінше 1775 және 1884 жылдары салынған. Имре Маковецтің жобасы бойынша салынған Католик Киелі Рух шіркеуі XX ғасыр сәулет өнерінің көрнекті туындысы деп есептеледі. Дунай өзенінің жағасындағы серуендеу жолының бойында жүз жылдық қаштандар тізілген. Қалада Whitsuntide мерекесінде көктем фестивалі және Халықаралық блюз, джаз, рок және гастрономия фестивальдары өтеді.
In the 19th century, several mansions were built in the center of the old town, such as those in Szent István Tér, the main square of the town. The Catholic three isled, basilica style Sacred Heart church was consecrated in 1901. There is a tablet in the wall of the baroque Szeniczey mansion to commemorate Ferenc Deák, 'the Sage of the Country'. The Town Museum is housed in the former Cseh Vigyázó mansion. The Calvinist and the Lutheran churches were built in 1775 and 1884 respectively. The Catholic Holy Spirit church, built according to the design of Imre Makovecz is considered to be an outstanding work of 20th century architecture. There is a hundred year old chestnut alley lining the walkway on the Danube River bank. The town hosts the Spring Festival at Whitsuntide and the International Festival of Blues, Jazz, Rock and Gastronomy.
Спорт
Paksi FC — Венгрияның Пакс қаласындағы футбол клубы. Atomerőmű SE — Венгрияның Пакс қаласындағы баскетбол клубы.
Paksi FC is a Hungarian football club based in Paks. Atomerőmű SE is a Hungarian basketball club based in Paks.
Қола дәуірі қазынасы
XIX ғасырда Пакс пен Дунафёльдва́р арасында, Дунайдың оң жағасында қола дәуіріне жататын алтын әшекейлерден тұратын қазына табылды. Бұл қазына қазір Британ мұражайының коллекциясында сақталуда.
A Bronze Age gold hoard of jewelry was found between Paks and Dunaföldvár on the right bank of the Danube in the 19th century. The treasure is now in the collections of the British Museum.