Шотландиядағы шерифтік басшы – сот, әкімшілік және квази-сот функцияларын атқаратын судья. Тарихы 11 ғасырға дейін жетеді, тағайындау тәртібі өзгерген.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотландияда шериф-басты (pl. шериф-бастылар) (àrd siorram) – сот, сотқа жақын және әкімшілік жауапкершілікке ие шерифтік аумақты басқаратын судья. Шериф-бастылар 11-шы ғасырдан бері Шотландияның сот жүйесінің құрамында болды. Бастапқыда шериф-бастыларды Шотландия монархы тағайындаған, бірақ 1746 жылғы Мұрагерлік юрисдикциялар (Шотландия) заңы қабылданысынан кейін, тағайындау құқығы қайтадан Таққа және Ұлыбритания монархына берілмей тұрып, бұл лауазым мұрагерлікке айналды. 1971 жылғы Шериф соттары (Шотландия) заңының (өзгертілген нұсқасы) негізінде, әрбір шериф-бастыны Шотландияның Бірінші министрі, Соттық тағайындаулар жөніндегі кеңестің ұсынымы бойынша, Ұлыбритания монархы тағайындайды. 2017 жылдың мамыр айына дейін алты шериф-басты болды, олардың әрқайсысы судья болып қана емес, сонымен қатар өз шерифтік аумағындағы әділеттің орындалуын қамтамасыз етуге жауапты. Шериф-бастылар өздерінің құзыреті шегінде шериф соттары мен әділет төрешілері соттарының тиімді жұмыс істеуін қадағалауға міндетті. 2014 жылғы Сот реформасы (Шотландия) заңы мен 2008 жылғы Сот жүйесі және соттар (Шотландия) заңы қабылданысынан кейін шериф-бастылар Шотландияның сот жүйесінің басшысы – Сессиондық соттың Лорд-президентінің басшылығымен және өкілеттігімен жұмыс істейді. Шериф-бастылар қосымша сот лауазымдарын да атқарады, мысалы, Лотиан және Шекара шериф-бастысы Ченсеридегі шериф және Жеке зиян келтіру сотының президенті болып табылады. Барлық шериф-бастылар – апелляциялық шерифтер және экс-официо Шериф апелляциялық сотының мүшелері. Соттық қызметтерінен бөлек, әр шериф-басты экс-официо бірнеше басқа лауазымды иеленеді, соның ішінде Солтүстік маяктар комиссары және табыс салығы жөніндегі бас комиссар. Әр шериф-бастының өз шерифтік аумағындағы салтанатты рөлі бар, ол оларды корольдік отбасының мүшелері мен Лорд-лейтенанттан басқа барлық адамдардан жоғары қояды. Шериф-бастылардың тарихын зерттеу кезінде Шотландиядағы шерифтерді атау үшін қолданылған әртүрлі атаулардың шатасуы жиі кездеседі. Шериф-бастылар – бұл шерифтік аумақты мұрагерлікпен немесе Тақтың тікелей тағайындауы арқылы басқарған шерифтер. Осылайша, 1746 жылға дейінгі мұрагерлік шериф және 1746 жылдан кейінгі шериф орынбасары – қазіргі шериф-басты лауазымының алдағысы болып табылады. Қазіргі шериф лауазымының алдағысы тарихи тұрғыдан шериф орынбасары деп аталған.
In Scotland a sheriff principal (pl. sheriffs principal) (àrd siorram) is a judge in charge of a sheriffdom with judicial, quasi judicial, and administrative responsibilities. Sheriffs principal have been part of the judiciary of Scotland since the 11th century. Sheriffs principal were originally appointed by the monarch of Scotland, and evolved into a heritable jurisdiction before appointment was again vested in the Crown and the monarch of the United Kingdom following the passage of the Heritable Jurisdictions (Scotland) Act 1746. Under the Sheriff Courts (Scotland) Act 1971 (as amended), each sheriff principal is appointed by the monarch of the United Kingdom on the advice of the First Minister of Scotland, who is advised by the Judicial Appointments Board for Scotland. As of May 2017 there were six sheriffs principal, each of whom has responsibility not only as a judge, but for the administration of justice in their respective sheriffdoms. Sheriffs principal have to ensure the effective running of the sheriff courts and justice of the peace courts within their jurisdiction. Following the passage of both the Courts Reform (Scotland) Act 2014 and the Judiciary and Courts (Scotland) Act 2008, sheriffs principal are subject to the authority and direction of the Lord President of the Court of Session as Head of the Judiciary of Scotland. Sheriffs principal hold additional judicial offices, including the Sheriff Principal of Lothian and Borders who is Sheriff in Chancery, and President of the Sheriff Personal Injury Court. All of the sheriffs principal are Appeal Sheriffs and ex officio members of the Sheriff Appeal Court. Outside their judicial office, each sheriff principal holds several other offices ex officio, including Commissioner of Northern Lighthouses and General Commissioner of Income Tax, with each sheriff principal having a ceremonial role in their respective sheriffdom that means they outrank all but members of the royal family and the Lord Lieutenant. When researching the history of the sheriffs principal there is much confusion over the use of different names to refer sheriffs in Scotland. Sheriffs principal are those sheriffs who have held office over a sheriffdom, whether through inheritance or through direct appointment by the Crown. Thus, hereditary sheriff (before 1746) and sheriff depute (after 1746) are the precursors to the modern office of sheriff principal. The precursor to the modern office of sheriff was historically referred to as sheriff substitute.
Шығу тегі
1124-1153 жылдар аралығында Шотландия патшасы болған Давид I бүкіл Шотландия бойынша әкімшілер мен судьялар ретінде шерифтерді тағайындады. Бұл лауазымдар кейіннен мұрагерлік болып өтті, ал шерифтің орынбасары кеңседегі сот жұмысын жүргізу үшін тағайындалды. Қазіргі шериф лауазымы осы шерифтерден бастау алады, ал атаудың түпкілікті бекітілуі 1971 жылғы Шотландия Шериф соттары заңымен жүзеге асты. Қазіргі шериф лауазымы шериф орынбасарлары (қазіргі шерифтердің бастығы) тағайындаған шерифтердің орынбасарларынан шыққан.
David I, King of Scots from 1124 to 1153, appointed sheriffs as administrators and judges throughout Scotland. Such officers eventually became hereditary with a sheriff depute appointed to undertake the actual judicial work of the office. It is from these sheriffs that the modern day office of sheriffs principal derives, with a final settlement on the name by the Sheriff Courts (Scotland) Act 1971. The modern day office of sheriff derives from the sheriffs substitute that were appointed by the sheriffs depute (now sheriffs principal.)
XVI ғасыр
1540 жылы Шотландия Парламентінің қабылдаған заңы шерифтердің бастыларын (балилер мен стюардтармен бірге) "әрбір үш бас сотты жеке өздері өткізуге міндеттейді, егер олардың ақтауға лайықты және заңды себебі болмаса". Дегенмен, 16 ғасырда шерифтердің орынбасарлары шерифтердің бастыларының қалауынша толықтай қызмет атқарған және сот жұмысының көп бөлігін олар жүзеге асырған.
In 1540 an Act of the Parliament of Scotland mandated that sheriffs principal (along with bailies and stewards) should "hold all their three head courts by themselves in proper person, unless they have a just and lawful excuse". However, in the 16th century it appears that sheriffs depute held office entirely at the will of the sheriffs principal, and undertook the vast majority of judicial work.
17 ғасыр
XVII ғасырда Карл II патшалығы тұсында оның таққа қалпына келгенінің құрметі ретінде, мұрагерлік шерифтердің саны артты. 1700 жылға қарай, 33 шерифтің 21-і мұрагерлік болып табылды.
In the 17th century, under the reign of Charles II, the number of heritable sheriffs principal increased in recognition of his restoration to the throne. By 1700, 21 of the 33 sheriffs principal were hereditary.
18 ғасыр
18 ғасырда мұрагерлік шериф лауазымы 1746 жылғы Мұрагерлік юрисдикциялар (Шотландия) заңымен жойылды, ал шерифтердің орынбасарлары шериф лауазымын және оның өкілеттіктерін өз мойнына алды.
In the 18th century, the office of hereditary sheriff principal was abolished by the Heritable Jurisdictions (Scotland) Act 1746, with the sheriffs depute assuming the role and office of sheriff principal.
19 ғасыр
XIX ғасырдың ортасына дейін 30 бас шериф болған. Олардың ішінде екі бас шериф (Глазгоу және Эдинбург) толық уақытпен жұмыс істесе, қалғандары Адвокаттар Факультетінің мүшелері болып табылатын аға адвокаттармен толықтырылған. Соңынан шерифтік округтер біріктіріліп, бас шерифтердің саны азайды.
Until about the middle of the 19th century there were 30 sheriffs principal. Of those sheriffs principal two (Glasgow and Edinburgh) were effectively full time appointments while the remainder were part time appointments filled by senior advocates, who are members of the Faculty of Advocates. Over the years there was a gradual amalgamation of sheriffdoms, with a consequential diminution in the number of sheriffs principal.
Соттық
Шериф директор кейде қылмыстық соттарда отырады немесе ірі қайғылы жағдайлар бойынша тергеу жүргізеді. Шотландия Парламентінің 2014 жылғы Сот реформасы (Шотландия) заңының қабылдануы және күшіне енуінен кейін, шериф директорлар азаматтық және қылмыстық шағымдар бойынша юрисдикциясы бар Шериф Апелляциялық Сотында экс-официо апелляциялық шерифтер ретінде отырады. 1971 жылғы Sheriff Courts (Scotland) заңында, 2014 жылғы Сот реформасы (Шотландия) заңымен қайта расталғандай, шериф директорларға олар жауапты соттарға қатысты бірқатар міндеттер жүктеледі, оның ішінде, ең бастысы, "сол шерифтік соттардағы істердің жылдам және тиімді қаралуын қамтамасыз ету" міндеті.
A sheriff principal sometimes sits in criminal courts or conducts major fatal accident inquiries. Following the passage and commencement of the Courts Reform (Scotland) Act 2014 by the Scottish Parliament sheriffs principal have sat ex officio as appeal sheriffs in the Sheriff Appeal Court with jurisdiction over both civil and criminal appeals. In terms of the Sheriff Courts (Scotland) Act 1971, as reaffirmed by the Courts Reform (Scotland) Act 2014, sheriffs principal are charged with a number of duties in respect of the courts for which they are responsible, including in particular a duty “to secure the speedy and efficient disposal of business in the sheriff courts of that sheriffdom”.
Басымдық тәртібі
Король Эдуард VII белгілеген басымдық реті бойынша, шериф-бастығы өз шерифтігіндегі мәртебесі бойынша корольдық отбасынан кейін тікелей келеді. Осы себепті шериф-бастықтары өз шерифтіктеріндегі патшалық және басқа да рәсімдік шараларға уақыт-уақыт шақырылады және кейде қатысуға міндеттеледі.
By virtue of an Order of Precedence established by King Edward VII a sheriff principal, in his or her own sheriffdom, ranks in precedence immediately after the royal family. For that reason sheriffs principal are from time to time expected, and are occasionally commanded, to be present at royal and other ceremonial functions within their sheriffdoms.