Британдық эскорт және кісі өлтіруші әйел

Кіріспе

Британдық сүйемелдеуші және кісі өлтіруші

Рут Эллис (туған Нилсон; 9 қазан 1926 – 13 шілде 1955) – британдық түнгі клуб қызметкері және сотталған кісі өлтіруші. Ол өзінің сүйіктісі Дэвид Блейклиді қаза қылғаннан кейін Ұлыбританияда өлім жазасына кесілген соңғы әйел болды. Эллис жасөспірім шағында түнгі клубтар әлеміне еніп, нәтижесінде ер адамдармен түрлі қарым-қатынастарға толы шатасқан өмірге қадам басты. Олардың бірі – жарыс машинасының жүргізушісі, басқа әйелге үйленуге міндеттенген Дэвид Блейкли. 1955 жылғы 10 сәуірде, Пасха күні Эллис Лондонның Хэмпстед ауданындағы "Магдала" пабының алдында Блейклиді атып өлтірді. Ол дереу қызметтен тыс полиция қызметкерімен ұсталды. 1955 жылғы маусымда өткен сотта ол алдын ала жоспарлап кісі өлтіргені үшін кінәлі деп танылып, өлім жазасына кесілді. 13 шілдеде ол HMP Холлоуэй түрмесінде дарға асылды.

Мансап

1940 жылдардың соңында Рут Хэмпстедте жалаңаш модель болып жұмыс істеу арқылы түнгі клубтың хостесі болды, бұл оның бұрынғы жұмыстарынан әлдеқайда көп төлем берді. Моррис Конли, Дьюк-стриттегі «Корт» клубындағы оның менеджері, үй шаруасындағы қызметкерлерін онымен қарым-қатынасқа түсуге шантаж жасады. 1950 жылдың басында Рут толық қызмет көрсететін эскорт ретінде ақша тапты және оның тұрақты клиенттерінің бірінен жүкті болды. «Корт» клубының тұрақты тұрғыны Джордж, зорлық көретін және өзімшіл алкоголик, оның жаңа әйелімен қарым-қатынаста екеніне сенді. Рут оны бірнеше рет тастап кетіп, қайта оралып келді. 1951 жылы Георгина атты қызы дүниеге келгенде, Джордж әкелігін мойындаудан бас тартты; олар көп ұзамай ажырасып, кейін ажырасты. 1951 жылы төрт айлық жүкті кезінде Рут Ранк фильміндегі «Леди Годива тағы да саяхаттайды» фильмінде есімді атамайтын сұлулық патшайымы рөлінде ойнады. Ол Эллиспен ажырасқаннан кейін, қызымен бірге ата-анасының үйіне көшіп, қайтадан жыныстық қызметпен айналысты. Содан кейін Рут Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде «Ланкастер» бомбалаушыларын ұшқан және қызметтен кеткеннен кейін бухгалтерлік қызметпен айналысқан бұрынғы Корольдік әуе күштерінің ұшқышы Десмонд Куссенмен танысты. Ол отбасылық «Cussen & Co.» компаниясының директоры болып тағайындалды, бұл Лондон мен Оңтүстік Уэльсте дүкендер мен бөлшек саудадағы темекі сатушы компаниясы еді. Рут ақырында Куссенмен бірге Оксфорд көшесінің солтүстігіндегі Девоншир көшесіндегі 20-шы үйге көшіп барды. Блейклимен қарым-қатынас жалғасты, бірақ ол Рутпен басқа адамдармен кездесуді жалғастыра берген сайын шиеленісе түсті. 1955 жылдың 10 сәуірінде, Пасха күні, Рут таксимен Куссеннің үйінен Хэмпстедтегі Танза-роуд, 29-шы үйдің екінші қабатындағы пәтерге барды, онда Энтони мен Кэрол Финдлейтер тұрды, ол Блейклидің сол жерде болуын күтті. Ол келген кезде Блейклидің машинасы кетіп қалды, сондықтан ол таксиге ақы төлеп, Саут-Хилл Парктегі пабқа беттеді, онда ол Блейклидің машинасының сыртында тұрғанын көрді. Сағат 21:30 шамасында Блейкли мен оның досы Клайв Ганнелл пайда болды. Блейкли «Магдала» газет дүкенінің жанынан шығып келе жатқан Рутты көрді. Блейкли машинасының кілтін іздеп жүргенде, Рут әмианынан 38 калибрлі Smith & Wesson Victory Model револьверін алып, Блейклиге бес рет оқ атты. Бірінші оқ өтпеді. Рут Блейклидің машинасының айналасымен қашқанда оның артынан қуды, екінші оқ атты, ол оның құлауына себеп болды. Содан кейін ол оның үстіне тұрып, тағы үш оқ атты, біреуі оның арқасынан жарты дюймдей қашықтықта атылып, терісінде оқтан күйген із қалдырды. Рут Блейклидің үстінде тұрған күйінде револьвердің алтыншы оғын бірнеше рет атуға тырысты, соңында оны жерге атты. Бұл оқ жолдан секіріп, жанында тұрған Глэдис Юлге тиіп, оң қол бармағының қызметін жоғалтты.

By the end of the 1940s, Ruth had become a nightclub hostess in Hampstead through nude modelling work, which paid significantly more than her previous jobs. Morris Conley, her manager at the Court Club in Duke Street, blackmailed his hostess employees into sleeping with him. By early 1950, Ruth was making money as a full service escort, and became pregnant by one of her regular clients. A regular customer at the Court Club, George was a violent and possessive alcoholic who became convinced that his new wife was having an affair. Ruth left him several times but always returned. When she gave birth to a daughter, Georgina, in 1951, George refused to acknowledge paternity; they separated shortly afterwards and later divorced. In 1951, while she had been four months pregnant, Ruth appeared, uncredited, as a beauty queen in the Rank film Lady Godiva Rides Again. She returned to prostitution following her divorce from Ellis, having moved into her parents' residence with her daughter. Ruth then began seeing Desmond Cussen, a former Royal Air Force pilot who had flown Lancaster bombers during the Second World War, and who had taken up accountancy after leaving the service. He was appointed a director of the family business Cussen & Co., a wholesale and retail tobacconist with outlets in London and South Wales. Ruth eventually moved in with Cussen at 20 Goodwood Court, Devonshire Street, north of Oxford Street. The relationship with Blakely continued, however, and became increasingly violent as he and Ruth continued to see other people.]] On Easter Sunday, 10 April 1955, Ruth took a taxi from Cussen's home to a second floor flat at 29 Tanza Road, Hampstead, the home of Anthony and Carole Findlater, where she suspected Blakely might be. As she arrived, Blakely's car drove off, so she paid off the taxi and walked the to The Magdala, a pub in South Hill Park where she found Blakely's car parked outside. At around 9:30 pm, Blakely and his friend Clive Gunnell emerged. Blakely passed Ruth waiting on the pavement when she stepped out of the doorway of Henshaw's, a newsagent next to The Magdala. As Blakely searched for the keys to his car, Ruth took a .38 calibre Smith & Wesson Victory Model revolver from her handbag and fired five shots at Blakely. The first shot missed. Ruth pursued Blakely as he started to run around the car, firing a second shot which caused him to collapse onto the pavement. She then stood over him and fired three more bullets, with one fired less than half an inch from his back, leaving powder burns on his skin. Ruth was seen to stand over Blakely as she repeatedly tried to fire the revolver's sixth shot, finally firing it into the ground. This bullet ricocheted off the road and injured Gladys Yule, a bystander, who lost the use of her right thumb.

Сот

Рут қатты таңғалып, Ганнеллден: "Клайв, полиция шақырасың ба?" - деп сұрады. Оны дереу қызметтен тыс полиция қызметкері тұтқындады, ол оның: "Мен кінәлімін, мен сәл шатастым" дегенін естіді. Блейклидің денесі ішек, бауыр, өкпе, аорта және трахеяда көптеген өлімге әкеп соққан жарақаттармен ауруханаға жеткізілді. Бастапқыда сақталған револьвер қазірде Метрополитен полициясының қылмыс мұражайында. Хэмпстед полиция бөлімшесінде Рут тыныш көрінді, алкоголь немесе есірткі ішкені анық байқалмады. Ол келесі күні, 11 сәуірде, алғашқы сот отырысына қатысты және оны қамауға алуға бұйрық берілді. Рутты бас дәрігер М. Р. Пенри Уильямс екі рет тексерді, бірақ психикалық аурудың белгілерін таба алмады; 3 мамырда жасалған электроэнцефалографиялық тексеруде ешқандай аномалия анықталмады. Қамауда отырған кезде Рутты қорғау үшін психиатр Дункан Уиттакер, ал Ішкі істер министрлігінің тапсырмасымен Александр Далзелл тексерді. Екеуі де оның ақыл-есі дұрыс екенін анықтады. 1955 жылдың 20 маусымында Рут Лондонның Олд Бейлидегі Бірінші сотта судья Хаверстің алдында пайда болды. Ол қара костюм мен ақ жібек блузка киген, шашы жаңадан ағартылып, әдемілеп қиылған сары түсті шашы бар еді. Оның қорғаушы адвокаты Обри Мелфорд Стивенсон, Себаг Шоу және Питер Роулинсонның қолдауымен, оның сыртқы келбетіне (және боялған сары шашына) алаңдаушылық білдірді, бірақ ол оны көрінісін өзгертуге тырыспады. Прокурор Рождество Хамфристің Рутқа қойған жалғыз сұрағы: "Дэвид Блейклидің денесіне жақыннан оқ атқанда, сіз не істеуді ниеттендіңіз?" Ол: "Оны атқанда, өлтіруге ниеттенгенім анық" деп жауап берді. Бұл жауап оның кінәлі екенін және міндетті түрде өлім жазасына кесілуіне кепілдік берді. Қазылар алқасы оны кінәлі деп тануға жиырма минут жұмсады.

Қаулыны қайта қарау

Рут өлім жазасын күтіп, Холлоуэй түрмесінде қалды. Ол анасына өлім жазасын жеңілдету туралы петицияны қабылдамайтынын және науқанға қатыспайтынын айтты. Бірақ, туыстарының өтінішімен оның адвокаты Джон Бикфорд ішкі істер министрі Гвилим Ллойд Джорджқа жеті беттік хат жазып, жазадан босатудың негіздерін түсіндірді. Ллойд Джордж өтінішті қабылдамады. Рут Бикфордты (Кассен таңдаған) жұмыстан босатып, адвокат Виктор Мишконның (оның заң фирмасы бұрынғыда оның ажырасу ісінде өкілдік еткен) кеңсе қызметкері Леон Симмонспен кездесуді сұрады. Ол Симмонспен кездесуге барар алдында, Симмонс пен Мишкон Бикфордқа барып, одан оның қаруды қайдан алғанын сұрауын өтінді. 1955 жылдың 12 шілдесінде, өлім жазасын орындау күнінен бір күн бұрын, Мишкон мен Симмонс Рутты көрді, ол өсиетнама жасағысы келді. Олар Эллистен толық жағдайды айтуды талап еткенде, ол олардың айтқандарын жазадан босатуға пайдаланбауға уәде берулерін сұрады; Мишкон бас тартты. Рут Куссеннің өзіне қару беріп, оны қалай қолдану керектігін үйреткенін айтты. Сондай-ақ, Куссеннің оны қылмыс орнына дейін жеткізгенін де мәлімдеді. Екі сағаттық әңгімеден кейін Мишкон мен Симмонс Ішкі істер министрлігіне барды; Тұрақты хатшы сэр Фрэнк Ньюсам Лондонға қайта шақырылып, Қылмыстық тергеу департаментінің (QТД) басшысына оқиғаны тексеруді бұйырды. Ллойд Джордж кейіннен полицияның жан-жақты тергеу жүргізгенін, бірақ бұл оның шешіміне ешқандай әсер етпегенін, тіпті Руттың кінәсін одан да ауырлатқанын, өйткені кісі өлтіру алдын ала жоспарланған еді деді. Ол сондай-ақ, жанында тұрған адамға келген жарақат оның шешімін анықтауда шешуші роль атқарғанын айтты: "Көшеде оқ атуға біз рұқсат бере алмаймыз!" Блейклидің ата-анасына түрмедегі жасынан жазған соңғы хатында Рут: "Мен сіздің ұлыңызды әрқашан жақсы көрдім және оны өлгенше де жақсы көретін боламын" деп жазды.

Атқару

Степни епископы Джоост де Бланк, Руттың өлім жазасын алу алдында оны кездестірді. 13 шілде күні сағат 9-дан сәл бұрын, дарға асушы Альберт Пьерпойнт және оның көмекшісі оның камерасына кіріп, оны жақын жердегі өлім жазасын орындау бөлмесіне алып шықты, онда ол дарға асылды. Қылмыс құралы сияқты, бұғаз қазір Метрополитен полициясының қылмыс музейінде сақталады, бірақ Торквейдегі нақты қылмыс музейі оның өзінде екенін жалған түрде мәлімдейді. Ұлыбританиядағы өлім жазасын орындау кезіндегі әдет бойынша, Рут Холлоуэй түрмесінің қабырғаларындағы белгісіз қабірге жерленді. 1970-ші жылдардың басында Холлоуэйде өлім жазасына кесілген әйелдердің қалдықтары қайта жерлеу үшін эксгумацияланды; Эллис жағдайында, оның жақын туысы, ұлы Эндидің нұсқауымен, оның қалдықтары Блейкли жерленген жерден шалғай, Букингемширдегі Амершам қаласындағы Сент-Мэри шіркеуінің қорымдық жеріне қайта жерленді. Оның қабір тасына "Рут Хорнби 1926–1955" деп жазылған. Энди 1982 жылы өзін-өзі өлтіруге белуден аз уақыт бұрын қабір тасын қиратты.

Қоғамның реакциясы мен мұрасы

Рут ісі сол кезде кең ауқымды дау тудырып, ерекше қарқынды баспасөз және қоғамдық назарды аударды, тіпті қандай да бір себеппен Министрлер кабинетінде талқыланды; ол Ұлыбританияда өлім жазасына кесілген соңғы әйел болды. Сол кездегі премьер-министр Энтони Иден өзінің естеліктерінде бұл жағдайға еш сілтеме жасаған жоқ, сондай-ақ оның құжаттарында да бұл туралы ештеңе айтылмаған. Ол бұл шешімнің жауапкершілігі Ішкі істер министрінде екенін мойындады, бірақ оның бұл жағдайды мазалағандығына қатысты белгілер бар. Ішкі істер министрлігіне кешірім сұрап 50 мың адам қол қойған петиция қабылданбады. British Pathé киножурналы өлім жазасының – әйелге немесе кез келген адамға – 20 ғасырда орын барма деген сауалды ашық түрде көтерді. Сол кезде Ұлыбританияда тұрған жазушы Реймонд Чандлер "Evening Standard" газетіне "заңның ортағасырлық қатыгездігі" деп сипаттаған нәрсеге қатысты ашулы хат жазды. Осы жазаны орындау британдық қоғамның көп бөлігімен қолдау тапса да, ол он жылдан кейін Ұлыбританияда кісі өлтіру үшін өлім жазасын тоқтатуға қолдау көрсетуді күшейтті (Ұлыбританиядағы соңғы өлім жазасы 1964 жылы орындалды). Кешірім беру сол кезде кең таралған: бір статистикалық мәлімет бойынша, 1926 және 1954 жылдар аралығында Англия мен Уэльсте 677 ер адам мен 60 әйел өлім жазасына кесілді, бірақ олардың арасынан тек 375 ер адам мен жеті әйел ғана өлім жазасын өтеді. 1970 жылдардың басында Бикфорд Метрополитен полициясына 1955 жылы Куссеннің сотта Эллис өтірік айтқанын өзіне айтқанын мәлімдеді. Полиция тергеу жүргізді, бірақ Куссенге қатысты қосымша шаралар қабылданбады.

Отбасылық салдары

Руттың бұрынғы күйеуі Джордж Эллис 1958 жылғы 2 тамызда Джерсидегі қонақ үйде дарға асылып, өз-өзіне қол жұмсады. 1969 жылы Эллистің анасы Берта Нилсон Хемель-Хемпстедтегі пәтерінде газға толы бөлмеде есінен танып қалды; ол ешқашан толыққанды жазылған жоқ және бұрынғыдай ақылға қонымды сөйлей алмады. Руттың ұлы Энди, анасы аталған қылмыс үшін өлім жазасына кесілген кезде 10 жаста болған, 1982 жылы анасының қабірін қиратқаннан кейін өз өмірін өзіне қиды. Сот судьясы Сесил Хаверс жыл сайын Эндидің күтіміне ақша жіберіп тұрды, ал Руттың ісінде айыптау тарапынан қорғауды жүзеге асырған Крисмас Хамфрис оның жаназасына төледі.

Кешірім беру науқаны

Эллис ісі британдық қоғамның назарында әлі де қалып, 2003 жылы Қылмыстық істерді қайта қарау комиссиясы (CCRC) оны Апелляциялық сотқа қайта жіберді. Сот апелляцияны қабылдамады, бірақ 1955 жылғы қолданыстағы заң бойынша айыптауға қатысты ғана шешім қабылдай алатынын, оның өлім жазасын алуы керек пе, жоқ па деген мәселені қарастыра алмайтынын нақтылады. Сот апелляцияны қарауға мәжбүр болғаны үшін сынға ұшырады: 2007 жылдың шілдесінде 10 Даунинг-стрит сайтында премьер-министр Гордон Браунға Эллис ісін қайта қарап, оған жаңа дәлелдер негізінде кешірім беруді сұраған петиция жарияланды. Аталған дәлелдер оның сот отырысында қазылар алқасы қарастырмаған мәселелерге қатысты болды. Петиция 2008 жылдың 4 шілдесінде аяқталды.

Кино, теледидар және театрлық бейімделулері

1980 жылы ITV телеарнасының "Леди Киллерс" атты драмалық сериалының бірінші маусымының үшінші эпизодында сот ісі қайта жаңғыртылды, онда Эллистің рөлін Георгина Хейл сомдады. Эллистің кинодағы тұңғыш бейнесі 1985 жылы Майк Ньюэлл режиссерлік еткен "Dance with a Stranger" фильмінде пайда болды, онда Миранда Ричардсон Эллис рөлінде ойнады. Эллистің және Альберт Пьерпойнттың тарихы Росс Гурни Рэндалл мен Дейв Монфилд жазған "Follow Me" атты пьесада қайта айтылады, режиссері – Гай Мастерсон. Пьеса 2007 жылы Эдинбург фестивалі аясында Эдинбургтегі Ассамблея залында тұңғыш рет көрсетілді. "Пьерпойнт" (2006) фильмінде Эллистің рөлін Мэри Стокли ойнады. Эллистің екінші дәрежелі, авторлық құқығы көрсетілмеген рөлі бар "Леди Годива тағы да саяхаттайды" фильмінде ойнаған Диана Дорс, 1956 жылғы британдық "Yield to the Night" фильмінде Эллиске ұқсас (бірақ негізделмеген) кейіпкерді сомдады, режиссері – Дж. Ли Томпсон. Оқиға Аманда Уиттингтонның "Сүйіспеншіліктің қызығы" атты пьесасының негізі болды. Пьеса 2013 жылдың ақпан айында Ньюкасл-андер-Лаймдағы New Vic театрында тұңғыш рет көрсетілді, содан кейін Лондонның St James театрында Фей Кастелоу басты рөлде ойнады. Максин Пик Уиттингтонның пьесасының бейімделуінде Эллистің рөлін сомдады, ол 2016 жылдың 5 қарашасында BBC Radio 4 радиоарнасында эфирге шықты. Эллистің өмірі Люси Риверстің "Күнәкарлар клубы" атты музыкалық пьесасына шабыт берді. Theatr Clwyd-пен бірлесіп жасалған бұл пьесаның премьерасы 2017 жылдың ақпан айында Кардиффтегі The Other Room театрында өтті. Рут Эллистің оқиғасы 2017 жылдың 2 қарашасында Yesterday арнасында көрсетілген "Қылмыс карталары" деректі фильмдер сериясында бейнеленді. Фильмде "Рут Эллис: Менің әпкемнің құпия өмірі" кітабының авторы Моника Уэллер де болды. Оқиға композитор Шарлотта Брейдің 2015 жылғы "Entanglement" операсына да әсер етті. Бұл жағдайды 2018 жылы BBC Four арнасының "The Ruth Ellis Files: A Very British Crime Story" деректі фильмінде Джиллиан Пахтер қайта қарады. Деректі фильмде Эллис Блейклиден үй ішінде зорлық-зомбылық көрген болуы мүмкін екендігі, ал қолданылған тапанша Куссен берген болуы мүмкін, сондай-ақ ол Эллисті Магдала пабына апарған таксиді де жүргізген болуы мүмкін екендігі айтылды. "Deadly Women" сериалының 1-ші маусымының финалында Рут Эллистің рөлін Карисса Синглтон, ал құрбан болған Дэвид Блейклидің рөлін Джимми Ашнер сомдады. 2023 жылы актриса Карли Халс Рут Эллистің оқиғасына негізделген "Now You See Me" атты жеке қойылымын жазды және орындады. "Now You See Me" қойылымы The Plays The Thing театр компаниясы ұсынған "Hidden Stories" атты екі қойылымдық жобаның бөлігі ретінде гастрольдік сапарда болды. 2023 жылдың маусым айында ITV телеарнасы Эллистің оқиғасын жеке бейімдеуге кірісетінін хабарлады, онда Эллистің рөлін Люси Бойнтон сомдайды. Бейімделу бастапқыда "Рут" деп аталатын, бірақ кейін "Адамгершіліксіз махаббат: Рут Эллис оқиғасы" деп қайта аталды.

In 1980, the third episode of the first series of the ITV drama series Lady Killers recreated the court case, with Ellis played by Georgina Hale. The first cinema portrayal of Ellis came with the release of the 1985 film Dance with a Stranger, directed by Mike Newell and featuring Miranda Richardson as Ellis. Both Ellis's story and the story of Albert Pierrepoint are retold in the stage play Follow Me, written by Ross Gurney Randall and Dave Mounfield and directed by Guy Masterson. It premiered at the Assembly Rooms, Edinburgh as part of the 2007 Edinburgh Festival Fringe. In the film Pierrepoint (2006), Ellis was portrayed by Mary Stockley. Diana Dors, who had starred in Lady Godiva Rides Again, in which Ellis had a minor, uncredited role, played a character resembling (though not based on) Ellis in the 1956 British film Yield to the Night, directed by J. Lee Thompson. The case was the basis for Amanda Whittington's play The Thrill of Love. It premiered at the New Vic Theatre, Newcastle under Lyme, in February 2013 and subsequently played at St James Theatre London with Faye Castelow in the main role. Maxine Peake played Ellis in an adaptation of Whittington's play, broadcast on 5 November 2016 by BBC Radio 4. The life of Ellis was the inspiration behind a musical play by Lucy Rivers, Sinners Club. A co production with Theatr Clwyd, it premiered at The Other Room Theatre in Cardiff, in February 2017. The Ruth Ellis story was dramatized in the Murder Maps series of documentaries on the Yesterday Channel on 2 November 2017. It featured Monica Weller, ghostwriter of Ruth Ellis: My Sister's Secret Life. The story was also the inspiration for the 2015 opera Entanglement by the composer Charlotte Bray. The case was re examined by film maker Gillian Pachter in the 2018 BBC Four documentary series The Ruth Ellis Files: A Very British Crime Story. The documentary suggested that Ellis may have suffered domestic abuse by Blakely, and that the gun used may have been supplied by Cussen, who may also have driven the taxi that took Ellis to the Magdala pub. In the season 1 finale of Deadly Women, Ruth Ellis is portrayed by Carissa Singleton while murder victim David Blakely is played by Jimmy Aschner. In 2023, actor Carly Halse wrote and performed Now You See Me, a solo performance based on Ruth Ellis' story. Now You See Me toured as part of the Hidden Stories double bill presented by The Plays The Thing theater company. In June 2023, ITV announced it would produce a standalone adaptation of Ellis' story, with Ellis being portrayed by Lucy Boynton. The adaptation was originally titled simply as Ruth, but was later retitled A Cruel Love: The Ruth Ellis Story.