Кіріспе

Debs v. United States, 249 U.S. 211 (1919), АҚШ Жоғарғы Сотының шешімі, АҚШ еңбек құқығы және конституциялық құқық үшін маңызды, ол 1917 жылғы тыңшылық актісін қолдады.

Фактілер

Юджин В. Дебс – американдық еңбек және саяси қайраткер, Америка Социалистік партиясынан АҚШ Президенттігіне бес рет кандидат болған. 1918 жылғы 16 маусымда Дебс Огайо штатының Кантон қаласындағы сөйлесінде Бірінші дүниежүзілік соғысқа АҚШ-тың араласуына қарсылық білдірді. Ол 30 маусымда 1917 жылғы тыңшылық заңы бойынша тұтқындалды, он жылға бас бостандығынан айырылып, өмір бойы сайлау құқығынан мәлімделді. Дебске қарсы қозғалған іс "Соғысқа қарсы жарияланым және бағдарлама" атты құжатқа негізделген, ол Дебстің бастапқы мақсаты соғысқа ашық қарсылық көрсету екенін дәлелдеді. Федералдық үкімет Дебс АҚШ армиясына әскер шақыруын тоқтату арқылы бүлік-насаздақ пен мемлекетке опасыздық жасауға ұқсатып, осыған талпынуда деп мәлімдеді. Мұндай сөздер 1917 жылғы 15 маусымда қабылданған тыңшылық заңымен АҚШ-та тыйым салынған. Қорғау тарапы Дебстің Құқық Биллінің бірінші түзетуінде көзделген сөз бостандығы құқығына ие екенін айтты. Бұл 1919 жылы сотта сөз бостандығын шектеген үш істің бірі болды.

Үкім

Дебс Америка Құрама Штаттарына қарсы іс бойынша сот шешімінде, сот Дебстің соғысқа қатысты жасаған бірнеше мәлімдемелерін қарастырды. Ол өзінің сөздерін тыңшылық туралы заңға сәйкес келтіруге тырысқанмен, сот оның "соғысқа шақыру және әскерге жинауға кедергі келтіру ниеті мен салдарына" ие екенін анықтады. Басқа нәрселермен қатар, сот Дебстің соғысқа шақыруға кедергі келтіргені үшін түрмеге жабылғандарды мақтауын атап өтті. Өз пікірінде судья Оливер Венделл Холмс кіші, Дебстің ісі негізінен Шенк пен АҚШ арасындағы (1919) іске ұқсас екенін мәлімдеді, онда сот осыған ұқсас айыптаманы қолдады. Жоғарғы сот Дебске қарсы шешім шығарды және тыңшылық туралы заңның күшін сақтап қалды. Дебстің он жылға бас бостандығынан айыру және азаматтығынан айыру жазасы күшінде қалды. Холмс судья былай деді:

Маңыздылығы

Дебс 1919 жылғы 13 сәуірде түрмеге қамалды. Федералды түрмеде отырғанда, ол 1920 жылғы сайлауда Америка Социалистік партиясы тарапынан президенттікке бесінші және соңғы рет ұсынылды, сайлау құқығынан айырылғанына қарамастан. Ол 919 799 дауыс (халықтың дауысының 3,4%) алды, бұл АҚШ тарихындағы Социалистік партияның президенттік үміткері үшін ең көп көрсеткіш. Бұл 1912 жылғы сайлаудағы 900 672 дауысынан сәл көп, ол халықтың дауысының алты пайызын құрады. (1920 жылы әйелдердің сайлау құқығының енгізілуі дауыс беруге қатысқандардың жалпы санын едәуір арттырды.) 1921 жылы Конгресс тыңшылық және бүлік туралы заңдарды көбінесе жойды. 1921 жылғы 23 желтоқсанда президент Уоррен Г. Хардинг Дебстің жазасын Рождество күнінен бастап өтеген мерзімге алмастырды. Ол кешірім бермеді. Екеуі келесі күні Ақ үйde кездесті.